ECLI:NL:PHR:2022:370

B.F. Keulen In de zaak [verdachte] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1956, hierna: de verdachte. De verdachte is bij arrest van 10 maart 2021 door het Gerechtshof Amsterdam wegens ‘deelneming aan een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven’ veroordeeld tot 20 maanden gevangenisstraf, waarvan 5 maanden voorwaardelijk, met een proeftijd van 2 jaren en met aftrek van voorarrest als bedoeld in art. 27, eerste lid, Sr. Het hof heeft voorts de teruggave gelast van een aantal inbeslaggenomen voorwerpen. Er bestaat samenhang met de zaken 21/01219, 21/01206, 21/01309, 21/01312, 21/01305 en 21/01272. In deze zaken zal ik vandaag ook concluderen. Het cassatieberoep is ingesteld namens de verdachte. Mr. J. Kuijper, advocaat te Amsterdam, heeft twee middelen van cassatie voorgesteld. Het eerste middel bevat bewijsklachten. Het tweede middel ziet op de pleitnota die aan het proces-verbaal van de terechtzitting is gehecht. Het derde middel bevat een klacht over de strafmotivering. Voordat ik het eerste middel bespreek, geef ik de bewezenverklaring, een deel van de pleitnota, de bewijsoverwegingen en een deel van de in de aanvulling opgenomen bewijsmiddelen weer, en maak ik nog een aanvullende opmerking.Bewezenverklaring, pleitnota, bewijsoverwegingen en bewijsmiddelen Ten laste van de verdachte is bewezenverklaard dat: ‘hij in de periode van 01 mei 2014 tot en met 26 januari 2017 te Haarlem en elders in Nederland heeft deelgenomen aan een organisatie, welke organisatie bestond uit: - Hells Angels, charter Haarlem (gevormd door: verdachte en [betrokkene 1] en [betrokkene 2] en [betrokkene 3] en [medeverdachte 1] en [medeverdachte 2] en [medeverdachte 3] en [medeverdachte 4] en [medeverdachte 5] ) en - Stichting Hells Angels Haarlem en - [betrokkene 4] , welke organisatie het plegen van misdrijven tot oogmerk heeft, te weten één of meer misdrijven omschreven in:- artikel 141 van het Wetboek van Strafrecht (het openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen of goederen) en - artikel 157 van het Wetboek van Strafrecht (het opzettelijk brand stichten of een ontploffing te weeg brengen) en - artikel 284 van het Wetboek van Strafrecht (een ander door geweld of enige andere feitelijkheid of bedreiging met geweld of bedreiging met enige andere feitelijkheid, gericht tegen die ander of tegen een derde wederrechtelijk dwingen iets te doen of niet te doen of te dulden) en - artikel 285 van het Wetboek van Strafrecht (bedreiging met openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen of goederen en/of bedreiging met enig misdrijf tegen het leven gericht, zware mishandeling of brandstichting) en - artikel 300 van het Wetboek van Strafrecht (mishandeling) en - artikel 301 van het Wetboek van Strafrecht (mishandeling gepleegd met voorbedachte raad) en - artikel 302 van het Wetboek van Strafrecht (zware mishandeling) en - artikel 303 van het Wetboek van Strafrecht (zware mishandeling gepleegd met voorbedachte raad) en - artikel 304 aanhef en onder sub 2 van het wetboek van strafrecht (mishandeling, mishandeling met voorbedachte raad en/of zware mishandeling van een of meer ambtenaren gedurende of ter zake van de rechtmatige uitoefening van zijn / hun bediening) en - artikel 317 van het Wetboek van Strafrecht (afpersing) en - artikel 26 van de Wet Wapens en Munitie (voorhanden hebben van (een) wapen(s) en munitie van de categorie(ën) II en III van de Wet wapens en munitie).’ 6. Uit het proces-verbaal van het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep gehouden op 22 januari 2021 blijkt dat de raadsman van de verdachte het woord tot verdediging heeft gevoerd overeenkomstig een overgelegde pleitnota. De raadsman heeft tevens een aanvulling bij deze pleitnota overgelegd en – blijkens een brief van een raadsheer die deel uitmaakte van de zittingscombinatie – ter terechtzitting een aanvullende opmerking gemaakt. De pleitnota houdt, met inachtneming van deze aanvulling en opmerking, onder meer het volgende in (met weglating van verwijzingen): ’9. Zoals uit het vonnis van de Rechtbank en de verklaringen van de getuigen blijkt zijn de leden van Hells Angels Haarlem te verdelen in twee groepen, de oude garde en de jonge garde bestaande uit [betrokkene 1] , [betrokkene 2] en [betrokkene 3] . Naar deze drie is op 17 maart 2015 het onderzoek Toren opgestart. 10. Gedurende het onderzoek heeft dit onderzoek zich uitgebreid met de andere leden, de oude garde. Gezien de periode dat hun telefoonlijnen zijn getapt zal dit zijn geweest in januari 2017 en zal dit verband houden met het politieke streven om tot een verbod van de motorclubs te komen. 11. Hoewel, zoals de leden van de oude garde als getuigen hebben verklaard, er steeds goed contact was tussen Hells Angels Haarlem, de Gemeente Haarlem en ook de politie is er nooit een signaal afgegeven in de periode 2015/2016 dat leden van Hells Angels Haarlem, de jonge garde, zich schuldig zouden maken aan strafbare feiten. (…) 13. De Rb. Noord-Holland stelt in het vonnis: “dat onder een organisatie als bedoeld in art. 140 Sr wordt verstaan een samenwerkingsverband met een zekere duurzaamheid en structuur tussen de verdachte en tenminste één andere persoon” en verwijst naar de uitspraak van de Hoge Raad van 22 januari 2008. In dit arrest overweegt de Hoge Raad: “Daarbij wordt in acht genomen dat het hof uit de gebezigde bewijsmiddelen heeft kunnen afleiden dat verdachte en A …. in gestructureerd verband hebben samengewerkt, dat verdachte daarbij telkens een centrale rol vervulde en dat verdachte en A beiden hebben samengewerkt met een of meer van de overige personen van wie is bewezenverklaard dat zij deel uitmaakten van het georganiseerde samenwerkingsverband dat gericht was op het plegen van overtredingen van de Ow …. De omstandigheid dat niet al die overige personen onderling hebben samengewerkt of bekend waren met (al de) andere deelnemers aan de organisatie en met hun bezigheden voor de organisatie doet daaraan niet af.” 14. Ten onrechte merkt de Rechtbank Hells Angels Haarlem aan als een samenwerkingsverband in de zin van art. 140 Sr zonder daarbij in acht te nemen, overeenkomstig voornoemd arrest dat het georganiseerde samenwerkingsverband gericht moet zijn op het plegen van – in dat geval – overtredingen van de Opiumwet. De HR overweegt daarbij dat niet van belang is dat alle leden van de criminele organisatie elkaar kenden maar niet dat alle leden van een vereniging waarvan een paar leden misdrijven plegen moeten worden aangemerkt als deelnemers aan een criminele organisatie. De Hells Angels Haarlem is geen samenwerkingsverband gericht op het plegen van misdrijven. [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] samen met [betrokkene 4] zijn veroordeeld voor het lidmaatschap van een criminele organisatie alsmede strafbare feiten die zij gezamenlijk hebben begaan. [medeverdachte 4] + de Br is daarvan niet verdacht maar alleen voor een vermeend lidmaatschap van een criminele organisatie. [medeverdachte 4] heeft nimmer met [betrokkene 1] , [betrokkene 3] , [betrokkene 2] en [betrokkene 4] op welke wijze dan ook samengewerkt of hen gefaciliteerd bij hun criminele activiteiten. (…) 17. De Rechtbank concludeert op basis van het voorgaande dat er sprake is van een duurzaam en gestructureerd samenwerkingsverband tussen Hells Angels Haarlem en [betrokkene 4] en de Stichting Hells Angels Haarlem. Voor zover er sprake was van een georganiseerd samenwerkingsverband gericht op het plegen van misdrijven is de conclusie van de Rechtbank onjuist. Deze bestond uit [betrokkene 1] , [betrokkene 3] , [betrokkene 2] en [betrokkene 4] . [medeverdachte 4] en [verdachte] waren daarbij niet betrokken. (…) 19. Het oogmerk moet gericht zijn op het voornemen om misdrijven te plegen of te hebben gepleegd. Het oogmerk staat voor het naaste doel, wat veronderstelt dat de dader een doel ook bewust nastreeft.

Voor beantwoording van de vraag of de verdachte (hierna ook: [verdachte] ) zich in de ten laste gelegde periode schuldig heeft gemaakt aan deelneming aan een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven, zal het hof hierna de bestanddelen “organisatie”, “oogmerk van de organisatie” en “deelneming aan de organisatie” bespreken. Het hof verwijst in een deel van de tekst van deze beoordeling met noten naar de betreffende bewijsmiddelen. Voor zover in de tekst geen noten zijn opgenomen, blijken de betreffende bewijsmiddelen uit de bijgevoegde bewijsmiddelenbijlage. De bewijsmiddelen uit de noten staan in beginsel niet in de bewijsmiddelenbijlage vermeld, maar in een aantal gevallen is sprake van een dubbele vermelding. Organisatie

Volgens vaste jurisprudentie moet onder een organisatie als bedoeld in artikel 140 Sr worden verstaan een samenwerkingsverband, met een zekere duurzaamheid en structuur, tussen de verdachte en tenminste één andere persoon. Niet is vereist dat daarbij komt vast te staan dat een persoon – om als deelnemer aan die organisatie te kunnen worden aangemerkt – moet hebben samengewerkt met, althans bekend moet zijn geweest met alle andere personen die deel uitmaken van de organisatie of dat de samenstelling van het samenwerkingsverband steeds dezelfde is (Hoge Raad 20 maart 2018, ECLI:NL:HR:2018:378).Het hof leidt uit de bewijsmiddelen het volgende af. De Stichting Hells Angels Haarlem (hierna ook: de Stichting) staat ingeschreven op het adres aan de [a-straat 1] te Haarlem en is eigenaar van het aldaar gelegen pand. [medeverdachte 5] is voorzitter van de Stichting. Hells Angels, charter Haarlem (hierna ook: Hells Angels Haarlem), maakt gebruik van het pand aan de [a-straat 1] te Haarlem als clubhuis. De Stichting beschikt over een bankrekening, die wordt gevoed door contante stortingen en vanaf welke rekening de vaste lasten voor het clubhuis worden betaald. De ‘treasurer’ (hof: penningmeester) van de Hells Angels Haarlem heeft de beschikking over de bankrekening van de Stichting. In de ten laste gelegde periode zijn [medeverdachte 5] , [medeverdachte 2] , [verdachte] , [medeverdachte 3] , [betrokkene 1] , [betrokkene 3] , [medeverdachte 4] , [betrokkene 2] en [medeverdachte 1] allen lid van dit charter. Binnen het charter is sprake van een strakke structuur met diverse functies. [betrokkene 1] is president, [verdachte] is vice-president, [medeverdachte 1] is ‘road captain’, [betrokkene 3] is ‘treasurer’, [medeverdachte 2] is ‘secretary’ en [betrokkene 2] is de ‘sergeant at arms’. [medeverdachte 3] , [medeverdachte 4] en [medeverdachte 5] zijn ‘full colour member’. De leden dragen een hesje, de zogenaamde ‘colours’, waardoor zichtbaar is dat zij lid zijn van Hells Angels, charter Haarlem. Zij betalen contributie voor het lidmaatschap, met welke contributie de vaste lasten voor het clubhuis worden betaald, met uitzondering van [medeverdachte 4] , die daar de laatste jaren van is vrijgesteld gelet op zijn leeftijd en zijn financiële situatie. Leden van de Hells Angels Haarlem overleggen structureel in periodieke overleggen en op basis van ad-hoc belegde bijeenkomsten. Hells Angels Haarlem heeft eigen clubregels. De verdachte was bekend met deze clubregels. Beslissingen binnen het charter worden op democratische wijze genomen, waarbij alle leden een stem hebben in te nemen beslissingen. [betrokkene 4] is geen lid van Hells Angels, charter Haarlem. Ten tijde van de detentie van haar partner [betrokkene 1] was zij wel de cruciale schakel tussen [betrokkene 1] en andere leden van de Hells Angels Haarlem. Met name met [betrokkene 3] en [betrokkene 2] onderhield zij telefonisch contact en zij had ontmoetingen met hen, onder meer over club gerelateerde zaken. Het hof concludeert op basis van het voorgaande dat sprake is van een duurzaam en gestructureerd samenwerkingsverband tussen de leden van de Hells Angels Haarlem, zijnde [medeverdachte 5] , [medeverdachte 2] , [verdachte] , [medeverdachte 3] , [betrokkene 1] , [betrokkene 3] , [medeverdachte 4] , [betrokkene 2] en [medeverdachte 1] , samen vormend Hells Angels, charter Haarlem, en de Stichting en [betrokkene 4] gedurende de ten laste gelegde periode. Oogmerk van de organisatie

