ECLI:NL:RVS:2023:4853

202105352/1/R2. Datum uitspraak: 27 december 2023 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK Uitspraak op het hoger beroep van: Natuur- en Milieuvereniging Markkant, gevestigd te Breda, appellante, tegen de uitspraak van de rechtbank Zeeland­West­Brabant van 13 juli 2021 in zaak nr. 20/6221 in het geding tussen: Natuur- en Milieuvereniging Markkant en het college van burgemeester en wethouders van Breda.

Bij besluit van 21 september 2017 heeft het college aan Sintels B.V. een omgevingsvergunning verleend voor het realiseren van een opslagruimte aan de Rijsbergseweg 590 te Breda. Bij besluit van 19 maart 2020 heeft het college het door Natuur- en Milieuvereniging Markkant (hierna: de vereniging) daartegen gemaakte bezwaar ongegrond verklaard. Bij uitspraak van 13 juli 2021 heeft de rechtbank het door de vereniging daartegen ingestelde beroep ongegrond verklaard. Deze uitspraak is aangehecht. Tegen deze uitspraak heeft de vereniging hoger beroep ingesteld. Sintels B.V. heeft een schriftelijke uiteenzetting gegeven. De vereniging heeft een nader stuk ingediend. Het college heeft een schriftelijke uiteenzetting gegeven. De Afdeling heeft de zaak op zitting behandeld op 12 oktober 2023, waar de vereniging, vertegenwoordigd door ir. A.K.M. van Hoof, en het college, vertegenwoordigd door mr. S.M. Schipper, advocaat te Breda, zijn verschenen. Voorts is op zitting Sintels B.V., vertegenwoordigd door mr. M.P. Wolf, advocaat te Breda, als partij gehoord.