Het oogmerk van de organisatie moet zijn gericht op het plegen van misdrijven, maar niet is vereist dat het plegen van misdrijven de voornaamste bestaansgrond van de organisatie is (HR 15 juni 2010, ECLI:NL:HR:2010:BK6148). Het oogmerk ziet op het feitelijke en gewenste doel van de organisatie. Daarbij is voor een bewezenverklaring voldoende dat het plegen van misdrijven wordt beoogd, zodat nog geen aanvang hoeft te zijn gemaakt met het daadwerkelijke plegen daarvan. Het oogmerk behoeft in de tenlastelegging niet nader omschreven te zijn, maar zal uit de bewijsmiddelen moeten blijken (HR 13 oktober 1987, NJ 1988/425). Voor bewijs van het bestanddeel "oogmerk" zal onder meer betekenis kunnen toekomen aan misdrijven die in het kader van de organisatie reeds zijn gepleegd, aan het meer duurzaam of gestructureerde karakter van de samenwerking, zoals daarvan kan blijken uit de onderlinge verdeling van werkzaamheden of onderlinge afstemming van activiteiten van deelnemers binnen de organisatie met het oog op het bereiken van het gemeenschappelijke doel van de organisatie, en, meer algemeen, aan de planmatigheid of stelselmatigheid van de met het oog op dit doel verrichte activiteiten van deelnemers binnen de organisatie (HR 15 mei 2007, ECLI:NL:HR:2007:BA0502 NJ 2008/559). De organisatie bestond, zoals hiervoor is vastgesteld uit de full members van het charter Hells Angels Haarlem, [betrokkene 4] en de Stichting Hells Angels Haarlem. Het charter Hells Angels Haarlem vormde daarbij het middelpunt van de organisatie. Bij het beantwoorden van de vraag of de organisatie het oogmerk had op het plegen van misdrijven komt naar het oordeel van het hof betekenis toe aan de volgende feiten en omstandigheden.A. Bedreigende en gewelddadige reputatie Het hof leidt uit de bewijsmiddelen af dat het charter Hells Angels Haarlem een bedreigende en gewelddadige reputatie heeft. Uit diverse verklaringen en tapgesprekken blijkt dat slachtoffers van strafbare gedragingen door leden van de Hells Angels Haarlem geen aangifte durven te doen uit angst voor represailles en dat getuigen niet of nauwelijks durven te verklaren. Zo heeft getuige [betrokkene 8] in het contact met de politie verklaard dat de Hells Angels nergens voor terugdeinzen en tot alles in staat zijn. Ook blijkt uit zijn gesprek met de politie dat hij zeer angstig is dat de club erachter komt dat hij contact heeft met de politie. Hij durft van meerdere voorvallen geen aangifte te doen. Ook getuige [betrokkene 9] wilde geen verklaring afleggen of aangifte doen, omdat hij geen lopende schietschijf wil zijn in Haarlem. Uit de gesprekken met de politie en de tapgesprekken blijkt dat de getuige [betrokkene 7] , voormalig ‘hangaround’ van de Hells Angels Haarlem, angstig is, niet wil dat de leden van de club erachter komen wat hij de politie heeft verteld en hij hen tot alles in staat acht. Wanneer de politie bij de getuigen [betrokkene 10] en [betrokkene 11] langs komt, naar aanleiding van de mishandeling van [betrokkene 10] , geeft [betrokkene 11] aan geen aangifte te willen doen, omdat de Hells Angels dan ongetwijfeld langs komen en de ramen inschieten met mitrailleurs. Getuige [betrokkene 5] heeft verklaard dat hij in het verleden betalingen heeft moeten doen aan de Hells Angels Haarlem en dat hij in die tijd doodsbang was. Tenslotte verklaart ook getuige [betrokkene 12] , afgeperst en mishandeld door leden van de Hells Angels Haarlem, nauwelijks uit angst voor wat er kan gebeuren. Voornoemde getuigen zijn, met uitzondering van [betrokkene 9] , eveneens ter terechtzitting in hoger beroep gehoord. Gelet op de in hoger beroep afgelegde verklaringen, bezien in samenhang met de eerder door hen afgelegde verklaringen, kan het hof zich niet aan de indruk onttrekken dat een aantal van de getuigen nog steeds niet het achterste van hun tong heeft durven laten zien uit angst voor mogelijke represailles. Zo geeft getuige [betrokkene 8] enerzijds aan niet te weten van waaruit de opdracht om hem te dwingen zijn tattooshop te sluiten is gegeven, maar verklaart hij anderzijds: “Ik weet niet precies vanuit welke groep dit is gekomen, maar als er al twee aan je deur staan..” Dit, nadat hij even ervoor had gezegd dat [betrokkene 1] en [betrokkene 2] aan de deur stonden, daarbij doelend op [betrokkene 1] en [betrokkene 2] , van wie hij wist dat ze lid waren van de Hells Angels Haarlem. Op de vraag of hij bang was antwoordt hij: “Weet u, ik had niet te maken met de plaatselijke roeivereniging en ik wist niet wie ik tegenover mij had.” Getuige [betrokkene 11] geeft aan zich delen van het gesprek met de politie niet meer te kunnen herinneren en evenmin dat zij contact heeft gezocht met [betrokkene 3] . Getuige [betrokkene 5] heeft verklaard dat hij het geld dat hij heeft betaald niet zag als een boete en dat hij zich nooit afgeperst heeft gevoeld. Tegelijkertijd verklaart hij: “Ik heb twee ouders en meerdere zaken en als je auto in de brand wordt gestoken (…).” [betrokkene 12] heeft verklaard dat het niet klopt dat hij bang was en dat de politie zoveel kan opschrijven. Voorts verklaart hij: “Als je een boete moet betalen, moet je het betalen. Ik wil er niets meer over verklaren. Ik ben er klaar mee. Ik heb ook tegen de agent gezegd dat ik geen represailles wilde.” Getuige [betrokkene 7] heeft voorafgaand aan het verhoor ter terechtzitting laten weten angstig te zijn te verklaren in het bijzijn van de verdachten. Ter terechtzitting heeft hij verklaard dat hij niet door tuig opgewacht wil worden vanwege het afleggen van een getuigenverklaring. Ook verklaarde hij op de vraag van medeverdachte [medeverdachte 1] of hij bang voor hem is: “Ik ben voor geen één van jullie individueel bang. Ik weet dat de club ver reikend kan zijn en een club waarmee ik niet op goede voet sta – en dat sta ik op dit moment niet – heeft de mogelijkheden om mij door anderen het leven zuur te laten maken.” Ten slotte is in hoger beroep ook oud-lid van de Hells Angels Haarlem [betrokkene 6] als getuige gehoord. Hij verklaarde eerder bij de politie bang te zijn dat de Hells Angels er via de advocaten achter komen dat hij wat heeft verteld. Daarmee geconfronteerd ter terechtzitting in hoger beroep verklaarde hij dat hij het niet zo tegen de politie heeft gezegd. Nadat wordt voorgehouden dat hij tot twee keer tegen de politie heeft gelegd dat hij angst had voor represailles, antwoordt hij dat dat misschien voor zichzelf was maar niet voor zijn vrouw en kinderen en dat hij het merkwaardig vindt dat de politie het zo heeft opgeschreven. Dat de leden van de Hells Angels Haarlem zich ook bewust zijn van deze reputatie, blijkt onder meer uit een uitlating die [betrokkene 2] doet tijdens de clubvergadering op 16 september 2016, in aanwezigheid van de verdachte en de overige leden van de Hells Angels Haarlem, namelijk dat het chapter Haarlem in Holland bekend staat als kei- en keihard. Ook zegt [betrokkene 1] in een telefoongesprek met [betrokkene 4] : “Wij zijn het beestachtige chapter” (...) ‘‘op een clubavond waar vier of vijf man van ons zijn, we steken de boel in de brand, gooien de krukken door de deur heen, ehhh ... wat doen we niet, er wordt gewoon geschoten binnen in het clubhuis.” De reputatie van de Hells Angels Haarlem komt tevens naar voren in een tweetal krantenberichten in het dossier van 30 april 2015 en 19 juni 2015. In het eerste bericht staat vermeld dat [betrokkene 1] de [medeverdachte 5] is van en nieuwkomer is binnen het beruchte chapter in Haarlem en hij in verband wordt gebracht met het plegen van strafbare feiten. In het tweede bericht staat vermeld dat Hells Angels Haarlem voorman [betrokkene 1] uit is op oorlog en een harde lijn hanteert. B. Belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen Voorts leidt het hof uit de bewijsmiddelen af dat het plegen van strafbare gedragingen, met name geweld, door de Hells Angels Haarlem wordt aangemoedigd en beloond. In het clubhuis hangt een oorkonde met de tekst ‘Deathhead Purple Heart’. Op de oorkonde staat in het Engels dat een ieder die dit heeft verdiend zijn bloed heeft gegeven ter verdediging en eer van de Hells Angels.

Het hof constateert dat de Hells Angels Haarlem een bedreigende en gewelddadige reputatie hebben en dat het plegen van strafbare feiten wordt aangemoedigd en beloond. Uit het voorgaande en de bewijsmiddelen in het dossier is tevens gebleken dat door de leden van de Hells Angels Haarlem strafbare feiten worden gepleegd uit naam van het charter en niet, zoals door de verdediging betoogd, op persoonlijke titel. Om die reden komt het hof tot de conclusie dat de organisatie een oogmerk heeft gericht op het plegen van misdrijven, namelijk openlijke geweldpleging, brandstichting, dwang, bedreiging, (zware) mishandeling (met voorbedachte raad en van ambtenaren), afpersing en overtreding van de Wet wapens en munitie. Het hof acht onvoldoende bewijs aanwezig met betrekking tot het oogmerk ten aanzien van de overige tenlastegelegde misdrijven. Deelneming

Volgens vaste rechtspraak van de Hoge Raad is sprake van deelneming aan een organisatie als bedoeld in artikel 140 Sr als de verdachte behoort tot het samenwerkingsverband én als de verdachte een aandeel heeft in, dan wel ondersteunt, gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het in artikel 140 Sr bedoelde oogmerk. Elke bijdrage aan een organisatie kan strafbaar zijn. Een dergelijke bijdrage kan bestaan uit het (mede)plegen van enig misdrijf, maar ook uit het verrichten van hand- en spandiensten die op zichzelf niet strafbaar zijn, zolang van bovenbedoeld aandeel of ondersteuning kan worden gesproken. In het bestanddeel deelneming aan een organisatie als bedoeld in art. 140 lid 1 Sr ligt tevens het opzet van de verdachte besloten. Redelijke wetsuitleg brengt volgens de Hoge Raad mee dat voor "deelneming" voldoende is dat de verdachte in zijn algemeenheid weet (in de zin van onvoorwaardelijk opzet) dat de organisatie tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven. Het opzet van de verdachte moet dus zijn gericht op het deelnemen aan de organisatie. Volgt uit de bewijsvoering dat de verdachte een aan de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handeling heeft verricht, dan ligt daarin zijn wetenschap met betrekking tot dat oogmerk besloten. Heeft [verdachte] aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handelingen verricht? Het hof zal hieronder verschillende handelingen van [verdachte] bespreken. Hierbij zal het hof telkens beoordelen of de betreffende handeling aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdraagt of ondersteunt. Het hof leidt de betreffende handelingen veelal af uit OVC- dan wel tapgesprekken. In (de uitwerking van) deze gesprekken worden de deelnemers en de betrokkenen bij hun bijnaam, dan wel verkorte voornaam, genoemd. Voor een goed begrip van de gesprekken worden deze namen hier weergegeven: [betrokkene 1] : , [betrokkene 1][betrokkene 2] : , [betrokkene 2] [betrokkene 3] : [betrokkene 3] [verdachte] : [verdachte] [medeverdachte 1] : [medeverdachte 1] [medeverdachte 2] : [medeverdachte 2] [medeverdachte 3] : , [medeverdachte 3] [medeverdachte 4] : , [medeverdachte 4] [medeverdachte 5] : [medeverdachte 5] [betrokkene 4] : [betrokkene 4] 1. Deelnemen aan vergaderingen: besluitvorming/koersbepaling [verdachte] heeft deelgenomen aan vergaderingen van de Hells Angels Haarlem. Algemene overweging over vergaderingen en besluitvormingsproces bij de Hells Angels Haarlem De vergaderingen van de Hells Angels Haarlem zijn één keer in de twee weken en alleen toegankelijk voor de leden. Er is sprake van een democratie. Tijdens de vergaderingen wordt gestemd en ieder member heeft een stem. Dat ieder member een stem heeft blijkt onder meer uit het volgende gesprek van 12 juni 2016 tussen [betrokkene 2] en [betrokkene 3] : ‘ zegt nou ik zal je eerlijk zeggen [medeverdachte 1] gaat er niet mee akkoord en [medeverdachte 5] wil ook zijn wijf mee dus die gaat tegen stemmen dat hebben ze al gezegd. (...) [betrokkene 2] zegt als de meeste stemmen voor zijn, ik denk het niet hoor, [verdachte] is tegen, jij, ik [betrokkene 1] , [medeverdachte 2] . [betrokkene 3] zegt nou dan zijn we er al. Nou alleen [medeverdachte 3] , [medeverdachte 5] en [medeverdachte 1] ja en [medeverdachte 4].’

Getuige [betrokkene 6] , lid van de Hells Angels Haarlem van ongeveer 2009 tot medio september 2014, heeft ter terechtzitting van het hof verklaard: “als je niet aanwezig was op vergaderingen waarin beslissingen zouden worden genomen, dan werd er niet gestemd. Ik ben nog nooit geconfronteerd met beslissingen van de jonge garde (hof: [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] ) zonder dat de oude garde (hof: [medeverdachte 5] , [verdachte] , [medeverdachte 2] , [medeverdachte 3] , [medeverdachte 4] en [medeverdachte 1] ) daarvan afwist. (...) Het klopt dat hij (hof: [medeverdachte 4] ) niet veel op clubavonden en vergaderingen was. Als hij er niet was werden er geen besluiten genomen.” Getuige [betrokkene 17] , voormalig lid van de Hells Angels Haarlem, kreeg in augustus 2015 ‘patch in the box’ opgelegd en moest de club verlaten omdat hij zonder overleg een brief aan de burgemeester van Haarlem had geschreven. [betrokkene 17] heeft ter terechtzitting van het hof verklaard: “besluiten neem je met zijn allen. Het is een democratische club. Als iemand verhinderd is om te komen dan gaat het niet door. Alle leden moesten er zijn. (....).” Deze verklaringen vinden bevestiging in een gesprek van 9 augustus 2015 tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 3] dat, naar het hof begrijpt, over [betrokkene 17] gaat. Uit dit gesprek blijkt dat een besluit wordt genomen waar iedereen bij is -zakelijk weergegeven-: ‘ [betrokkene 1] (hof: [betrokkene 1] ): En hij gaat even leuk brieven schrijven. (..) Ik vind gewoon dat ie sowieso patch in de box gaat totdat ik terug ben. [betrokkene 3] (hof: [betrokkene 3] ): Dat wilde ik doen, dat wilde ik vragen. Wat is je optie. Wachten tot jij terug bent en dan dat jij he eh een op.... eh gewoon dan regelt. (...) [betrokkene 1] : Als het mijn mening is. Jullie zijn met allemaal volwassen gasten daarzo ja, en ik zou aan de ene kant niet weten waarom dit niet behandeld ken worden zonder dat ik erbij ben. [betrokkene 3] : (...) dat wilde ik sowieso. We hebben nu afgesproken. We waren maar met 5 man. Binnen nu en anderhalve week zijn we helemaal compleet. Ik heb gezegd dat het ehh... [betrokkene 1] : [medeverdachte 3] (hof: [medeverdachte 3] ) is terug. [medeverdachte 5] (hof: [medeverdachte 5] ) is ook terug als het goed is. [betrokkene 3] : nee [medeverdachte 5] stuurde net nog een bericht die is langer en [medeverdachte 3] was ook nog niet terug die bleef ook langer. [betrokkene 1] : Nee man. Ik heb [medeverdachte 3] gister gesproken. [betrokkene 3] : Ohh dan was ie, donderdag was ie nog niet terug. (...) [betrokkene 1] : Ik heb [medeverdachte 3] gister gesproken en [medeverdachte 3] zei dat [medeverdachte 5] vandaag terugkwam. [betrokkene 3] : O dat zou kunnen want gisteravond kreeg ik een app want [medeverdachte 5] had zijn wacht niet geregeld. (...) [betrokkene 1] : Alleen ik ga je 1 ding zeggen: Als er vanuit ons niet de goede keus wordt gemaakt. Daar heb ik schijt, dan ga ik, dan gooi ik het in Holland op tafel. [betrokkene 3] : (..) Iedereen is hier nu compleet, ik wil dat ding op tafel hebben wat je geschreven hebt. Of het inderdaad wat je zegt.. dan gaan we allemaal beslissingen over nemen. En dan heb ik effe de tijd gehad met jou ruggenspraak te houden. (..) Daarom heb ik effe die 2 weken ook effe gezegd. De volgende meeting hebben we het erover. En [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] ) heb ook al gezegd dit kan gewoon niet.. NVT sancties op.. We gaan beslissen als de hele groep er is en dat wil ik ook dat ding op tafel hebben die brief, dus nahh datte die moet ie eh die moet ie gaan tonen. (...) [betrokkene 1] : Fucking brief sturen met de burgemeester (...) [betrokkene 3] : (...) Ik ga met [betrokkene 2] zo even kortsluiten. Als jij ook straks. Wanneer iedereen bij elkaar is, roepen we iedereen bij elkaar. Gaan we er gewoon eerder over hebben en klaar. Roep [betrokkene 2] maar op en zeg maar dat het eerder is, dat ie de brief meeneemt. En dan gaan we het erover hebben. En we een beslissing moeten nemen en dan loopt ie maar lekker weg. En dan gooien we hem, wat jij zegt, voorlopig in de box totdat jij terug bent. Is dat een optie? [betrokkene 1] : Ja en als jullie de hardste beslissing zelf kennen nemen, dan ken dat ook.’ [betrokkene 1] was een deel van de tenlastegelegde periode gedetineerd en kon dus niet bij de vergaderingen zijn. Uit het hiervoor genoemde gesprek van 9 augustus 2015, alsmede uit de hierna genoemde gesprekken, blijkt dat [betrokkene 3] en/of [betrokkene 4] tijdens de detentie van [betrokkene 1] aan hem overbrengen waar beslissingen over moeten worden genomen en dat [betrokkene 1] via hen zijn stem uitbrengt. De deelname en rol van [verdachte] aan/bij vergaderingen/besprekingen/communicatie over: • Het door [betrokkene 7] moeten afstaan van zijn motor bij zijn vertrek [betrokkene 7] was ‘hangaround’ bij de Hells Angels Haarlem en wilde stoppen. Op 18 augustus 2015 heeft hij een ontmoeting met [betrokkene 3] en [betrokkene 2] , waarbij hem door hen te verstaan wordt gegeven dat hij zijn motor dient in te leveren. In een OVC gesprek van 30 juni 2015, opgenomen in de PI, bespreekt [betrokkene 4] de situatie rond [betrokkene 7] met [betrokkene 1] -zakelijk weergegeven-: ‘S (hof: [betrokkene 4] ): [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] ) denkt dat [betrokkene 7] wil stoppen (..). Hij (hof: [betrokkene 2] ) vroeg aan mij wat ‘ie moet doen als ‘ie (hof: [betrokkene 7] ) wil stoppen. Of ’t ie dan terug naar Redline mag of dat je hem dan helemaal wil deleten? L (hof: [betrokkene 1] ): Nee. Ik denk dan deleten. S: Oh, oké. En z’n motor? L: lekker laten staan. S: Oké. Dat wou die (hof: [betrokkene 2] ) effen weten. Dan kan ik dat doorgeven want [verdachte] (hof: [verdachte] ) had gezegd ‘ja, anders kan ie misschien maar beter terug naar de Redline.’ ‘L: Nee, dat werkt niet. (..) S: Maar in ieder geval ken ik hem (hof: [betrokkene 2] ) antwoord geven. Dan weet ie een beetje hoe jij erover denkt. (...) Anders weet je het wel he? Ze kunnen niks beslissen zonder jou (..).’ In een OVC gesprek van 22 juli 2015, opgenomen in de PI, tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] bespreekt [betrokkene 4] “het probleem [betrokkene 7] ” met [betrokkene 1] -zakelijk weergegeven-: ‘S (hof: [betrokkene 4] ), Nou dan hebben we [betrokkene 7] , het probleem [betrokkene 7] . (..) Hij wil echt stoppen hoor. Hij had tegen [betrokkene 3] (hof: [betrokkene 3] ) had gezegd van [betrokkene 7] euh weet je (...) Hij (hof: [betrokkene 3] ) zegt dus ik hou het zo lang mogelijk vol maar hij zei je moet wel effe aan [medeverdachte 3] (hof: [betrokkene 1] ) vragen als hij (hof: [betrokkene 7] ) dan echt niet meer wil hij (hof: [betrokkene 1] ) zegt of we hem dan kennen laten gaan. Hij zegt of dat we gewoon moeten slikken en hem moeten houden. L: overst.... simpel onverst... S: Oke dat zal ik zeggen. Dat zeg ik tegen [betrokkene 3] (..) En euh hij (hof: [betrokkene 3] ) zegt ja en als hij er uit moet, we hadden het over me ouders hun huis. Hij zegt weet je wat ik vind dat wij wat voor je ouders eigenlijk moeten doen. (…) Hij zegt want ik vind als [betrokkene 7] zijn motor dan achter laat en we verkopen die motor. Hij zegt en die verkopen we voor 10 dat je ouders dan van ons 5000 krijgen om een dingetje. Hij zegt maar dat moet je effe aan [medeverdachte 3] vragen hoe hij dat wil, maar dan ga ik het in de groep gooien.’ Op 13 augustus 2015 hebben [betrokkene 3] en [betrokkene 1] een telefoongesprek, opgenomen in de PI -zakelijk weergegeven-: ‘F (hof [betrokkene 3] ): ik kreeg net een appje van onze vriend [betrokkene 7] (hof: [betrokkene 7] ). [medeverdachte 1] (hof: [medeverdachte 1] ) heeft hem gevraagd hoe het met hem ging qua gezondheid en hij appt een hele [betrokkene 3] tekst terug die hij ook naar mij gestuurd heeft. (...) De club wordt gewoon niks meer. Dat staat er 2x in dus dan weet je dat. L (hof: [betrokkene 1] ): Je weet wat hebben afgesproken. Dat hoeft dan ook niet te wachten. F: dan weet je het ff, [medeverdachte 1] weet het ook.

In het verrichten van al de hiervoor genoemde gedragingen, waarmee [verdachte] aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende en ondersteunende handelingen heeft verricht, ligt wetenschap van [verdachte] van dit oogmerk besloten. De stelling van [verdachte] dat hij niet van het criminele oogmerk van de organisatie heeft geweten en hooguit achteraf wel eens iets heeft gehoord over (mogelijk) gepleegde strafbare feiten, wordt weersproken door de bewijsmiddelen. Eindconclusie Het hof acht het tenlastegelegde feit wettig en overtuigend bewezen.’ 8. In de aanvulling zijn een groot aantal bewijsmiddelen opgenomen. In de conclusie in de zaak van medeverdachte [medeverdachte 4] , die ik vandaag eveneens neem, zijn de bewijsmiddelen integraal overgenomen. De bewijsmiddelen die in de andere zaken in de aanvulling zijn opgenomen komen daar grotendeels mee overeen. De klachten richten zich hoofdzakelijk op de overwegingen in het bestreden arrest. In dat licht volsta ik in de onderhavige zaak wat de bewijsmiddelen in de aanvulling betreft met het weergeven van de door de verdachte afgelegde verklaringen die door het hof voor het bewijs zijn gebezigd en (delen van) enkele andere bewijsmiddelen waar in het navolgende naar wordt verwezen (onder toevoeging van vernummering): ‘1. De verklaring van verdachte [verdachte] ter terechtzitting van de rechtbank van 22 maart 2018 Deze verklaring houdt onder meer het volgende in: In augustus ben ik 15 jaar lid van de Hells Angels. Ik ben vicepresident. Op mijn hesje stond ‘Hells Angels’ en ‘Haarlem’. Thuis lagen patches. Deze waren allemaal rechtstreeks verbonden met Hells Angels Haarlem. Ik droeg mijn hesje als ik ging motorrijden en als ik naar een clubavond ging. Ik droeg mijn hesje om te laten zien dat ik ergens bij hoor. Je stapt niet zo makkelijk uit de club. Ik wil daar niet verder over uitweiden. Ik kan mij voorstellen dat mensen bang zijn voor de Hells Angels. Ik ken [betrokkene 6] . Hij is in ‘bad standing’ uit de club gegaan. U vraagt mij of het klopt dat ik op 17 december 2015 door [betrokkene 1] ben gebeld omdat hij een ‘bakkie koffie’ wilde doen. Ja, dat kan kloppen. 2. Een proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte] vordering tot inbewaringstelling d.d. 1 februari 2017 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Het klopt dat ik bij de Hells Angels zit en dat ik formeel vicepresident ben. Op uw vraag of ik wacht liep, kan ik zeggen dat ik wacht liep. Dat wordt van elke member verwacht. (…) U houdt mij voor dat [betrokkene 1] mij na de mishandeling van [betrokkene 14] heeft gebeld en dat hij heeft gezegd dat er vandaag iets is voorgevallen en dat er vanavond koffie is. Hij heeft ook gezegd: 'Dan weet je in ieder geval dat er zo wat besproken wordt'. Achteraf hebben wij gehoord dat dat incident had plaatsgevonden. (…) 3. Een proces-verbaal van bevindingen van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 25 augustus 2015 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Ik verbalisant, [verbalisant 1] , BOA van Politie (…) en werkzaam als Operationeel Specialist B bij de Eenheid Noord-Holland, verklaar het volgende: Binnen het Titel V onderzoek naar de Hells Angels Haarlem zijn de bankafschriften opgevraagd van de Stichting Hells Angels Haarlem bij ABN AMRO bank over de periode 1 januari 2013 t/m 10 juli 2015. Uit de bankafschriften van bankrekening [001] blijkt het volgende: Soort rekening: Bestuursrekening Tenaamstelling: Stichting Hells Angels Haarlem t.a.v. [medeverdachte 5] [a-straat 1] [postcode] Haarlem Beginsaldo: € 1.159,28 credit (31-12-2012) Eindsaldo € 2.902,36 credit (datum bankafschrift is 14-07-2015) Op de bankrekening vonden de volgende (noemenswaardige) bijschrijvingen plaats: Per jaar (totalen) werden de volgende bedragen contant op de rekening gestort 2013 € 17.285,00 2014 € 14.920,00 2015 (- 14/07) € 8.600,00 Totaal € 40.805,00 Op de rekening vonden de volgende (noemenswaardige) afschrijvingen plaats: Er werden diverse bedragen voor verschillende personen overgemaakt naar verschillende Pi’s (penitentiaire inrichting). In 2013 was dit een bedrag van € 1.600,00 t.b.v. [betrokkene 21] In 2014 was dit een bedrag van € 1.440,00 t.b.v. [medeverdachte 3] en [betrokkene 22] In 2015 was dit een bedrag van € 1.800,00 t.b.v. [medeverdachte 3] en [betrokkene 1] Van de rekening werden de volgende betalingen voor vaste lasten gedaan (de bedragen zijn totalen over de gehele periode): UPC (communicatie) € 3.282,46 Gemeentebelasting € 5.771,48 (en € 157,64 ontvangen inzake gemeentebelasting) NUON (GWL) € 10.723,21 (en € 671,09 ontvangen van NUON) 4. Een proces-verbaal van bevindingen van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 22 augustus 2016 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Ik verbalisant, [verbalisant 1] , BOA van Politie (…) en werkzaam als Operationeel Specialist B bij de Eenheid Noord-Holland, verklaar het volgende: Binnen het Titel V onderzoek naar de Hells Angels Haarlem, zijn de bankafschriften opgevraagd van de Stichting Hells Angels Haarlem bij de ABN AMRO bank over de periode 11 juli 2015 t/m 19 januari 2016. Uit de bankafschriften van bankrekening [001] blijkt het volgende: Soort rekening: Bestuurrekening Tenaamstelling: Stichting Hells Angels Haarlem t.a.v. [medeverdachte 5] [a-straat 1] [postcode] Haarlem Beginsaldo: € 2.902,36 credit (datum bankafschrift is 14-07-2015) Eindsaldo: € 1.950,82 credit (datum bankafschrift is 12-01-2016) Bijschrijvingen De rekening wordt gevoed door de volgende contante stortingen: 10-08-2015 € 1.000,00 Europaboulevard 154(G) A,PAS [B] 04-09-2015 € 3.550,00 Europaboulevard 154(G) A,PAS [B] 06-11-2015 € 2.415,00 Europaboulevard 154(G) A,PAS [B] 22-12-2015 € 1.000,00 Europaboulevard 154(G) A,PAS [B] Afschrijvingen Eenmalige overboekingen € 2.882,64 [B] NV inz. Polisnr [003] / [a-straat 1] Haarlem € 1.200,00 [C] [004] inz. Thanks from Haarlem Holland Terugkerende overboekingen Ziggo (maandelijks) bedrag variërend tussen de € 126,90 en € 131,48 NUON € 321,00 (maandelijks) PB Sound BV € 190,58 (per kwartaal) Diverse overboekingen naar eigen rekeningen van de Hells Angels i.v.m. kosten. PI Zwaag [betrokkene 1] 16-01-1982 10-08-2015 € 400,00 04-09-2015 € 400,00 12-10-2015 € 400,00 (…) 5. Een proces-verbaal van bevindingen van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 22 november 2016 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Op 4 oktober 2016 heeft op het politiebureau te Gouda een verdachte verhoor plaatsgevonden. De verdachte [betrokkene 6] werd gehoord [...]. Ik ben inderdaad lid geweest van de Hells Angels van charter Haarlem. Inmiddels ben ik twee jaar geleden, medio september 2014 in badstanding uit de club gegooid. Dit is gekomen doordat Haarlem destijds een zwakke club was. Het ledenaantal liep terug naar ongeveer 15 man. Hierop is een ‘transfer’ verbod gekomen. [...] Echter de HA is dusdanig ingericht dat er een democratie heerst. De democratie bestond destijds uit het feit dat wij als “oude” garde een meerderheid vormde ten opzichte van de “jonge” garde. 8:7. Destijds kwam de jonge [betrokkene 1] bij de club. [...] [betrokkene 1] kwam bij de club nog voordat hij een motor/ motorrijbewijs had.

Het hof verwijst naar het proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 21] d.d. 22 november 2016, p. F0331 en de verklaring van getuige [betrokkene 6] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 9 november 2020, p. 43, 46 en 47; de verklaring van getuige [betrokkene 17] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 19 november 2020, p. 104 en een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 3] en [betrokkene 1] d.d. 9 augustus 2015, p. L1.2/653-654. Ik attendeer in dit verband ook nog op drie in de aanvulling opgenomen bewijsmiddelen. In een tapgesprek met NNvrouw 6927 zegt [betrokkene 7] dat [medeverdachte 5] en [medeverdachte 1] er ‘een stokkie voor hadden kunnen steken’ maar dat niet hebben gedaan (bewijsmiddel 14). In een ander tapgesprek zegt [betrokkene 7] dat ‘die ouderen allemaal (…) hadden moeten ingrijpen’ (bewijsmiddel 15). Kennelijk gaat ook [betrokkene 7] ervan uit dat andere leden dan [betrokkene 1] , [betrokkene 2] en [betrokkene 3] het moeten afstaan van zijn motor hadden kunnen tegenhouden. [betrokkene 6] heeft op 4 oktober 2016 verklaard dat hij medio september 2014 uit de club is gegooid en dat hij zijn motor moest inleveren (bewijsmiddel 5). De behandeling die [betrokkene 7] ten deel viel stond kennelijk niet op zichzelf. HR 26 april 2016, ECLI:NL:HR:2016:733, NJ 2016/375 m.nt. Wolswijk, rov. 3.5.2. J. de Hullu, Materieel strafrecht, Deventer: Wolters Kluwer 2021, p. 488-489. HR 3 juli 2012, ECLI:NL:HR:2012:BW5178, NJ 2012/658 m.nt. Keijzer. Dat was ook het geval in HR 3 juli 2012, ECLI:NL:HR:2012:BW5136, NJ 2012/656 m.nt. Keijzer. Vgl. in die zin ook A-G Bleichrodt in de conclusie voor HR 12 november 2019, ECLI:NL:HR:2019:1741, randnummer 16. Zie ook De Hullu, a.w., p. 426. Vgl. De Vries-Leemans, a.w., p. 53. Pleitnota, randnummer 28. Zie voorts de verklaring die de verdachte op 18 januari 2021 tijdens het onderzoek ter terechtzitting in hoger beroep als getuige heeft afgelegd. Daarin verklaart hij ten aanzien van het inleveren van de motor door [betrokkene 7] dat deze ‘er waarschijnlijk vanuit (ging) dat iedereen daarvan op de hoogte was, maar dat is niet zo’ (p. 27). De naam van [betrokkene 5] zegt de verdachte niets (p. 28). Op de zitting van 21 januari 2021 heeft de verdachte verklaard dat deze verklaring ook geldt als verklaring in zijn eigen strafzaak (p. 80). Kamerstukken II 1997/98, 25 638, nr. 6, p. 2 en 4. Zie ook Kamerstukken II 1997/98, 25 638, nr. 3, p. 3. Deze begripsbepaling is als vierde lid aan art, 140 Sr toegevoegd door de Wet terroristische misdrijven, Stb. 2004, 290 en inmiddels vernummerd tot vijfde lid (Wet herwaardering strafbaarstelling actuele delictsvormen, Stb. 2019, 311). Zie HR 14 maart 2017, ECLI:NL:HR:2017:416, NJ 2018/72 en HR 14 maart 2017, ECLI:NL:HR:2017:413, NJ 2018/73, m.nt. Kooijmans. Vgl. HR 3 juli 2012, ECLI:NL:HR:2012:BW5136, BW5161, BW5178, NJ 2012/656-658 m.nt. Keijzer. Vgl. HR 2 december 2014, ECLI:NL:HR:2014:3474, NJ 2015/390 m.nt. Mevis, rov. 3.2.1; HR 24 maart 2015, ECLI:NL:HR:2015:718, NJ 2015/395 m.nt. Mevis, rov. 3.2.1 en HR 5 juli 2016, ECLI:NL:HR:2016:1316, NJ 2016/411 m.nt. Rozemond. Zie nader De Hullu, a.w., p. 439-444. Ten overvloede merk ik nog op dat, meer in het algemeen, niet vereist is dat feiten en omstandigheden die in de strafmotivering in aanmerking worden genomen, uit de bewijsmiddelen kunnen worden afgeleid. Zie Borgers en Kooijmans, a.w., p. 961.