1.       De relevante bepalingen die ten grondslag liggen aan de hierna volgende rechtsoverwegingen, zijn opgenomen in de bijlage bij deze uitspraak. De bijlage maakt deel uit van deze uitspraak. Inleiding 2.       Het college heeft op 21 september 2017 een omgevingsvergunning verleend aan Sintels B.V. voor het realiseren van een opslagruimte aan de Rijsbergseweg 590 te Breda. De opslagruimte dient als vervanging en uitbreiding van de bestaande opslagruimte. Het college heeft de aanvraag getoetst aan het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". 3.       Op 18 december 2014 heeft de raad het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" vastgesteld. De Afdeling heeft dit plan ten aanzien van het plandeel met de bestemming "Sport" met de gebiedsaanduiding "manage" op het betreffende perceel in de uitspraak van 1 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:266, vernietigd. De raad heeft op 13 juli 2017 een herstelbesluit genomen en dit plan is op 1 maart 2018 in werking getreden. Volgens de vereniging had het college de aanvraag niet aan het bestemmingsplan "Buitengebied 1992" mogen toetsen, maar moest het toetsen aan het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" dat gold op het moment dat het besluit op bezwaar werd genomen. Zij stelt dat de uitzondering op de hoofdregel, dat een aanvraag getoetst moet worden aan het recht zoals dat geldt op het moment van het nemen van het besluit, niet van toepassing was. Er lag namelijk na de vernietiging weer een ontwerpbestemmingsplan ter inzage en bovendien was de aanvraag in strijd met het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". Omdat de aanvraag ook in strijd was met het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013", had het college de vergunning moeten weigeren. Hoger beroep 4.       De vereniging stelt dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat de aanvraag aan het bestemmingsplan "Buitengebied 1992" getoetst mocht worden. Het uitgangspunt is dat een aanvraag voor een omgevingsvergunning getoetst moet worden aan het recht zoals dat geldt op het moment van het nemen van het besluit. In dit geval was dat het herstelbesluit voor het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013". De vereniging is van mening dat geen sprake is van de uitzondering op deze hoofdregel die de rechtbank van toepassing achtte. Volgens de vereniging heeft de rechtbank ten onrechte geoordeeld dat er op het moment van de vergunningaanvraag geen ontwerpbestemmingsplan meer lag. Zij betoogt dat de vernietiging van het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" in de uitspraak van de Afdeling van 1 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:266, ten aanzien van het onderhavige plandeel, het ontwerpbestemmingsplan niet raakt. Volgens haar kan een ontwerpbestemmingsplan niet vernietigd worden door een gerechtelijke uitspraak. Zij ondersteunt dit standpunt met jurisprudentie van de Afdeling, waaronder de uitspraak van 6 november 2013, ECLI:NL:RVS:2013:1791, onder 2.5, waaruit volgt dat het in geval van vernietiging van een besluit door de bestuursrechter het bevoegd gezag in beginsel vrij staat om bij het nemen van een nieuw besluit terug te vallen op de procedure die aan het vernietigde besluit ten grondslag lag, dan wel de gehele procedure van de afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) opnieuw te doorlopen. In dit geval heeft het college ervoor gekozen om bij het nemen van een nieuw besluit terug te vallen op de procedure die aan het vernietigde besluit ten grondslag lag, wat erop wijst dat het ontwerpbestemmingsplan nog bestond. 4.1.    Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen in de uitspraak van 20 juni 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2010, dient bij het nemen van een besluit op een aanvraag in beginsel het recht te worden toegepast zoals dat op dat moment geldt        . Bij wijze van uitzondering moet het college het ten tijde van het indienen van een aanvraag om vergunning nog wél, maar ten tijde van het besluit daarop, niet meer geldende recht toepassen, maar uitsluitend als ten tijde van het indienen van de aanvraag sprake was van een rechtstreekse aanspraak op het verkrijgen van een omgevingsvergunning voor het bouwen. Dat is het geval als het desbetreffende bouwplan in overeenstemming was met het toen geldende bestemmingsplan en de regels die zijn gesteld krachtens artikel 4.1, derde lid, of artikel 4.3, derde lid, van de Wro, en op dat moment geen voorbereidingsbesluit van kracht was, dan wel een ontwerp voor een nieuw bestemmingsplan ter inzage was gelegd, waarmee dat bouwplan niet in overeenstemming was. In dit geval gaat de vraag of een rechtstreekse aanspraak op het verkrijgen van een omgevingsvergunning voor het bouwen bestond over of een ontwerpbestemmingsplan ter inzage was gelegd en of het bouwplan in overeenstemming was met het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". De Afdeling overweegt hierover als volgt. 5.       De Afdeling is met de rechtbank van oordeel dat op het moment van de aanvraag geen sprake was van een situatie dat een ontwerp voor een nieuw bestemmingsplan ter inzage was gelegd. Van 6 maart 2014 tot en met 16 april 2014 heeft het ontwerpbestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" ter inzage gelegen en op 18 december 2014 heeft de raad het bestemmingsplan vastgesteld. De Afdeling heeft dit plan in de uitspraak van 1 februari 2017 gedeeltelijk vernietigd, onder meer voor het plandeel dat gaat over de gronden waar de aanvraag op ziet. Na vernietiging van een bestemmingsplan(deel) ontstaat niet de situatie dat het ontwerpbestemmingsplan wederom ter inzage ligt. Weliswaar mag de raad bij het nemen van een nieuw besluit over het plan onder omstandigheden terugvallen op het ontwerp, maar de betekenis hiervan is niet dat het ontwerp weer ter inzage ligt, maar heeft te maken met de vraag of opnieuw inspraak moet worden geboden. Daar komt bij dat de uitzondering op het beginsel dat het recht moet worden toegepast zoals dat op dat moment geldt, zoals hiervoor onder 4.1 is weergegeven, gaat over de periode dat de aanhoudingsverplichting geldt die genoemd is in artikel 3.3, eerste lid, aanhef en onder b, van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (hierna: Wabo). Deze verplichting vervalt op grond van artikel 3.3, tweede lid, aanhef en onder b en onder d, van de Wabo, wanneer de termijn voor vaststelling van het bestemmingsplan is verstreken, respectievelijk het bestemmingsplan is vernietigd. Deze situaties doen zich hier voor. Het betoog slaagt niet. 6.       De vereniging stelt bovendien dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat de omgevingsvergunning niet in strijd is verleend met het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". Het bestemmingsplan "Buitengebied 1992" laat bouwen ten behoeve van een manege niet toe, terwijl uit de aanvraag volgt dat de opslagruimte gebruikt zal worden voor de fokkerij, pensionstal, manege en opslag. Uit de vermelding van "manege" in de aanvraag, volgt volgens de vereniging dat het bouwwerk uitsluitend of mede gebruikt zal worden voor andere doeleinden dan die waarin de bestemming voorziet. Daarnaast betoogt zij dat de manage-activiteiten de hoofdactiviteiten van de bedrijfsvoering vormen. Dit volgt volgens haar onder andere uit de ruimtelijke onderbouwing. Verder vormen verschillende foto’s ondersteunend bewijs voor de stelling dat het vergunde bouwwerk uitsluitend of mede zal worden gebruikt ten behoeve van een manegebedrijf. Het bouwwerk is dus wel geschikt voor binnenmanegeactiviteiten en redelijkerwijs kan worden aangenomen dat het bouwwerk uitsluitend of mede gebruikt zou worden ten behoeve van het manegebedrijf. 6.1.    Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen in de uitspraak van 22 augustus 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2779, dient bij toetsing van een bouwplan aan een bestemmingsplan niet slechts te worden bezien of het bouwwerk overeenkomstig de bestemming kan worden gebruikt, maar dient mede te worden beoordeeld of het bouwwerk ook met het oog op zodanig gebruik wordt gebouwd.