Van deelneming in de zin van art 140 Sr is slechts sprake als betrokkene in zijn algemeenheid weet dat de organisatie tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven. Er moet sprake zijn van onvoorwaardelijk opzet en betrokkene dient een aandeel te hebben in gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie dan wel dergelijke gedragingen te ondersteunen. Voor wat betreft [medeverdachte 4] en [verdachte] is dit niet het geval. 20. Het gemeenschappelijk doel van Hells Angels Haarlem is niet gericht op het plegen van misdrijven. 21. De Rechtbank komt in haar vonnis tot een andere conclusie op grond van de volgende overwegingen: 22. Bedreigende en gewelddadige reputatie De Rechtbank verwijst daarvoor naar [betrokkene 1] , [betrokkene 2] , [betrokkene 3] en [betrokkene 4] , het hiervoor genoemde georganiseerd samenwerkingsverband gericht op het plegen van misdrijven. De oude garde is hierbij niet betrokken. 23. Belonen van geweld Uit het feit dat symbolen worden gebruikt leidt de Rechtbank af dat geweld door leden van Hells Angels Haarlem wordt beloond. [medeverdachte 4] en [verdachte] zijn niet in het bezit van deze symbolen. Ten onrechte concludeert de Rechtbank in het licht van de bewijsmiddelen het niet aannemelijk dat [medeverdachte 4] en [verdachte] niet bekend zijn met de term “Dequiallo”, tenminste de betekenis die hieraan wordt gegeven dat de badge wordt verleend aan Hells Angels die geweld hebben gepleegd tegen overheidsdienaren. Zoals door de getuigen is verklaard is de badge geen beloning maar kan een lid deze dragen als hij een grote tegenslag heeft overwonnen. [medeverdachte 3] verklaart dat hij de badge zelf heeft laten maken en hij deze niet heeft gekregen. Geen van Hells Angels Haarlem die de badge dragen is veroordeeld voor het plegen van geweld tegen overheidsdienaren. De symbolen, evenals de functies van “president” etc. komen, zoals bekend, uit de USA waar Hells Angels is opgericht. Aan deze symbolen en benamingen kunnen met name voor wat betreft Hells Angels Haarlem niet de betekenis worden gehecht die zij mogelijk in het verre verleden in de USA hadden. 24. Gepleegde strafbare feiten Ten onrechte overweegt de Rechtbank dat leden van Hells Angels Haarlem zich schuldig hebben gemaakt aan verschillende misdrijven die rechtstreeks verband houden met de club Hells Angels Haarlem en waaruit het oogmerk van de organisatie op die misdrijven kan worden afgeleid. Hiervoor verwijst de Rechtbank naar misdrijven begaan door [betrokkene 1] , [betrokkene 2] , [betrokkene 3] en [betrokkene 4] . Onder meer zouden met deze misdrijven financiële belangen zijn gemoeid. Indien dit het geval is geweest zijn deze gelden niet ten goede gekomen van Hells Angels Haarlem. De leden van de oude garde hebben als getuigen verklaard dat nimmer aan de club gelden zijn afgedragen anders dan contributies, baropbrengsten en inkomsten uit evenementen. 25.Met betrekking tot de deelname aan de organisatie als bedoeld in art 140 Sr overweegt de Rechtbank dat daarvan sprake is indien een persoon behoort tot de organisatie en een aandeel heeft in dan wel ondersteunt gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. Het oogmerk van Hells Angels Haarlem is niet het plegen van misdrijven. [medeverdachte 4] en [verdachte] hebben geen aandeel gehad dan wel de onder IIC van het vonnis genoemde gepleegde strafbare feiten ondersteund. (…) 27. [verdachte] is vicepresident geweest maar zijn functie was feitelijk zeer beperkt zoals door de getuigen is verklaard. Een en ander blijkt eveneens uit de afgeluisterde gesprekken bij welke gesprekken [verdachte] niet aanwezig was. [verdachte] had geen zeggenschap anders dan de andere leden. [betrokkene 1] geeft een verklaring waarom [verdachte] is aangesteld als vicepresident: [betrokkene 1] zegt dat hij dat gedaan heeft omdat die man ouder is, relaxed, al 35 jaar een tattooshop heeft, en heel veel geld heeft! en “hij” is geen crimineel ... doch mocht [betrokkene 1] vastzitten, dan weet hij dat die ander er altijd is. “Hij” zal zelf alle rekeningen betalen, haalt geen rare gedachten in zijn hoofd, gaat niet feesten, ... “hij” gaat gewoon door met zijn eigen leven ... dus het is heel goed om in je club dergelijke stabiele mensen te hebben! (…). [verdachte] is gevraagd om vicepresident te worden vanwege zijn betrouwbaarheid. Hetgeen door [betrokkene 1] is gezegd sluit aan bij hetgeen voor elke vereniging geldt. 28. Eveneens onjuist is dat [medeverdachte 4] en [verdachte] zijn geïnformeerd over de onder IIC van het vonnis genoemde gepleegde strafbare feiten. De in het vonnis genoemde afgeluisterde gesprekken tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 2] zijn geen bewijs dat [medeverdachte 4] en [verdachte] kennis hebben gehad van enig misdrijf gepleegd door de jonge garde. Met de opmerking van [betrokkene 1] : “ik sta gewoon achter de jongens die een beslissing hebben genomen” zal hij dit trio hebben bedoeld. Indien door [betrokkene 5] een bedrag van € 10.000,00 is betaald is dat niet betaald aan Hells Angels Haarlem maar aan [betrokkene 1] c.s. Bij vergaderingen is daarover niet gesproken of zijn daarover beslissingen genomen. Er is geen bewijs dat Hells Angels Haarlem dergelijke betalingen hebben ontvangen. Bij de huiszoeking bij [verdachte] is een aanzienlijk bedrag in contanten aangetroffen. Nadat vast is komen te staan dat dit bedrijfsmiddelen van de onderneming van [verdachte] waren en verantwoord in zijn boekhouding is dit aan [verdachte] terug betaald. 29. Onjuist is dat [medeverdachte 4] en [verdachte] op de hoogte waren van het incident bij het Van der Valk hotel in Rotterdam. Op de clubavond van 16 september 2016, vijf maanden na het incident, na de publicatie in de krant is dit door [betrokkene 1] ter sprake gebracht. Voorafgaand zijn [medeverdachte 4] en [verdachte] niet op de hoogte gebracht omdat zij hier immers ook niets mee van doen hadden. 30. In het vonnis zijn voor het bewijs opgenomen de gesprekken tussen [betrokkene 1] , [betrokkene 2] , [betrokkene 3] en [betrokkene 4] . Ook [betrokkene 6] verklaart evenals de getuigen dat vanaf 2014 met de komst van [betrokkene 1] in korte tijd een aparte groep is ontstaan, de jonge garde. Zij hebben buiten Hells Angels Haarlem samen met [betrokkene 4] en mogelijk anderen buiten Hells Angels Haarlem een aparte organisatie gevormd. 31. [betrokkene 6] en [betrokkene 7] zijn lid geweest van Hells Angels Haarlem met dien verstande dat [betrokkene 7] na zijn lidmaatschap van Red Liners kort hang around is geweest. De getuigen hebben verklaard waarom het lidmaatschap is beëindigd maar dat beëindiging van een lidmaatschap niet als gevolg heeft dat boetes moeten worden betaald en motoren ingeleverd. Hells Angels Haarlem heeft nooit boetes of motoren ontvangen. [betrokkene 12] is geen lid geweest van Hells Angels Haarlem. Zij zijn op geen enkele wijze betrokken geweest bij het beëindigen van zijn lidmaatschap van Alcatraz Wanted. Red Liners was een supportclub met een eigen organisatie. 32.Nergens blijkt uit, en derhalve ontbreekt daarvoor het bewijs, dat het voor [medeverdachte 4] en [verdachte] duidelijk is geworden dat leden van de club uit naam van Hells Angels Haarlem geweldsmisdaden pleegden. 33. De misdrijven gepleegd door [betrokkene 1] c.s. zijn niet uit naam van Hells Angels Haarlem maar op hun eigen initiatief gepleegd. Onjuist is dat [medeverdachte 4] en [verdachte] bewust een cultuur hebben laten ontstaan en laten voortbestaan waarin misdrijven worden gepleegd. 34. [medeverdachte 4] en [verdachte] dienen van het hen ten laste gelegde, deelneming aan een criminele organisatie met geweldsoogmerk in de periode 1 mei 2014 tot en met 26 januari 2017 te worden vrijgesproken.’ 7.

Het hof leidt uit het dossier af dat de zogenaamde patch ‘dequiallo’ verdiend kan worden door toegepast geweld door clubleden van Hells Angels richting overheidspersoneel. Deze term is in het clubhuis op de muur geschilderd. Vier leden van de Hells Angels Haarlem dragen deze patch: [betrokkene 1] , [betrokkene 2] , [medeverdachte 3] en [medeverdachte 1] . De pas ter zitting in hoger beroep naar voren gebrachte lezing die de verdachte hierover heeft gegeven, te weten dat leden van de Hells Angels die iets in hun leven hebben meegemaakt of overwonnen deze patch dragen, acht het hof gelet op het navolgende niet aannemelijk. In een afgeluisterd gesprek noemt [betrokkene 1] [betrokkene 3] een slappeling omdat hij nog geen ‘dequiallo’ heeft en zegt dat hij […] (hof: de wijkagent) in elkaar moet stompen. In de arrestantenbus op 26 januari 2017 zegt [betrokkene 3] dat ze voor zijn neus stonden en dat hij dacht aan ‘dequiallo’. Ook in een ander gesprek zegt [betrokkene 3] : “Als ik aangehouden word, ga ik voor dequiallo.” Ten slotte heeft [betrokkene 2] ter terechtzitting in hoger beroep verklaard dat verzet bij arrestatie een betekenis van ‘dequiallo’ is.Tijdens de clubvergadering van 16 september 2016 wordt het belang van het dragen van de patches door [medeverdachte 2] onderstreept: “Het is een sowieso een straf als jij je patch niet aan mag, of je nou een T-shirt mag dragen of niet het gaat om je patch.” Ook gebruikt de Hells Angels Haarlem de ‘ball been hammer’ (bolhamer) als symbool. Dit symbool is bedoeld voor leden die geverifieerd geweld namens de club hebben gebruikt. Op de motor van [medeverdachte 2] is een ‘ball peen hammer’ aangetroffen. Dat het plegen van strafbare feiten door de leden van de Hells Angels Haarlem volstrekt normaal wordt gevonden en wordt geaccepteerd – en daarmee indirect wordt aangemoedigd – blijkt ook uit de inzamelingen die voor gedetineerde leden worden georganiseerd, de zogenaamde Big House Crew. Op 23 juli 2016 vindt een inzameling plaats voor [betrokkene 1] die op dat moment gedetineerd zit. In dat verband wijst het hof ook op de uitlatingen van [betrokkene 1] tijdens de clubvergadering op 16 september 2016: “we moeten wel aan de toekomst denken en (...) laten we hopen van niet maar ik ken vast komen, hij ken vast komen als jij woorden krijgt met je buurman en je slaat hem achterstevoren dan ken je ook vast komen”, “We kennen allemaal vastkomen” en “dan moet het niet zo zijn dat nu moeten jullie voor mij betalen maar als er twee of drie man vast zitten dan heb je een fucking probleem.” Op diezelfde clubvergadering zegt [betrokkene 1] : “Hee als justitie zijn shit beter had geregeld en van der Valk betere camera’s had gehad ja? Dan had hij vast gezeten, had hij vast gezeten, had hij vast gezeten en had ik vast gezeten ja?” De acceptatie van strafbare gedragingen door leden van de Hells Angels blijkt naar het oordeel van het hof eveneens uit de omstandigheid dat het niet de bedoeling is dat leden van de Hells Angels Haarlem (met de politie) praten. Dit volgt allereerst uit regel 12 van de clubregels van de Hells Angels Haarlem: “Alles wat Hells Angels H’lem met elkaar bespreken blijft tussen ons; dus wordt op geen enkele manier naar buiten gebracht.” Op een muur in het clubhuis staat ook groot de tekst ‘omerta (hof: de geheimhoudingsplicht/zwijgplicht)’ geschilderd. Na de aanhouding van leden van de Hells Angels Haarlem op 26 januari 2017 fluistert [medeverdachte 5] in de arrestantenbus: “zwijgen ... met alles” Tevens wordt op de clubvergadering van 16 september 2016 gesproken over het ‘sweepen van het clubhuis’, waarna [betrokkene 1] zegt: “je moet hier gewoon niet domme dingen lullen” en “we zitten allemaal van hier niet praten en daar niet praten als er echt wat te bespreken, wat we echt niet willen gaan we weg. Gaan we ergens anders heen simpel zat. Die dagelijkse dingen en die club dingen daar kennen we gewoon over praten.” Tijdens een andere clubvergadering wordt [medeverdachte 3] aangesproken dat hij zijn telefoon moet weggooien en een nieuw nummer moet nemen, omdat ‘ze alles terug kunnen halen’. Ten slotte blijkt ook uit een afgeluisterd gesprek van [medeverdachte 4] dat hij, wanneer een vrouw contact met hem zoekt die ervan wordt beschuldigd verdovende middelen te hebben gestolen vanuit het clubhuis van de Hells Angels te Haarlem, niet wil dat dit soort dingen over de telefoon wordt besproken. C. Misdrijven Tevens blijkt uit de bewijsmiddelen in het dossier dat leden van de Hells Angels Haarlem zich in de tenlastegelegde periode schuldig hebben gemaakt aan het plegen van misdrijven, die naar het oordeel van het hof rechtstreeks verband houden met het charter. Het hof maakt daarbij een onderscheid tussen delicten waarbij sprake is van (fysieke en/of verbale) intimidatie en feiten die verband houden met wapenbezit. Afpersing, dwang, bedreiging en mishandelingHet hof leidt uit het dossier af dat een aantal strafbare feiten zijn gepleegd jegens personen omdat zij lid zijn van een andere motorclub dan wel omdat concurrentie van andere motorclubs niet wordt geduld. De verhouding tussen de Hells Angels Haarlem en andere motorclubs komt onder meer een aantal keer ter sprake tijdens de clubvergadering van 16 september 2016. Zo zegt [betrokkene 2] : “wij kwamen er een paar weken geleden een tegen he? Ik dacht eerst No Surrender, ik rij de benzine pomp op, ik had bijna me stuur verbogen want er zaten een paar andere gasten, zat daar een Satu..” Ook [betrokkene 1] zegt: “Onze club is het belangrijkste wij moeten met elkaar door een deur kennen en waarom moet je handjes schudden met Satudarah” en “ik vind dat we alle recht van spreken hebben omdat we met heel veel dingen het voortouw hebben genomen en als enigste stad kunnen zeggen dat wij die kanker honden hier niet hebben en dat komt alleen maar door onze eigen houding die we hebben en wij kennen gewoon zeggen van luister als er geflikkerd word met die Satudarah’s, Bandidos, No Surender, Mongols, Outlaws die hele kanker zooi als Holland daar voor is dan krijgen we net als vorige keer gewoon weer tweestrijd.” In zaaksdossier C-02 Alt is getuige [betrokkene 9] in zijn café door zes leden van de Hells Angels in full colours gedwongen om zijn No Surrender-vest af te geven. De Hells Angels hebben [betrokkene 9] duidelijk gemaakt dat ze geen No Surrender in Haarlem willen. Toen [betrokkene 9] zijn lidmaatschap bij No Surrender niet had beëindigd, zoals hem door [betrokkene 1] en [betrokkene 2] was opgedragen, is hij in hun bijzijn geslagen. In dossier C-13 Vuurduin is getuige [betrokkene 13] , lid van de motorclub Satudarah, mishandeld door [betrokkene 3] . Volgens een getuige werd er ook ‘tering Satudarah’ geroepen. Na dit voorval is er contact tussen [betrokkene 2] , als ‘sergeant at arms’ van de Hells Angels Haarlem, en de ‘national sergeant’ van Satudarah. Getuige [betrokkene 14] , lid van No Surrender, wordt in zaaksdossier C-15 Martini (met voorbedachte raad) mishandeld door [betrokkene 2] . Deze mishandeling vindt plaats vlak nadat [betrokkene 2] door [betrokkene 15] op de hoogte wordt gebracht van het feit dat hij een lid van No Surrender ziet rijden. Ten slotte blijkt uit de zaaksdossiers C-04 Begles, C-05 Bornrif, C-07 Stereo en C-08 Kasteel dat [betrokkene 1] tweemaal opdracht gegeven heeft tot brandstichting bij sporthal [A 1] in [plaats] . Bij een van die brandstichtingen heeft hij de opdracht daartoe via [betrokkene 4] aan [betrokkene 3] gegeven, die voor de verdere uitvoering moest zorgdragen. [betrokkene 1] heeft ook op verschillende momenten dreigberichten naar [betrokkene 16] , de eigenaar van sporthal [A 1] , verstuurd. Door middel van deze dreigberichten en brandstichtingen heeft [betrokkene 1] [betrokkene 16] geprobeerd te dwingen om de jaarlijks georganiseerde choppershow van de motorclub Rogues MC geen doorgang te laten vinden. Tevens hebben een aantal strafbare feiten plaatsgevonden tegen personen die (voorheen) gelieerd waren aan de Hells Angels Haarlem.

Zo meteen heb ik het er met de gasten even over over het sms’je of appje dat ik gehad heb. Maar dan ben je in ieder geval op de hoogte. Hoef je me ook niet meer te bellen. L: Zeker maar ook dat hij niet het respect heb om te wachten, weer gaat lopen mauwen en weet ik veel wat. Weet je wat je te doen staat. Ja toch? F: daarom dan weet jij het ook effentjes. Hoef jij ook niet te bellen en te doen. Terwijl wij misschien een andere koers gaan varen.’ Naar het oordeel van het hof blijkt uit het voorgaande, in onderlinge samenhang bezien, dat door alle leden van de HelIs Angels Haarlem, dus ook door [verdachte] , is vergaderd en gestemd over het door [betrokkene 7] achter moeten laten van zijn motor in verband met zijn wens te stoppen bij de Hells Angels. Kennelijk is in deze besluitvorming geen andere koers gevaren dan die door [betrokkene 1] werd voorgestaan. • Het opleggen van een boete aan [betrokkene 5] heeft op 15 december 2015 in het kader van een boete een bedrag van € 10.000,00 aan [betrokkene 1] betaald. In het dossier bevindt zich een OVC-gesprek van 10 december 2015 tussen [betrokkene 1] , [betrokkene 2] en een NN-man, opgenomen in een auto. Het hof begrijpt dat dit gesprek over [betrokkene 5] gaat, omdat er wordt gesproken over ’’ [betrokkene 5] ” en hoe lang en goed [betrokkene 1] hem kent en een “dubbele wagen” (hof: het bedrijf van [betrokkene 5] exploiteert gebak- en poffertjeskramen). Een zakelijke weergave van dit gesprek: ‘L (hof: [betrokkene 1] ): ... (ntv) jongens... ken ik niet zeggen van ehh gaan we even anders doen of weet ik veel wat. (...) en daarom, ik zeg je heel eerlijk. Ik heb ook helemaal geen zin om me erin te mengen of in te doen ofzo maar ik sta gewoon achter de jongens die een beslissing hebben genomen en dan sta ik daar gewoon achter. NN-man: Ja natuurlijk, je hebt gelijk. L: En op het moment dat er geen beslissing is genomen en je bent buiten en je ken met elkaar iets oplossen, dan los je het op. (...) Alleen ik was er niet. (....) het is een opeenstapeling van dingen. Ook ehhh met die auto van [betrokkene 7] en weet ik wat veel allemaal. (..) Dus ehhh die jongens pikken dat gewoon niet. En dan vind ik het kut omdat hij mij .. (ntv) denkt dat ik wat ken veranderen of zo voor hem maar ik ken helemaal niks veranderen. Omdat wij staan als mannen achter mekaar, zo hoe het hoort. NN: Ja weet ik. L: En daar ken niemand wat aan veranderen. N: Ik weet hoe het werkt. L: (..) het is heel simpel, ik werk niet voor de Verenigde Naties of weet ik veel allemaal. Als hun wat zeggen dan is het gewoon zo. (..) Zelfs jou ken ik minder goed en lang dan ik [betrokkene 5] ken maar als er een probleem is met één van onze jongens en jij komt naar mij toe voordat er dingen uitgesproken zijn (...) dan kan ik mijn beste beentje voor zetten en ken ik kijken wat ik kan doen. (..) Maar op het moment dat er beslissingen zijn genomen dan eh kan ik er ook niks meer aan doen. Want wij zijn mannen van ons woord en als er ehh met zijn allen wordt gezegd van zo gaat het gebeuren dan gaat het uiteindelijk zo gebeuren. (...) wij als brothers gaan elkaar daar niet op ehh .. (ntv) afvallen. (…) Hun hebben mij precies uitgelegd wat er gezegd is wat er gedaan is en daar sta ik gewoon vierkant achter. (hof: nadat de NN-man de auto uitstapt gaat het gesprek verder) L: Het blijft geen feest. (..)’. Het hof leidt uit dit gesprek, dat in lijn is met het gebleken besluitvormingsproces binnen de Hells Angels Haarlem, af dat door alle leden van de Hells Angels Haarlem, dus ook door [verdachte] , is vergaderd en gestemd over het opleggen van een boete aan [betrokkene 5] . • De relatie met andere motorclubs Gesprekken over mishandeling lid No Surrender [verdachte] heeft met andere leden/een ander lid van de Hells Angels Haarlem gesproken over de mishandeling op 17 december 2015 door [betrokkene 2] van een lid van No Surrender, [betrokkene 14] . Dit blijkt uit het volgende. Op 17 december 2015, nadat deze mishandeling heeft plaatsgevonden, belt [betrokkene 1] naar [medeverdachte 2] - zakelijk weergegeven -: ‘L (hof: [betrokkene 1] ): hee [medeverdachte 2] effe niet..niet dat ik jou gepasseerd heb, maar ik heb net [betrokkene 18] (hof: [betrokkene 18] , National Secretary Hells Angels Holland) gevraagd of tie een kopje koffie vanavond bij ons wilde regelen. (...) jij hoeft waarschijnlijk geen bevestigingsmail te sturen, omdat wij het zelf hebben gevraagd.’ "Koffie vanavond” betekent: een vergadering. Die dag aan het eind van de middag voert [betrokkene 1] een telefoongesprek met [verdachte] -zakelijk weergegeven-: ‘ [verdachte] (hof: [verdachte] ) had gezegd, omdat hij morgen weggaat, dat hij niet kwam. [betrokkene 1] (hof: [betrokkene 1] ): naar aanleiding van gister is er geen aanleiding om te komen, maar er is vandaag wel wat voorgevallen, dus wij hebben wel koffie vanavond, laat maar zeggen. (...) je kan zeggen, ik hoor het later, maar dan weet je in ieder geval wel, dat er zo wat besproken wordt. [verdachte] : oké.. en hoe laat is dat, de koffie? : koffie is altijd 9 uur he.. [verdachte] vindt 9 uur wel erg laat en moet even kijken. [verdachte] ziet [medeverdachte 5] en [medeverdachte 3] morgen. [betrokkene 1] zal [medeverdachte 5] informeren en dan hoort [verdachte] het morgen wel van [medeverdachte 5] .’ Communiceren met/ondersteunen van andere leden tijdens zoektocht naar leden van de Mongols In het dossier bevindt zich een in de auto opgenomen gesprek van 9 juni 2016. Dit gesprek gaat als volgt - zakelijk weergegeven -:‘Bij onderstaande gesprekken dient in totaal twee uur te worden opgeteld. (...) Om 15:22:43 stappen [betrokkene 3] (hof: [betrokkene 3] ), [betrokkene 19] (hof: [betrokkene 19] ) en de NNMan in het voertuig. (...) (...) NNMan zegt (onverst) Zandvoort? [betrokkene 3] ( [betrokkene 3] ) zegt (onverst). Ja effe horen, ze gaan effe kijken hoe laat, we hebben net bericht gehad, iemand heb gestuurd dat in Zandvoort hun (derden) daar rondrijden (…). NNMan zegt waar zitten die chapter van die gasten dan? (onverst) [betrokkene 3] zegt ze zijn om vijf uur gezien (…) rondje Zandvoort. Vanaf 15:29:00 stukje letterlijk uitgewerkt: [betrokkene 3] : [medeverdachte 1] rijdt al in Zandvoort, die gaat al kijken daarzo. [betrokkene 19] : Was ie ziek? [betrokkene 3] : Nee hij is aan het werk denk daar. NNMan: Wat was er met die motor van hem, had ie panne of zo? [betrokkene 3] : Ja. Als die kankermotors van die Mongols daar ergens staan, pik, ik trap ze allemaal om. (...) Is echt fucking bijdehand, zitten in ons territorium joh, in Zandvoort gaan rondrijden (...). Om 15:38:47 zegt [betrokkene 3] : dat zeg ik met dit ook, je hoeft straks niet mee weet je, je hoeft geen dingen te doen. Het is niet jullie ding. Daarom. (…) Ze zitten in onze wijk. Is gewoon provoceren jongen die (onverst) kankerhonden. (...) Om 15:53:07 wordt de motor uitgezet en stappen allen uit het voertuig. (...) Buiten het voertuig is [betrokkene 2] hoorbaar. [betrokkene 3] zegt (onverst) mee [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] )? [betrokkene 2] zegt lijkt me niet verstandig als (onverst) meegaan. [betrokkene 3] zegt ze willen graag. [betrokkene 2] zegt laten we afspreken, er gaat niemand (onverst) Zeeweg. [betrokkene 3] zegt nemen effe geen telefoons mee. (...) Begin record 15:57:54 uur. Buiten het voertuig zegt [betrokkene 2] gaan we? (...) [betrokkene 3] , [betrokkene 2] , [betrokkene 19] en NNMan stappen in het voertuig. (…) Is een beltoon hoorbaar. [betrokkene 2] zegt het was een uurtje geleden al hoor. [betrokkene 3] zegt zal weg weg zijn. [betrokkene 2] zegt het zijn er twee, ik denk over de Zandvoortselaan. [betrokkene 3] zegt waar was [medeverdachte 1] dan nu? [betrokkene 2] zegt [medeverdachte 1] was (onverst). (...) [betrokkene 2] zegt als ze er zijn wachten we ze gewoon op. [betrokkene 3] zegt die ander doet niet mee denk? (...) [betrokkene 2] zegt nee, ik zeg blijf jij hier, [verdachte] (hof: [verdachte] ) komt ook.

[betrokkene 1] werkte zich in een mum van tijd omhoog. [betrokkene 1] heeft er destijds met een aantal andere ervoor gezorgd dat ik en nog iemand de club uit moesten waarna de jonge generatie het er voor het zeggen kregen. [...] [betrokkene 1] was gewoon een psychopaat, hij had rare ideeën. Ik kon mij daar ook niet in vinden. Hierop heeft hij mij geprobeerd eruit te werken. Kortom uiteindelijk kwam het bericht dat ik de club moest verlaten. Niet in goed en niet in bad standing maar .OUT (een middenweg). Als je de club via OUT kan verlaten dan mag je na een jaar weer terug konten bij de HA. Na twee weken werd dit omgezet naar bad standing. Ik moest mijn motor inleveren en mijn drie tatoeages omvormen zodat deze niet meer herkenbaar waren. [..,] [betrokkene 1] is de nieuwe president geworden. [...] Zijn psychopathische ideeën worden niet door clubleden tegen gehouden. [...] Niemand houdt hem tegen. [...] 6. Een proces-verbaal uitluisteren OVC Bus 001. 26012017 van de Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 23 februari 2017 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Door de officier van justitie van het arrondissementsparket Noord-Holland en de rechtercommissaris van de Rechtbank Noord-Holland zijn op grond van artikel 126L Strafvordering, een machtiging en bevel tot het opnemen van vertrouwelijke communicatie met een technisch hulpmiddel, die zal plaatsvinden in 2 detentiebussen (van de Dienst Vervoer en Ondersteuning), waarmee een of meer van de in het bevel genoemde verdachten na aanhouding zullen worden overgebracht naar het Justiteel Complex Schiphol afgegeven. De aanvraag, het bevel, machtiging en de verlengingen zijn gevoegd in het methodiekendossier. Uitleg opname OVC Aangezien de verdachten over drie compartimenten verdeeld werden zijn er de volgende drie opnames: -Compartiment voor. Hierin is verdachte [betrokkene 2] alleen geplaatst. -Compartiment midden. Hierin zijn verdachten [betrokkene 3] en [medeverdachte 1] ( [medeverdachte 1] ) [medeverdachte 1] geplaatst. -Compartiment achter. Hierin zijn verdachten Mathias [verdachte] ( [verdachte] ) en [medeverdachte 5] ( [medeverdachte 5] ) geplaatst. File 260117 – 200500 (…) [medeverdachte 5] : … ntv … (fluistert) … ntv … zwijgen … met alles (…) 7. Een proces-verbaal van bevindingen tapgesprekken van de Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 oktober 2014 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: (…) Tap telefoon [betrokkene 8] Door de rechter-commissaris is toestemming verleend om het telefoonnummer van [betrokkene 8] voor de duur van één week af te luisteren. De gesprekken via het telefoonnummer [telefoonnummer 1] zijn daarop vanaf zaterdag 5 juli 2014 te 17:55 uur tot donderdag 10 juli 2014 omstreeks 10:45 uur opgenomen en uitgeluisterd. (…) Getapt telefoonnummer: [telefoonnummer 1] Sessienummer: […] Datum en tijd: 6-7-2014 13:25 uur Samenvatting: [naam 1] bun [naam 2] (NG=H) H: Hallo met [naam 2] B: Hai met [naam 2] H: Hai [naam 2] B: Hoi he ik kan het nummer van [betrokkene 1] niet te pakken krijgen en ik vroeg me af of jij misschien via [betrokkene 17] of zo dat wel kon. Of heb jij van [betrokkene 17] geen nummer ook. H: Jawel ik uhh ga zo wel effe informeren voor je. Hoe heet ie precies? B: [betrokkene 1] H: [betrokkene 1] B: Maar ik hoef alleen maar het nummer te hebben, voor de rest uhh H: Ja ik zal kijken voor je B: Ja okay (…) Getapt telefoonnummer: [telefoonnummer 1] Sessienummer: […] Datum en tijd: 9-7-2014 (het hof begrijpt: 6-7-2014) 14:12 uur [naam 1] bum [naam 3] B: Ik heb “ [verdachte] ” (fon) aan de lijn gehad en die geeft mijn nummer door. F: aan eehh…? B: Desbetreffenden F: Ja B: Want hij zei, ik zie hem vanavond en anders eeh sowieso morgen F: Oh .. eeh … [betrokkene 1] B: ja (…) F: Ik ben wel nieuwsgierig als er belangrijke informatie is voor mij ook om te weten. B: Nou ja het eerste contact is gelegd om … he verdomme.. wacht effe hoor ik moet effe mijn hoofd recht hebben hoor … moment B: Ik heb [verdachte] gebeld met de vraag of hij eeh mijn nummer wil doorgeven met de vraag of die contact wil opnemen F: OK (…) F: .. Maar ik snap 1 ding niet. Hoezo zag [verdachte] dan, hoezo ziet hij hem. B: Omdat [verdachte] bij Haarlem zit (…) F: Maar hij zat toch in een andere chapter, niet in Haarlem? B: Nee, eeh hij zat in een andere club … en is … eeh toen overgestapt, .. vandaar F: Oh. B: Ja, dus .. zo zit dat F: Oh, .. dus die weet ook van alles .. van de hoed en de rand, waarschijnlijk B: Ik denk het.. ik weet het niet (…) 8. Een proces-verbaal van bevindingen van de Politie Eenheid Noord-HoIIand d.d. 23 september 2014 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Tweede telefoonnummer [betrokkene 8] Op 5 juli 2014 te 22:55 uur wordt vanaf het getapte telefoonnummer van [betrokkene 8] , het nummer [telefoonnummer 1] , een sms verstuurd naar het telefoonnummer [telefoonnummer 2] . De inhoud van de sms betreft de tekst: 'testjen', vermoed wordt dat hiermee 'testje' werd bedoeld. Gezien dat: [betrokkene 8] op 7 juli 2014 een telefoongesprek (sessienummer […] ) voert waarin hij zegt: ... Dat hoor ik morgen, ik probeer wat tijd te winnen en weet niet hoe coulant ze zijn. Ik moet afwachten hoe dat gaat lopen. Ik heb een apart mobieltje gehaald, ik geef je straks effe dat nummer door ook, dan heb je in ieder geval twee nummers van me.... Er op 5 juli 2014 naar een onbekend nummer, welke maar 1 keer voorkomt als contact gedurende de getapte periode, het woord 'testjen' wordt gestuurd waarna geen reactie volgt; deed vermoeden dat het telefoonnummer van het tweede mobieltje [telefoonnummer 2] betreft. (...) Analyse historische verkeersgegevens [telefoonnummer 2] Uit een analyse van de historische verkeersgegevens van het telefoonnummer [telefoonnummer 2] in het politiesysteem digitale communicatie sporen (DCS) blijkt onder andere dat: het telefoonnummer sinds 5 juli 2014 te 13:11 uur actief is en dan veelal onder bereik is van zendmasten in het centrum van Haarlem. (…) er tot 9 juli 2014 te 14:08 uur, behalve internetverkeer, geen communicatie is met andere telefoonnummers. op 9 juli 2014 te 14:08 uur, 14:10 uur en 14:12 uur zijn er uitgaande contacten met het nummer [telefoonnummer 3] . Het contact om 14:08 uur is een gesprek van 85 seconden. Uit onderzoek op internet blijkt dat dit nummer behoort bij de tattooshop ' [verdachte] ’ te [plaats] . Volgens het Ciot blijkt dat dit nummer op naam staat van [verdachte] te [plaats] . Uit onderzoek in de registers van de KvK en politiesystemen blijkt dat de eigenaar van Tattooshop ' [verdachte] ' is: [verdachte] , geboren op [geboortedatum] 1956 [geboorteplaats] Van [verdachte] is bekend dat hij full member van de Hell's Angels, chapter Haarlem is. (. ..) Op 9 juli 2014 te 14:28 uur; 14:37 uur en 14:41 uur zijn er inkomende contacten met het telefoonnummer [telefoonnummer 4] .