9.       Het hoger beroep is ongegrond. De aangevallen uitspraak dient te worden bevestigd. 10.     Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State: bevestigt de aangevallen uitspraak. Aldus vastgesteld door mr. A. ten Veen, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. M. Scheele, griffier. w.g. Ten Veen lid van de enkelvoudige kamer w.g. Scheele griffier Uitgesproken in het openbaar op 27 december 2023 1074-723   Bijlage   Artikel 3.3 van de Wabo luidt: "1. Indien de aanvraag betrekking heeft op een activiteit als bedoeld in artikel 2.1, eerste lid, onder a of b, houdt het bevoegd gezag, in afwijking van artikel 3.9, eerste lid, onderscheidenlijk artikel 3:18 van de Algemene wet bestuursrecht, de beslissing aan, indien er geen grond is de vergunning te weigeren maar voor het gebied waarin de activiteit zal worden verricht vóór de dag van ontvangst van de aanvraag: […] b. een bestemmingsplan in ontwerp ter inzage is gelegd; […]

2. De aanhouding duurt totdat: […] b. de termijn voor de vaststelling van het bestemmingsplan ingevolge artikel 3.8, eerste lid, onder e, van de Wet ruimtelijke ordening is overschreden; […] d. het bestemmingsplan in werking is getreden dan wel in beroep is vernietigd; […]"

202105352/1/R2. Datum uitspraak: 27 december 2023 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK Uitspraak op het hoger beroep van: Natuur- en Milieuvereniging Markkant, gevestigd te Breda, appellante, tegen de uitspraak van de rechtbank Zeeland­West­Brabant van 13 juli 2021 in zaak nr. 20/6221 in het geding tussen: Natuur- en Milieuvereniging Markkant en het college van burgemeester en wethouders van Breda.

Bij besluit van 21 september 2017 heeft het college aan Sintels B.V. een omgevingsvergunning verleend voor het realiseren van een opslagruimte aan de Rijsbergseweg 590 te Breda. Bij besluit van 19 maart 2020 heeft het college het door Natuur- en Milieuvereniging Markkant (hierna: de vereniging) daartegen gemaakte bezwaar ongegrond verklaard. Bij uitspraak van 13 juli 2021 heeft de rechtbank het door de vereniging daartegen ingestelde beroep ongegrond verklaard. Deze uitspraak is aangehecht. Tegen deze uitspraak heeft de vereniging hoger beroep ingesteld. Sintels B.V. heeft een schriftelijke uiteenzetting gegeven. De vereniging heeft een nader stuk ingediend. Het college heeft een schriftelijke uiteenzetting gegeven. De Afdeling heeft de zaak op zitting behandeld op 12 oktober 2023, waar de vereniging, vertegenwoordigd door ir. A.K.M. van Hoof, en het college, vertegenwoordigd door mr. S.M. Schipper, advocaat te Breda, zijn verschenen. Voorts is op zitting Sintels B.V., vertegenwoordigd door mr. M.P. Wolf, advocaat te Breda, als partij gehoord.

1.       De relevante bepalingen die ten grondslag liggen aan de hierna volgende rechtsoverwegingen, zijn opgenomen in de bijlage bij deze uitspraak. De bijlage maakt deel uit van deze uitspraak. Inleiding 2.       Het college heeft op 21 september 2017 een omgevingsvergunning verleend aan Sintels B.V. voor het realiseren van een opslagruimte aan de Rijsbergseweg 590 te Breda. De opslagruimte dient als vervanging en uitbreiding van de bestaande opslagruimte. Het college heeft de aanvraag getoetst aan het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". 3.       Op 18 december 2014 heeft de raad het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" vastgesteld. De Afdeling heeft dit plan ten aanzien van het plandeel met de bestemming "Sport" met de gebiedsaanduiding "manage" op het betreffende perceel in de uitspraak van 1 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:266, vernietigd. De raad heeft op 13 juli 2017 een herstelbesluit genomen en dit plan is op 1 maart 2018 in werking getreden. Volgens de vereniging had het college de aanvraag niet aan het bestemmingsplan "Buitengebied 1992" mogen toetsen, maar moest het toetsen aan het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" dat gold op het moment dat het besluit op bezwaar werd genomen. Zij stelt dat de uitzondering op de hoofdregel, dat een aanvraag getoetst moet worden aan het recht zoals dat geldt op het moment van het nemen van het besluit, niet van toepassing was. Er lag namelijk na de vernietiging weer een ontwerpbestemmingsplan ter inzage en bovendien was de aanvraag in strijd met het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". Omdat de aanvraag ook in strijd was met het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013", had het college de vergunning moeten weigeren. Hoger beroep 4.       De vereniging stelt dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat de aanvraag aan het bestemmingsplan "Buitengebied 1992" getoetst mocht worden. Het uitgangspunt is dat een aanvraag voor een omgevingsvergunning getoetst moet worden aan het recht zoals dat geldt op het moment van het nemen van het besluit. In dit geval was dat het herstelbesluit voor het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013". De vereniging is van mening dat geen sprake is van de uitzondering op deze hoofdregel die de rechtbank van toepassing achtte. Volgens de vereniging heeft de rechtbank ten onrechte geoordeeld dat er op het moment van de vergunningaanvraag geen ontwerpbestemmingsplan meer lag. Zij betoogt dat de vernietiging van het bestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" in de uitspraak van de Afdeling van 1 februari 2017, ECLI:NL:RVS:2017:266, ten aanzien van het onderhavige plandeel, het ontwerpbestemmingsplan niet raakt. Volgens haar kan een ontwerpbestemmingsplan niet vernietigd worden door een gerechtelijke uitspraak. Zij ondersteunt dit standpunt met jurisprudentie van de Afdeling, waaronder de uitspraak van 6 november 2013, ECLI:NL:RVS:2013:1791, onder 2.5, waaruit volgt dat het in geval van vernietiging van een besluit door de bestuursrechter het bevoegd gezag in beginsel vrij staat om bij het nemen van een nieuw besluit terug te vallen op de procedure die aan het vernietigde besluit ten grondslag lag, dan wel de gehele procedure van de afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) opnieuw te doorlopen. In dit geval heeft het college ervoor gekozen om bij het nemen van een nieuw besluit terug te vallen op de procedure die aan het vernietigde besluit ten grondslag lag, wat erop wijst dat het ontwerpbestemmingsplan nog bestond. 4.1.    Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen in de uitspraak van 20 juni 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2010, dient bij het nemen van een besluit op een aanvraag in beginsel het recht te worden toegepast zoals dat op dat moment geldt        . Bij wijze van uitzondering moet het college het ten tijde van het indienen van een aanvraag om vergunning nog wél, maar ten tijde van het besluit daarop, niet meer geldende recht toepassen, maar uitsluitend als ten tijde van het indienen van de aanvraag sprake was van een rechtstreekse aanspraak op het verkrijgen van een omgevingsvergunning voor het bouwen. Dat is het geval als het desbetreffende bouwplan in overeenstemming was met het toen geldende bestemmingsplan en de regels die zijn gesteld krachtens artikel 4.1, derde lid, of artikel 4.3, derde lid, van de Wro, en op dat moment geen voorbereidingsbesluit van kracht was, dan wel een ontwerp voor een nieuw bestemmingsplan ter inzage was gelegd, waarmee dat bouwplan niet in overeenstemming was. In dit geval gaat de vraag of een rechtstreekse aanspraak op het verkrijgen van een omgevingsvergunning voor het bouwen bestond over of een ontwerpbestemmingsplan ter inzage was gelegd en of het bouwplan in overeenstemming was met het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". De Afdeling overweegt hierover als volgt. 5.       De Afdeling is met de rechtbank van oordeel dat op het moment van de aanvraag geen sprake was van een situatie dat een ontwerp voor een nieuw bestemmingsplan ter inzage was gelegd. Van 6 maart 2014 tot en met 16 april 2014 heeft het ontwerpbestemmingsplan "Buitengebied Zuid 2013" ter inzage gelegen en op 18 december 2014 heeft de raad het bestemmingsplan vastgesteld. De Afdeling heeft dit plan in de uitspraak van 1 februari 2017 gedeeltelijk vernietigd, onder meer voor het plandeel dat gaat over de gronden waar de aanvraag op ziet. Na vernietiging van een bestemmingsplan(deel) ontstaat niet de situatie dat het ontwerpbestemmingsplan wederom ter inzage ligt. Weliswaar mag de raad bij het nemen van een nieuw besluit over het plan onder omstandigheden terugvallen op het ontwerp, maar de betekenis hiervan is niet dat het ontwerp weer ter inzage ligt, maar heeft te maken met de vraag of opnieuw inspraak moet worden geboden. Daar komt bij dat de uitzondering op het beginsel dat het recht moet worden toegepast zoals dat op dat moment geldt, zoals hiervoor onder 4.1 is weergegeven, gaat over de periode dat de aanhoudingsverplichting geldt die genoemd is in artikel 3.3, eerste lid, aanhef en onder b, van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (hierna: Wabo). Deze verplichting vervalt op grond van artikel 3.3, tweede lid, aanhef en onder b en onder d, van de Wabo, wanneer de termijn voor vaststelling van het bestemmingsplan is verstreken, respectievelijk het bestemmingsplan is vernietigd. Deze situaties doen zich hier voor. Het betoog slaagt niet. 6.       De vereniging stelt bovendien dat de rechtbank ten onrechte heeft geoordeeld dat de omgevingsvergunning niet in strijd is verleend met het bestemmingsplan "Buitengebied 1992". Het bestemmingsplan "Buitengebied 1992" laat bouwen ten behoeve van een manege niet toe, terwijl uit de aanvraag volgt dat de opslagruimte gebruikt zal worden voor de fokkerij, pensionstal, manege en opslag. Uit de vermelding van "manege" in de aanvraag, volgt volgens de vereniging dat het bouwwerk uitsluitend of mede gebruikt zal worden voor andere doeleinden dan die waarin de bestemming voorziet. Daarnaast betoogt zij dat de manage-activiteiten de hoofdactiviteiten van de bedrijfsvoering vormen. Dit volgt volgens haar onder andere uit de ruimtelijke onderbouwing. Verder vormen verschillende foto’s ondersteunend bewijs voor de stelling dat het vergunde bouwwerk uitsluitend of mede zal worden gebruikt ten behoeve van een manegebedrijf. Het bouwwerk is dus wel geschikt voor binnenmanegeactiviteiten en redelijkerwijs kan worden aangenomen dat het bouwwerk uitsluitend of mede gebruikt zou worden ten behoeve van het manegebedrijf. 6.1.    Zoals de Afdeling eerder heeft overwogen in de uitspraak van 22 augustus 2018, ECLI:NL:RVS:2018:2779, dient bij toetsing van een bouwplan aan een bestemmingsplan niet slechts te worden bezien of het bouwwerk overeenkomstig de bestemming kan worden gebruikt, maar dient mede te worden beoordeeld of het bouwwerk ook met het oog op zodanig gebruik wordt gebouwd.