(...) Om 16:02:50 uur stukje letterlijk uitgewerkt: (...) [betrokkene 2] : Zou mooi zijn op de Zeeweg pik. Als ze weggaan. Taktaktak. Om 16:08:10 zegt [betrokkene 3] : heb je [medeverdachte 3] (hof: [medeverdachte 3] ) al gehoord? [betrokkene 2] zegt ja hij stak een duimpje op. (..) mij benieuwen wie er allemaal komen straks pik, ze hebben allemaal een duimpje gestuurd omdat je zei ik wacht op die [betrokkene 3] (hof: [betrokkene 3] ). Daarom hebben ze een duimpje gestuurd. Gewoon goed bezig. [betrokkene 2] zegt en [medeverdachte 5] (hof: [medeverdachte 5] ) zei al (onverst). [betrokkene 3] zegt het heeft geen zin met zoveel man (onverst) chapter vast. Om 16:08:50 zegt [betrokkene 2] als ze hier terug rijen bijvoorbeeld (onverst) [betrokkene 3] zegt nee natuurlijk dan ga ik ‘m gelijk keren. [betrokkene 2] zegt niks zegt [medeverdachte 1] hier nog niks. (...) [betrokkene 2] zegt [medeverdachte 1] rijdt nu, noord niks, nu zuid. Dus die rijdt hier vlakbij. (...) Om 16:19:30 staat het voertuig stil en wordt een raam opengedaan. (...) [betrokkene 19] : ik moet pissen hoor (portier wordt geopend). (...) [betrokkene 3] : Nee, we zijn geladen pik, kan niet. We rijden door. (...) Om 16:25:31 zegt [betrokkene 2] jammer jongens. [betrokkene 3] zegt daar rijdt [medeverdachte 5] weer. [betrokkene 2] zegt je ken lullen wat je wil maar hij rijdt er wel. Naar het oordeel van het hof blijkt uit dit gesprek dat [medeverdachte 1] , [betrokkene 3] , [betrokkene 2] , alsmede twee niet-leden van het charter Hells Angels Haarlem, in Zandvoort op zoek zijn gegaan naar leden van de Mongols die daar rondrijden. Dit wordt niet getolereerd want Zandvoort is het territorium van de Hells Angels Haarlem. Ook uit de verdere context van het gesprek blijkt dat men uit is op een gewelddadige confrontatie. De telefoons gaan niet mee en kennelijk is er ook een vuurwapen in de auto. Het gaat hier om een actie van het charter Hells Angels Haarlem: de twee niet-leden hoeven niets te doen, want het is niet hun ‘ding’, terwijl blijkt dat contact is met andere leden van het charter. [verdachte] komt ook. [betrokkene 2] had gezegd dat hij wachtte op [betrokkene 3] . ‘Ze’ (het hof begrijpt: de andere leden) hebben allemaal ‘een duimpje’ gestuurd en daarmee aangegeven: ‘goed bezig’. Het heeft geen zin om met zoveel man te komen omdat er anders teveel leden van het charter vast kunnen komen te zitten. • De koers/toekomst van de organisatie zelf en verhullen/afdekken Holland Meeting De ‘Holland Meeting’ is het landelijk overleg tussen Nederlandse Hells Angels charters. [verdachte] heeft in zijn verhoor van 3 mei 2017 verklaard dat hij als Hells Angel een of twee keer naar een locatie is geweest waar een Holland Meeting was. Op 24 februari 2016 om 14:21 uur belt [verdachte] naar [betrokkene 2] en vindt het volgende gesprek plaats - zakelijk weergegeven -: ‘ [verdachte] (hof: [verdachte] ): Hey [betrokkene 2] , [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] ) hoe zit dat nou met dat verhaal want ik schiet nou eigenlijk een beetje in de stress, want ik heb godverdomme drie dingen op papier staan eh vanavond eh, (..) [betrokkene 2] : Weet je wat het is, [verdachte] wij hebben ook stress, wij hebben eh hier in Haarlem ook eh een dingetje, we zijn op die begrafenis en die prospect komt gewoon aanrijden ineens hier van Alkmaar. [verdachte] : Ja. [betrokkene 2] : Dus vanavond moeten we daar ook weer gas op geven, snap je. [verdachte] : Ja, oke, ja want ik ik, ik moet eh drie mensen voor hun kop eh stoten waar ik geen eh telefoonnummer van heb. [betrokkene 2] : Dan houdt het op. [verdachte] : ik eh naja, maar hoe, Ja wa wa, eh e ja, hoe moet dan eh [betrokkene 2]. [betrokkene 2] : Ja nou, we moeten toch hier dingen gaan bespreken vanavond alleen. [verdachte] : Ja. Dus dan heb ehhh, dan heb ik drie gasten die moet ik de straat op moet schoppen vanavond. (NTV) [betrokkene 2] : (NTV) drie gasten de straat op schoppen dan 8 brothers eh [verdachte] dus eh ik vind het goed. [verdachte] : Ja oke, Ja oke, na ik kijk kijk eh oke enne. Ja goed wat moet gebeuren moet gebeuren [betrokkene 2] , da da daar gaat het niet om, maar ik ging mij effe om, hoe eh hoe urgent eh is is het hoe .... [betrokkene 2] : (NTV) Urgent want wij worden als Haarlem gewoon eh fucking in de maling genomen en dan ga ik vanavond daar gewoon dus gas op geven. [verdachte] : Jaja oke, nee euh. [betrokkene 2] : Er zijn zat dingen de we hebben hiero ehh, ik ga het niet zeggen nu door de telefoon maarre. [verdachte] : Ja nee oke, [betrokkene 2] het is tis duidelijk ik wil gewoon effe kijken wat moet gebeuren moet gebeuren en dan dan moet het maar zo en dan dan zie je mij gewoon verschijnen. [betrokkene 2] : is goed, toppie.’In het dossier bevindt zich voorts een WhatsApp bericht van 24 februari 2016, verzonden om 18:48 uur, van [verdachte] aan, naar het hof begrijpt, zijn partner, inhoudende: 'ga ook naar holland meeting word dus wat later.' Het hof leidt uit het voorgaande, in onderlinge samenhang bezien, af dat [verdachte] namens het charter Hells Angels Haarlem heeft deelgenomen aan de Holland Meeting van 24 februari 2016 en deze vergadering eerder die dag inhoudelijk met [betrokkene 2] heeft voor besproken. Vergadering 16 september 2016 Op 16 september 2016 vindt er een vergadering plaats op het clubhuis. [betrokkene 1] is op dat moment met weekendverlof vanuit zijn detentie. [verdachte] heeft aan deze vergadering deelgenomen, niet alleen wordt hij door een verbalisant herkend op de camerabeelden van die avond, gericht op het clubhuis van de Hells Angels te Haarlem, het blijkt ook uit de opmerking van [betrokkene 1] aan het begin van de vergadering: “zullen we dan maar effe lekker beginnen dan kunnen we daarna nog effe gezellig napraten. Ik ben blij jullie allemaal weer effe te zien.”Tijdens deze vergadering is onder meer de vijandige houding van de Hells Angels Haarlem richting andere motorclubs aan de orde gekomen - zakelijk weergegeven - : ‘ [betrokkene 1] (hof: [betrokkene 1] ): (..) heel raar dat Amsterdam er weer over begint (hof: over contact met Satudarah) (…) ik vind dat we alle recht van spreken hebben omdat we met heel veel dingen het voortouw hebben genomen en als enigste stad kunnen zeggen dat wij die kankerhonden hier niet hebben en dat komt alleen maar door onze eigen houding die we hebben en wij kennen gewoon zeggen van luister als er geflikkerd wordt met die Satudarah’s, Bandidos, No Surrender, Mongols, Outlaws die hele kankerzooi als Holland daar voor is dan krijgen we net als vorige keer gewoon weer tweestrijd.’ Tijdens de vergadering wordt ook gesproken over de koers/toekomst van de organisatie -zakelijk weergegeven-: ‘ [betrokkene 1] (hof: [betrokkene 1] ): We hoeven geen troep aan te halen maar we moeten er wel voor zorgen dat onze club weer gezond gaat worden en we zijn gezond met de jongens wie we zijn alleen we moeten wel aan de toekomst denken en ik zeg je euhh laten we hopen van niet maar ik ken vast komen, hij ken vast komen als jij woorden krijgt met je buurman en je slaat hem achterstevoren dan ken je ook vast komen, we kennen allemaal wat gebeuren. Wij zijn bij politie en justitie een doorn in het oog. [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] ) zegt: weet je wat het is, dit chapter staat gewoon kei en kei hard in Holland bekend, ik hoor de laatste tijd, we zijn, weet je, euhhh te extreem dit en dat zus en zo.

Het contact om 14:41 uur betreft een gesprek van 81 seconden. Uit Ciot gegevens blijkt dat dit telefoonnummer op naam staat van: [betrokkene 4] , [b-straat 1] te Haarlem. Uit het register van de gemeentelijke basisadministratie blijkt dat de enige ingeschrevene op dit adres is: [betrokkene 4] , geboren op [geboortedatum] 1984 te [geboorteplaats] . Uit registraties in politiesystemen blijkt dat [betrokkene 4] een relatie heeft met [betrokkene 1] , na het contact met het telefoonnummer [telefoonnummer 4] op 9 juli 2014 te 14:41 uur zijn er met dit nummer geen verdere contacten meer. (…) 9. Proces-verbaal van bevindingen van de Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 9 september 2014 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Op [...] 25 augustus 2014 [...] hadden wij, verbalisanten, naar aanleiding van een aantal incidenten met leden van de Hells Angels een gesprek met [betrokkene 9] , geboren [geboortedatum] 1966. [...] [betrokkene 9] [...] vertelde [...] ons, kort en zakelijk weergegeven: Dat hij sinds 4 a 5 maanden lid is van de motorclub No Surrender, chapter Rotterdam. [...] Dat hij een vestje had gekregen waarop alleen “Rotterdam” stond in de kleuren van No Surrender […] Dat hij dit vestje wel eens droeg in Haarlem en in zijn café. Dat hij, voor zover hij weet, het enige No Surrender lid is in Haarlem. Dat hij met zijn vriendin [betrokkene 23] sinds 1 jaar eigenaar is van rock café “ [D] ” te Haarlem. […] Dat hij sinds hij verteld heeft aan de vriend die lid is van de “Gringo’s” dat hij lid is van No Surrender problemen ondervindt. Dat ongeveer 3 maanden geleden zijn vestje is afgepakt door 6 leden van de Hells Angels. Dat dit is gebeurd op een donderdagavond omstreeks 21:30 uur in zijn café terwijl hier diverse klanten aanwezig waren. Dat hij nog weet dat het een donderdag was omdat die avond een clubavond van de Hells Angels is. Dat er 6 Hells Angels in full colours het café binnen kwamen, hem in een hoek dreven en vervolgens vertelden dat ze zijn vest wilden hebben. Dat hij eerst geweigerd zou hebben maar vervolgens toch zijn vest hebben gegeven omdat hij bang was voor de veiligheid van zijn klanten. Er door de Hells Angels vervolgens nog is gezegd: “de boodschap hoor je nog wel” en “we willen geen No Surrender in Haarlem”. Dat hij, nadat de Hells Angels waren vertrokken, naar zijn club heeft gebeld om dit incident te melden. […] Dat hij 4 weken later tijdens een clubavond zijn vestje terug heeft gekregen. Dat hij niet precies weet hoe het vestje terug gekomen is maar dat dit overgedragen zou zijn door een Hells Angel in Heemstede aan een onbekende. Dat na de teruggave er wel twee Hells Angels in zijn café zijn geweest en vertelden dat er verder geen problemen zouden zijn als hij zijn vestje maar niet meer zou dragen in Haarlem en respect zou tonen naar de Hells Angels. […] Dat enige tijd hierna twee No Surrender leden in colours in zijn café zijn geweest en hij hiervan de Hells Angels op de hoogte heeft gesteld. Dat er vervolgens Hells Angels naar zijn café zijn gegaan maar dat de No Surrender leden al weg waren. Dat hij vervolgens op een avond, een week voor Haarlem Jazz, door twee leden van de Hells Angels die hij kent als “ [betrokkene 1] ” en “ [betrokkene 2] ” in zijn café werd aangesproken en naar buiten moest komen. Dat “ [betrokkene 1] ” en “ [betrokkene 2] ” van hem wilden weten of twee mannen die voor café “van [E] ” stonden leden van No Surrender waren. Dat hij de twee mannen die “ [betrokkene 1] ” en “ [betrokkene 2] ” aanwezen niet kende. Dat “ [betrokkene 1] ” en “ [betrokkene 2] ” vervolgens tegen hem zeiden dat ze volgende week zouden terugkomen en dan wilden horen dat hij geen lid meer was van No Surrender. Dat een week later, tijdens Haarlem Jazz er 3 mannen in full colours van de Hells Angels zijn café binnen kwamen. Dat er op dat moment 1 klant in hef café zat die van de Hells Angels buiten moest wachten met zijn biertje, hetgeen deze deed. Dat hem vervolgens gevraagd werd of hij nog lid was van No Surrender. Dat hij hierop bevestigend had geantwoord. Hij vervolgens 1 klap tegen zijn gezicht kreeg en hij knock-out is gevallen op de grond en hij niet weet wie hem geslagen heeft. 10. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen NNVrouw5811 en [betrokkene 3] d.d. 20 juli 2015, opgemaakt door Politie Eenheid Noord-Holland (…) Dit tapgesprek houdt onder meer het volgende in : Datum: 20-07-2015 10:44:34 [betrokkene 3] WGD NNVrouw5811 (...) NNVrouw5811: Nou ik weet het niet maar voor hetzelfde geld waren ze wel allemaal jouw kant opgegaan [betrokkene 3] . Want ze reden hier allemaal langs op een gegeven moment die kant op. Ik denk straks hebben ze je adres. Ze waren wel op zoek naar je. [betrokkene 3] : Ze zoeken maar een end heen. (…) Was ff een persoonlijk dingetje wat ik met die jongen had dus ik vind het prima NNVrouw5811: Zo zien ze het dus blijkbaar niet. Het krioelde in de stad gister. Ze reden met auto's, motoren. Jouw naam werd genoemd dus ik denk ik zal het ff zeggen voordat ze wel jouw kant [betrokkene 3] : Ze zijn altijd welkom. Dat weet je. Tuurlijk, goed dat je het zegt. (…) 11. Een proces-verbaal van relaas van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 19 juli 2017 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Op 20 juli 2015 omstreeks 10.44 uur wordt [betrokkene 3] gebeld door [betrokkene 24] (NNVrouw5811) die gebruik maakt van telefoonnummer [telefoonnummer 5] . (...) Het telefoonnummer (...) staat blijkens een vordering identificerende gegevens op naam van [medeverdachte 1] . [medeverdachte 1] is full colour member van MC Hells Angels Haarlem (...). Uit onderzoek blijkt dat [betrokkene 24] de vriendin is van [medeverdachte 1] en de gebruiker is van genoemd telefoonnummer. (…) 12. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 3] en [betrokkene 1] d.d. 13 augustus 2015, opgemaakt door Politie Eenheid Noord-Holland (…) Dit tapgesprek houdt onder meer het volgende in: Datum 13-08-2015 13:37:13 [betrokkene 3] WGD [betrokkene 1] (...) F: Hey even andere informatie. Ik kreeg net een appje van onze vriend [betrokkene 7] . [medeverdachte 1] heeft gevraagd hoe het met hem ging qua gezondheid en hij appt een hele [betrokkene 3] tekst terug die hij ook naar mij gestuurd heeft. Maar hij zit zwaar in de shit, problemen. Hij woont in Apeldoorn nu etcetera. De club wordt gewoon niks meer. dat staat er 2x in dus dan weet je dat L: Je weet wat we hebben afgesproken. Dat hoeft dan ook niet te wachten F: dan weet je het ff. [medeverdachte 1] weet het ook. Zometeen heb ik het er met de gasten even over over het sms'je of appje dat ik gehad heb. Maar dan ben je in ieder geval op de hoogte. Hoef je me ook niet meer te bellen. L: Zeker maar ook dat hij niet het respect heb om te wachten, weer gaat lopen mauwen en weet ik veel wat. weet je wat je te doen staat, ja toch? (…) 13. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 7] en [medeverdachte 1] (t.n.v. [medeverdachte 1] ) d.d. 18 augustus 2015, opgemaakt door Politie Eenheid Noord-Holland (…) Dit tapgesprek houdt onder meer het volgende in: Datum 18-08-2015 18:25:17 [betrokkene 7] BUM [medeverdachte 1] (…) [medeverdachte 1] : Joehh .. [betrokkene 7] : Ja, [medeverdachte 1] ..