9.       Het hoger beroep is ongegrond. De aangevallen uitspraak dient te worden bevestigd. 10.     Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State: bevestigt de aangevallen uitspraak. Aldus vastgesteld door mr. A. ten Veen, lid van de enkelvoudige kamer, in tegenwoordigheid van mr. M. Scheele, griffier. w.g. Ten Veen lid van de enkelvoudige kamer w.g. Scheele griffier Uitgesproken in het openbaar op 27 december 2023 1074-723   Bijlage   Artikel 3.3 van de Wabo luidt: "1. Indien de aanvraag betrekking heeft op een activiteit als bedoeld in artikel 2.1, eerste lid, onder a of b, houdt het bevoegd gezag, in afwijking van artikel 3.9, eerste lid, onderscheidenlijk artikel 3:18 van de Algemene wet bestuursrecht, de beslissing aan, indien er geen grond is de vergunning te weigeren maar voor het gebied waarin de activiteit zal worden verricht vóór de dag van ontvangst van de aanvraag: […] b. een bestemmingsplan in ontwerp ter inzage is gelegd; […]

2. De aanhouding duurt totdat: […] b. de termijn voor de vaststelling van het bestemmingsplan ingevolge artikel 3.8, eerste lid, onder e, van de Wet ruimtelijke ordening is overschreden; […] d. het bestemmingsplan in werking is getreden dan wel in beroep is vernietigd; […]"