(..) Ze willen hier wel komen de jongens van buiten, ze willen biertje doen, ze willen stoer zijn, effe fotootje maken bla bla bla maar op het punt dat ze over het lijntje moeten springen, raken ze zwaar in paniek want ze denken alleen maar negatieve shit, dat ze geld moeten afstaan, dat ze klappen krijgen als ze het niet goed doen, dat ze 24 uur hier moeten lopen, dat beleid is gewoon te donker dat weten ze niet snap je?[betrokkene 1] zegt (..) ik heb een beetje zitten rekenen maar ik denk dat we echt blij mogen zijn als we zo meteen gewoon 15 members hebben en dat is dan niet super groot maar het vult het wel aan en als er dan eens 2 van ons in de problemen zitten of weef ik veel wat, dan valt het niet op, is er geen probleem (..).’ [betrokkene 1] : ‘Hee als justitie zijn shit beter had geregeld en Van der Valk (het hof begrijpt dat hier wordt gesproken over de vechtpartij tussen de Hells Angels en de Mongols in het Van der Valk hotel te Rotterdam op 7 april 2016) betere camera’s had gehad ja? Dan had hij vast gezeten, had hij vast gezeten, had hij vastgezeten en had ik vastgezeten ja? NNman [medeverdachte 2] (hof: [medeverdachte 2] ): ja, dat weet ik. [betrokkene 1] : en dan hadden we allemaal een probleem gehad. NNman ( [medeverdachte 2] ): mother fucking probleem gehad ja. [betrokkene 1] : snap je wat ik bedoel en dat is gewoon en dat is iets waar we nu over na moeten denken. Dat we sowieso niet meer op deze manier moeten handelen. (..) [betrokkene 2] valt [betrokkene 1] in de rede: maar [betrokkene 1] , wij hebben ook zitten brainstormen met elkaar, we hebben ook meetingen met elkaar erover gehad, kijk dat beleid wat hier is (..) we moeten soms ook daar in de richtlijnen, niet de richtlijnen van de club maar he het elastiek van de broekriem misschien wat losser doen. Het is wat je zegt je zal mensen moeten hebben of gebruiken maar het is heel moeilijk. [betrokkene 1] : ja maar als ik op die manier een brother moet binnen halen dan is het al niet meer me brother dan is het een gebruiksvoorwerp.’ Tevens wordt op deze vergadering gesproken over verhullen en afdekken -zakelijk weergegeven-: ‘ [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] ) zegt dan heb ik nog een dingetje dat euhh sweep ding want die was niet in orde en ik wil eigenlijk vragen dat we na het feest volgende week ofzo het clubhuis weer eens sweepen. [betrokkene 1] (hof: [betrokkene 1] ) zegt mag ik euhh zal ik je heel eerlijk zeggen het is allemaal hartstikke fijn dat je dat wil doen maar als hun af willen luisteren doen ze het niet meer door microfoontjes hier te plaatsen dan zitten ze daar verderop dan kennen ze op afstand kennen ze hier op richten en dan horen ze alles (..) je moet hier gewoon niet domme dingen lullen (..) je ziet het nu weer met die fucking No Surrender met die [betrokkene 20] ehh ze hebben gewoon het clubhuis in Amsterdam afgeluisterd van No Surrender en daar zijn gewoon belastende tapes uitgekomen en die zijn gewoon toegevoegd bij zijn dossier, zo simpel is het en dat weten we allemaal want we zitten allemaal van hier niet praten en daar niet praten als er echt wat te bespreken, wat we echt niet willen gaan we weg. Gaan we ergens anders heen simpel zat.’ Aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handelingen? [verdachte] heeft met de andere leden van de Hells Angels Haarlem vergaderd en gestemd over concrete, door de organisatie te plegen strafbare feiten en heeft vergaderd over gepleegde strafbare feiten. Voorts heeft [verdachte] bijgedragen aan/ondersteund de vijandigheid en de gewelddadigheid van de Hells Angels Haarlem richting onder meer Satudarah, No Surrender en de Mongols. Hij heeft zich laten informeren over de mishandeling van een lid van No Surrender en hij heeft de zoektocht van andere leden van de Hells Angels Haarlem naar leden van de Mongols ondersteund. [verdachte] is ook door zijn aanwezigheid bij de vergadering van 16 september 2016 betrokken bij gesprekken over de vijandige verstandhouding van de Hells Angels Haarlem tot onder meer Satudarah, No Surrender en de Mongols. Kennelijk is het ook aan [verdachte] te danken dat deze motorclubs niet in het ‘territorium’ van de Hells Angels Haarlem aanwezig zijn. heeft namens het charter Haarlem deelgenomen aan de Holland Meeting en daar de lijn van dit charter Haarlem naar voren gebracht. Verder is [verdachte] door zijn aanwezigheid bij de vergadering van 16 september 2016 betrokken bij gesprekken over de (moeizame, want het beleid van het chapter is “te donker”) werving van nieuwe leden voor de Hells Angels Haarlem en de toekomst van de organisatie, die op het spel kan komen te staan als er teveel leden gedetineerd raken, zoals bijvoorbeeld dreigde in verband met het treffen tussen de Hells Angels en de Mongols in het Van der Valk hotel te Rotterdam. [verdachte] heeft voorts deelgenomen aan gesprekken over verhulling en afdekking verband houdende met het criminele oogmerk van de organisatie, aan welke verhulling en afdekking hij, blijkens hetgeen op de vergadering wordt besproken, ook actief meewerkt. Het hof merkt, gelet op al hetgeen hiervoor is overwogen, de onderhavige gedragingen van [verdachte] aan als ondersteunend/bijdragend aan het criminele oogmerk van de organisatie. 2. Wachtlopen Bij de doorzoeking in het clubhuis op 26 januari 2017 is een “wachtlijst” aangetroffen, met hierop namen van leden van de Hells Angels Haarlem, namelijk: [medeverdachte 5] (hof: [medeverdachte 5] ), [verdachte] (hof: [verdachte] ), [medeverdachte 1] (hof: [medeverdachte 1] ), [medeverdachte 2] (hof: [medeverdachte 2] ), [betrokkene 3] (hof: [betrokkene 3] ), [medeverdachte 3] (hof: [medeverdachte 3] ), [medeverdachte 4] (hof: [medeverdachte 4] ) en [betrokkene 2] (hof: [betrokkene 2] . Op de lijst staan de dagen van de week en bijbehorende datum. Ook staat er een kolom “ruil” op. [medeverdachte 5] heeft ter terechtzitting van het hof verklaard dat de “wachtlijst” inhoudt dat je van 19:00 uur tot 6.00 uur aanwezig bent op het clubhuis. In het dossier bevindt zich een gesprek tussen [verdachte] en [betrokkene 3] van 16 augustus 2015 - zakelijk weergegeven -: ‘ [betrokkene 3] (hof: [betrokkene 3] ): [verdachte] , ik had een korte vraag aan jou. Hadden wij nou euhh..Jij hebt dinsdag wacht en ik woensdag enne.. [verdachte] (hof: [verdachte] ): Nee.. ik… [betrokkene 3] : Ik..ik heb dins..Nee sorry, ik moet zeggen. Ik heb dinsdag wacht en jij woensdag wacht, zo zit het. (..) [verdachte] : ik heb in mijn agenda gekeken van mijn werk, natuurlijk en dinsdag zit sowieso vol en de woensdag iets minder, dus euhh.. want voor mij is woensdag sowieso beter, maar dan ben ik gewoon niet stipt om zeven uur, maar zal een uur of acht zijn.' Het hof stelt dan ook vast dat [verdachte] wacht heeft gelopen bij het clubhuis. Aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handeling? [verdachte] heeft verklaard dat er "wacht'’ is, omdat een buitenlands member (onverwacht) langs kan komen en opgevangen dient te worden. Het hof overweegt met betrekking tot het doel van dit wachtlopen het volgende. In het dossier bevindt zich een in de auto opgenomen gesprek van 4 januari 2016 tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 2] (‘s middags) en later die dag (’s avonds) tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] : ‘L (hof: [betrokkene 1] ): Maar weet je wat het is die gasten van ons hebben geen gevoel pik voor de club (...) ik heb de hele tijd zitten kijken met dat ding hij is niet verroerd helemaal niks niet en iedereen moet er nu dan toch van op de hoogte zijn. R (hof: [betrokkene 2] ): Ik heb hem zo ingepakt weer. L: Ja maar hij ligt daar de hele tijd zo. (...) R: Ik had hem laatst in me handen. Ik was benieuwd. Ik denk zal ik zelf in de garage schieten kijken hoe dat klinkt. L: hij staat op scherp he.

He [medeverdachte 1] , even een vraag aan jou … [medeverdachte 1] : Ja.. [betrokkene 7] : Hebben jullie aan de tafel besloten dat ik mijn motor moet inleveren? [medeverdachte 1] : Dat weet ik niet [betrokkene 7] : Maar, laten we even heel duidelijk zijn [medeverdachte 1] : Ja? [betrokkene 7] : Ik word nu door die 2 imbecielen afgeperst, stomp voor mijn hersens. Ik kan 2 dingen doen: of we kunnen het op een normale manier regelen of of ik ga gewoon aangifte doen, he. Ik laat me niet meer afpersen, ik laat me niet meer verrot schelden, laat me niet meer op mijn bek stompen door die kanker [betrokkene 3] . Ik wou hem doodschieten, maar ik doe het godverdomme niet.. Verbinding wordt verbroken. (…) 14. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 7] en NNVrouw6927 d.d. 19 augustus 2015, opgemaakt door Politie Eenheid Noord-Holland (…) Dit tapgesprek houdt onder meer het volgende in: [betrokkene 7] BUM NNVrouw6927 (...) [betrokkene 7] . Kijk en [betrokkene 25] , die zegt van Ja .. euhh .. ik zou gewoon die motor hebben gegeven NNvrouw6927: Ja, je lijkt wel gek.. [betrokkene 7] : Nee .. weet je, dat ga ik ook niet doen, maar hij zei: Ja, dan ben je wel van alles, het gezeik af NNvrouw6927: (lacht) (…) [betrokkene 7] : Het is euhh ... Ik kan beter ... Kijk kijk ... Ik kan beter wel zo ... Ik moet even kijken dat...dingen regelen, dat die opgeborgen worden, voorlopig eventjes.. NNvrouw6927: Hmmhmm .. [betrokkene 7] : Kijk dat .. als ze kwaad mee kunnen, dan ja ... NNvrouw6927: Wat dan? [betrokkene 7] : Ja, spullen in de fik steken, of wat dan ook. NNvrouw6927: Hmmmm .. [betrokkene 7] : Ik Het zal op zoiets wel neerkomen; weetje wel. NNvrouw6927: Hmmmm (...) [betrokkene 7] : (...) Ik heb die [medeverdachte 1] nog gebeld .. NNvrouw6927: Ja .. maar ja, die zegt toch niks. (...) [betrokkene 7] . Ja, want weet je wat het is .. Euhhh ... euhm .. ik wil helemaal niks meer met met met wie dan ook te maken hebben. Het is natuurlijk wel zo, dat [medeverdachte 5] die had hier ook een stokkie voor kunnen steken NNvrouw6927: Ja. [betrokkene 7] : En dat heb-ie.ook-niet-gedaan. En [medeverdachte 1] die ik aan de lijn heb gehad die had er ook een stokkie voor kunnen steken en die heb het ook niet gedaan en die [verdachte] (...) 15. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 7] en [betrokkene 26] d.d. 27 augustus 2015, opgemaakt door Politie Eenheid Noord-Holland (…) Dit tapgesprek houdt onder meer het volgende in: [betrokkene 7] bum [betrokkene 26] [betrokkene 7] zegt dat hij in 2 a 3 dagen alles heeft geregeld, de hele beveiliging. [betrokkene 26] zegt dat het al Fort Knox was. [betrokkene 7] zegt ja maar ook ergens anders, ik heb ook backup, ik heb ook vrienden. zegt dat “ze" dat weten. [betrokkene 26] zegt dat ze iedereen hadden moeten sturen behalve die twee. [betrokkene 26] vindt het raar dat die oudere er allemaal niks van zeggen. (…) [betrokkene 7] vindt het een mal cluppie en zegt dat hij die [medeverdachte 5] niet begrijpt en die ouderen allemaal. Die hadden in moeten grijpen. (…) [betrokkene 7] zegt dat het al meer geld heeft gekost als die ene motor waard is. Het was goedkoper geweest om die motor mee te geven. [betrokkene 7] zegt dat hij niet op zijn knieën door het leven gaat voor ze. (…) 16. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 1] en Tattoo [verdachte] d.d. 17 december 2015 opgemaakt door Politie Eenheid Noord-HoIland (…) Dit tapgesprek houdt onder meer het volgende in: Datum 17 12-2015 17:38:18 [betrokkene 3] / [betrokkene 1] BUM [verdachte] [betrokkene 3] geeft even zijn direct leidinggevende, alias [alias 1] aan de telefoon. [betrokkene 1] moet lachen en zegt wat een teringleier he .. tegen [verdachte] . [verdachte] moet lachen had gezegd, omdat hij morgen weggaat, dat hij niet kwam. [betrokkene 1] : Naar aanleiding van gister is er geen aanleiding om te komen, maar er is vandaag wel wat voorgevallen, dus wij hebben wel koffie vanavond, laat maar zeggen. : Ja [betrokkene 1] : Euhh .. Je ken zeggen, van Ja euhh .. ik hoor het later, maar dan weet je in ieder geval wel, dat er zo wat besproken wordt. : Oké .. en hoe laat is dat, de koffie? [betrokkene 1] : Koffie is altijd 9 uur he .. vindt 9 uur wel erg laat en moet even kijken [verdachte] ziet [medeverdachte 5] en [medeverdachte 3] morgen. [betrokkene 1] zal [medeverdachte 5] informeren en dan hoort [verdachte] het morgen wel van [medeverdachte 5] . [...] 17. Een proces-verbaal verhoor verdachte [verdachte] vordering tot inbewaringstelling d.d. 1 februari 2017 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: U houdt mij voor dat [betrokkene 1] mij na de mishandeling van [betrokkene 14] heeft gebeld en dat hij heeft gezegd dat er vandaag jets is voorgevallen en dat er vanavond koffie is. Hij heeft ook gezegd: 'Dan weet je in ieder geval dat er zo wat besproken wordt'. Achteraf hebben wij gehoord dat dat incident had plaatsgevonden. (…) 18. Een proces-verbaal van onderzoek wapen van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 26 juli 2016 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Op [...] 19 juli 2016 werden gedurende een zoeking in een woning op het adres [c-straat 1] te [plaats] een vuurwapen en munitie aangetroffen. (…) 19. Een proces-verbaal van bevindingen beluisterde OVC gesprekken in het clubhuis Hells Angels, charter Haarlem van de datum 19-07-2016 van de Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 7 december 2016 (…). Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Door de officier van justitie van het arrondissementsparket Noord-Holland en de rechtercommissaris van de Rechtbank Noord-HoIland zijn [....] een machtiging en bevel tot het opnemen van vertrouwelijke communicatie met een technisch hulpmiddel in het clubhuis van de Hells Angels, charter Haarlem, [a-straat 1] te Haarlem afgegeven. [...] Identificatie gespreksdeelnemers OVC gesprekken. (...) Deze deelnemers die vooralsnog zijn geïdentificeerd betreffen: [betrokkene 2] , geboren [geboortedatum] 1974. (...) [betrokkene 3] , geboren op [geboortedatum] 1980 te [geboorteplaats] . (...) [medeverdachte 5] , geboren [geboortedatum] 1965. (...) [medeverdachte 3] , geboren [geboortedatum] 1972. (...) OVC van [a-straat 1] te Haarlem (...) Uitwerking OVÇ gesprekken van 19-07-2016 (...) 12:04:56 uur komt [betrokkene 2] boven aan op het CH. [betrokkene 2] : vuurwapen gevonden. Nnman1: is ie mee. [betrokkene 2] : huh ... Nnman1: is ie mee. [betrokkene 2] : zeg jij het maar pik ... onverstaanbaar... tip gehad veel geld veel wapens ... op zoek naar wapens en er moet veel geld in huis liggen ... onverstaanbaar. Nnman1 : ik geeft ze geen ongelijk hahaha. (...) [betrokkene 2] : ... onverstaanbaar ... [betrokkene 3] ... gister naar mijn moeder gereden en me moeder belde kom effe naar huis ... onverstaanbaar... [betrokkene 2] ... Nokiatje . [betrokkene 3] : maar wat hadden ze nog meer gevonden. [betrokkene 2] : niks, een wapen en de tas ... onverstaanbaar.

(..). [betrokkene 1] en [betrokkene 4] stappen in de auto en het gesprek gaat vervolgens (om 20:36 uur) tussen hen verder;(…) L: En dan merk ik gewoon dat discussies soms zo maar een kant op gaan waar het helemaal niet heen hoort te gaan. En dan euh stond ik op sloeg ik zo met twee vuisten op tafel. Nou ben ik het zat. Ik zeg met dat kanker gezeik over dat ding.’ S (hof: [betrokkene 4] ): Ooh, alweer. L: ik zeg de eerste de beste kankerlijer die niet dat ding gebruikt als er iemand voor de deur gaat er bad standing uit.’ S: en wat zeiden ze?’ L: Ik zeg we hebben het toch afgesproken. Ja ja nee toen toen in keer begon iedereen het effe te snappen weer ehh. S: en wat zei [medeverdachte 4] (hof: [medeverdachte 4] )?’ L: ja die vond dat geen probleem maar (ntv) vond hij wel een probleem. Ik zeg luister 10 maanden meer misschien euh mongool. Ik zeg wat denk je wat er gebeurt als hier iemand voor de deur staat en schiet hem door zijn kankerpan heen. Hoeveel straf je dan krijgt, mafkees. Ik zeg dan ga jij lopen muilen over een paar maanden.’ In het dossier bevindt zich tevens een gesprek tussen [betrokkene 2] , [betrokkene 3] en [betrokkene 1] van 30 november 2015 -zakelijk weergegeven-: ‘F (hof: [betrokkene 3] ): hee broer ehh. je ken ook kerst en oud en nieuw er wel uitlaten denk ik. R (hof: [betrokkene 2] ): ik laat niks eruit, vul het gewoon in want ehh de eerste kerstdag is al opgevuld (..) er zal toch...dr zal toch een wacht gelopen moeten worden.’ Voorts bevindt zich in het dossier een gesprek tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] , gevoerd in de ochtend van 18 december 2015, de dag na de mishandeling van No Surrender lid [betrokkene 14] en de (spoed)vergadering daarover op het clubhuis: ‘L (hof: [betrokkene 1] ); Er zitten nog een paar gasten van die overgebleven zijn hier van de meeting (..) Het leek ons goed om goed bemand te zijn vanavond eventjes hier.’ Op grond van deze gesprekken, in combinatie met het criminele oogmerk van de organisatie, concludeert het hof dat het doel van het wachtlopen de beveiliging van het clubhuis is. Er is kennelijk op enig moment een vuurwapen in het clubhuis aanwezig dat gebruikt kan worden in het geval van eventuele indringers en het clubhuis moet zelfs met Kerst en Oud en Nieuw bemand zijn, dagen waarop het onwaarschijnlijk is dat een buitenlands member spontaan zou langskomen. Voorts moet het clubhuis extra beveiligd worden na de mishandeling door [betrokkene 2] van een lid van No Surrender. Gelet op hetgeen hiervoor is overwogen acht het hof het wachtlopen door [verdachte] ondersteunend/bijdragend aan het criminele oogmerk van de organisatie. 3. Betalen voor een gedetineerd lid Bij de doorzoeking in het clubhuis op 26 januari 2017 zijn twee “BHC”-potten aangetroffen. BHC staat voor ‘Big House Crew’. Hierover heeft [medeverdachte 2] als getuige ter terechtzitting van het hof verklaard: “dit is een pot met geld voor jongens die vastzitten.” Op een van de potten staat de naam “ [betrokkene 1] ”.Tijdens de vergadering van 16 september 2016 wordt, zoals hiervoor al weergegeven, besproken dat er nieuwe aanwinsten (hof: nieuwe leden) nodig zijn. [betrokkene 1] , op dat moment met verlof uit zijn detentie, zegt: ‘kijk wij hebben een huurhuis ja? En wij redden het financieel wel (..) Maar ik weet ook, ik zie hier ook mensen die een fucking baan hebben met een contract, fucking hypotheken hebben, die echt fucking gezeik krijgen wanneer ze een tijdje weggaan en weet je wat het allerergste dan is dan moet het niet zo zijn dat nu moeten jullie voor mij betalen (..).’Uit het voorgaande, in onderlinge samenhang, leidt het hof af dat [verdachte] voor [betrokkene 1] heeft betaald tijdens diens detentie. Aan het oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handeling? [betrokkene 1] was gedetineerd in verband met een veroordeling voor bezit van diverse, zware wapens. Zoals het hof hiervoor al uiteen heeft gezet, oefende [betrokkene 1] vanuit detentie, via [betrokkene 4] en [betrokkene 3] , zijn invloed en stemrecht uit bij de Hells Angels Haarlem. Naar het oordeel van het hof is de betaling door [verdachte] voor [betrokkene 1] aan te merken als ondersteunend/bijdragend aan het criminele oogmerk van de organisatie. 4. Betalen van contributie [verdachte] heeft contributie betaald voor het lidmaatschap van de Hells Angels Haarlem. Deze contributie bedroeg € 150,- per maand. [medeverdachte 2] heeft als getuige ter terechtzitting van het hof verklaard dat hiermee de vaste lasten voor het clubhuis werden betaald, namelijk gas, water en licht, internet en de “WOZ” (het hof begrijpt: de gemeentelijke belastingen). Aan het oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handeling? Het hof overweegt dat het clubhuis het hart vormt van de Hells Angels Haarlem. Hier komen de leden samen, worden er besluiten genomen en allerlei andere gesprekken gevoerd in verband met het criminele oogmerk van de organisatie. Het clubhuis moet worden ‘gesweept’ en bewaakt en er wordt geld ingezameld voor gedetineerde leden. Het betalen van de vaste lasten voor dit clubhuis beschouwt het hof dan ook ondersteunend/bijdragend aan het criminele oogmerk van de organisatie.

[betrokkene 3] : ohh das kut voor haar, ja want het is natuurlijk een huurhuis of niet. [betrokkene 2] : dan word je er toch niet uitgegooid want een huur huurhuis ... onverstaanbaar... vuurwapens ... [betrokkene 3] : nee maar ze moet dan wel zeggen van wie die is natuurlijk. [betrokkene 2] : onverstaanbaar. (...) [betrokkene 3] : maar ze hebben t wel meegenomen, maar ze hebben alleen je wapen mee genomen [betrokkene 2] : jah alleen wapen (...) 12-15-34 [betrokkene 2] : onverstaanbaar... ze moesten blijven zitten en eh toen vroegen ze een nummer hun bellen naar mijn schoonzus ... onverstaanbaar ... en toen hebben ze vuurwapen gevonden [betrokkene 3] : stond hier die hond bij .. onverstaanbaar... Nnman1: ik moest toen aan de keukentafel blijven zitten .. een keer.... . onverstaanbaar ... er roept een nnman jongens ik ben aan het werk hoor, sorry. Er klinkt een ringtoon van een telefoon. De nnman neemt op en zegt met [medeverdachte 5] . (de stem van de NNman lijkt na stemvergelijking op de tap op de stem van [medeverdachte 5] ) [betrokkene 2] : onverstaanbaar ze waren naar geld op zoek en wapens [betrokkene 2] : beloof me 1 ding beloof met gewoon effe 1 ding gooi die kankertelefoon in 't Noordzeekanaal Nnmannen: ja [betrokkene 2] : al kost het 500 (...) [betrokkene 2] : ik gooi hem gooi hem voor dat je vanavond gaat slapen regel je shit ouwe haal een nieuwe telefoon .. onverstaanbaar gooi em gooi em Nnman2: maakt niet uit dat je hem kan delete .. onverstaanbaar.. [betrokkene 3] : je moet hem echt weg gooien [medeverdachte 3] onverstaanbaar ze kunnen alles terughalen je ken deleten maar ze vinden alles terug (…) 12.37.40 uur [betrokkene 3] : maar goed gebarricadeerd pik als ze niet eens binnen kunnen komen [betrokkene 2] : hij zat niet eens op nachtslot het is gewoon een aluminium deur … onverstaanbaar … … er gaat een nnman (de stem van de NNman lijkt na stemvergelijking op de tap op de stem van [medeverdachte 3] ) weer werken en verder gaat het over een abonnement voor telefoon ook over dat ze de telefoons moeten vernietigen maar dat ze de sim kaartjes kunnen houden. Foto’s en adressen wissen van telefoon Icloud en skypen. [betrokkene 2] legt aan nnman uit hoe hij dat moet doen en zegt misschien weet [betrokkene 27] het wel. (…) 20. Een proces-verbaal aanvulling OVC clubhuis 19-07-2016 van Politie Eenheid Noord-Holland) d.d. 1 mei 2017 (…) Dit proces-verbaal houdt onder meer het volgende in: Op woensdag 7 december 2016, werd een proces-verbaal van bevindingen opgemaakt naar aanleiding van het opnemen van vertrouwelijke communicatie met een technisch hulpmiddel in het clubhuis van de Hells Angels, charter Haarlem, [a-straat 1] te Haarlem. De datum van opname van deze gesprekken betrof 19 juli 2016. Gespreksdeelnemers van deze dag zijn: Onder de kop “Gespreksdeelnemers van deze dag zijn” staan onderstaande namen beschreven als gespreksdeelnemers van die dag: [betrokkene 2] [betrokkene 3] NNmannen Hier moet echter staan als gespreksdeelnemers van die dag: [betrokkene 2] [betrokkene 3] (…) [medeverdachte 5] NNman ( [medeverdachte 3] )’ 9. Ik attendeer erop dat bij de civiele kamer van Uw Raad het cassatieberoep aanhangig is tegen het arrest van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden waarin onder meer is beslist dat de in eerste aanleg uitgesproken verbodenverklaring en ontbinding van Hells Angels Motorcycle Club Holland in stand blijven. In die zaak spelen feiten en omstandigheden een rol die ook in deze strafzaak aan de orde zijn. Het gaat hier evenwel om een andere procedure, met andere rechtsvragen; ik zal in het navolgende niet aan deze zaak refereren. Ik vermeld voorts dat een deel van de vonnissen en arresten die gewezen zijn in de strafzaken tegen leden van het charter Hells Angels Haarlem zijn gepubliceerd. En ik wijs erop dat art. 140 Sr ook bij de strafvervolging van leden van andere Outlaw Motorcycle Gangs een belangrijke rol heeft gespeeld. Het eerste middel 10. Het eerste middel bevat de klacht dat het hof bij de bewezenverklaring blijk zou hebben gegeven van een onjuiste rechtsopvatting en/of dat het oordeel van het hof dat de organisatie als oogmerk het plegen van misdrijven heeft en/of dat de verdachte daaraan heeft deelgenomen onvoldoende met redenen zou zijn omkleed. Het middel valt in een aantal deelklachten uiteen. Een eerste groep deelklachten heeft betrekking op het bestaan van een criminele organisatie. Alvorens op die deelklachten in te gaan merk ik het volgende op. 11. Voor een veroordeling wegens art. 140 Sr is vereist dat sprake is van een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven. Van een organisatie is sprake bij een samenwerkingsverband, met een zekere duurzaamheid en structuur, tussen de verdachte en ten minste één andere persoon. Van een organisatie die het plegen van misdrijven tot oogmerk heeft, kan ook worden gesproken als het plegen van die misdrijven het naaste doel of een nevendoel van de organisatie is; vereist is niet dat het plegen van misdrijven de voornaamste bestaansgrond van de organisatie is. 12. Het hof heeft in de bewijsmotivering vooropgesteld dat er sprake is van een duurzaam en gestructureerd samenwerkingsverband tussen de leden van de Hells Angels Haarlem, de Stichting en [betrokkene 4] gedurende de ten laste gelegde periode. Het hof heeft inzake het oogmerk van de organisatie vervolgens (A) de bedreigende en gewelddadige reputatie van de organisatie, (B) het belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen, en (C) gepleegde misdrijven in aanmerking genomen. En het hof heeft vervolgens tegen deze achtergrond geconcludeerd dat de organisatie ‘een oogmerk’ heeft gericht op het plegen van (de in de bewezenverklaring omschreven) misdrijven. Aldus ligt in de bewijsmotivering van het hof besloten waarom het de leden van het charter Hells Angels Haarlem samen met de Stichting en [betrokkene 4] heeft aangemerkt als een organisatie die het plegen van misdrijven tot oogmerk heeft. De eerste deelklachten betreffen de begrijpelijkheid en toereikendheid van deze overwegingen. 13. In verband met die begrijpelijkheid wijs ik alvast op een arrest van Uw Raad van 22 januari 2008. In het betreffende arrest was ten laste van de verdachte bewezenverklaard dat hij samen met vijf medeverdachten had deelgenomen aan een organisatie die tot oogmerk had het plegen van (nader omschreven) in de Opiumwet strafbaar gestelde misdrijven. Uw Raad was van oordeel dat het hof uit de bewijsmiddelen had kunnen afleiden dat (kort gezegd) de verdachte en een medeverdachte in gestructureerd verband hadden samengewerkt, dat de verdachte daarbij telkens een centrale rol vervulde en dat de verdachte en deze medeverdachte beiden hadden samengewerkt met een of meer van de andere medeverdachten van wie was bewezenverklaard dat zij deel uitmaakten van (kort gezegd) de criminele organisatie. Daarmee illustreert het arrest dat een organisatie die het plegen van misdrijven tot oogmerk heeft kan bestaan uit enkele personen die (bij het plegen van misdrijven) een centrale positie innemen en andere personen. 14. De steller van het middel is van mening dat het hof ten onrechte geen onderscheid zou hebben gemaakt tussen de organisatie Hells Angels Haarlem/de Stichting Hells Angels Haarlem, waarvan ook de verdachte deel uitmaakte, en een separate organisatie waarvan [betrokkene 1] , [betrokkene 3] , [betrokkene 2] en [betrokkene 4] deel uitmaakten en/of dat het hof het daarop betrekking hebbende verweer onvoldoende gemotiveerd zou hebben verworpen (randnummer 17).

Zo zou uit de verklaringen van derden die het hof tot het bewijs bezigt in verband met de bedreigende en gewelddadige reputatie van het charter Hells Angels Haarlem niet kunnen worden afgeleid dat het oogmerk van dat charter het plegen van misdrijven was (randnummers 24-26). Uit ’s hofs overwegingen zou niet kunnen blijken dat de benadering van [betrokkene 8] meer was dan een individuele actie van [betrokkene 1] en [betrokkene 2] , en uit de ter zitting afgelegde verklaring van [betrokkene 11] zou naar voren komen dat wat zij gezegd had kennelijk betrekking had op [betrokkene 3] . 15. In de bewijsoverwegingen die het hof aan de bedreigende en gewelddadige reputatie van de Hells Angels Haarlem heeft gewijd, stelt het de verklaringen en tapgesprekken van slachtoffers voorop. Daarbij gaat het om de getuigen [betrokkene 8] , [betrokkene 9] , [betrokkene 7] , [betrokkene 10] , [betrokkene 11] , [betrokkene 5] en [betrokkene 12] . Anders dan de steller van het middel meen ik dat het hof uit de uitlatingen van deze getuigen heeft kunnen afleiden dat blijkt van (het hebben van angst voor) de Hells Angels als groep. Zo heeft [betrokkene 8] weliswaar verklaard dat er twee personen voor zijn deur stonden, te weten ‘ [betrokkene 1] en [betrokkene 2] ’, maar verklaart hij ook: ‘Weet u, ik had niet te maken met de plaatselijke roeivereniging en ik wist niet wie ik tegenover mij had’. [betrokkene 11] heeft verklaard geen aangifte te zullen doen omdat de Hells Angels dan ongetwijfeld langs komen en de ramen inschieten met mitrailleurs. [betrokkene 7] heeft aangegeven dat hij niet wilde dat de leden van de club erachter kwamen wat hij de politie had verteld en dat hij hen tot alles in staat achtte. [betrokkene 5] heeft verklaard dat hij in het verleden betalingen heeft moeten doen aan de Hells Angels Haarlem en in die tijd doodsbang was. 16. Het hof heeft uit de verklaringen en tapgesprekken van de slachtoffers kunnen afleiden dat de Hells Angels Haarlem een bedreigende en gewelddadige reputatie hadden. Daaraan doet niet af dat in veel verklaringen en tapgesprekken slechts melding wordt gemaakt van gedragingen van [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] . En daaraan doet evenmin af dat het hof in de bewijsoverwegingen niet nader heeft uiteengezet wat bij enkele getuigen de aanleiding was voor de angst voor represailles. 17. De eerste deelklacht faalt. 18. De steller van het middel meent voorts dat zonder nadere motivering onbegrijpelijk zou zijn dat het hof uitsluitend op basis van de mening van [betrokkene 1] en [betrokkene 2] over het charter daaraan een bedreigende en gewelddadige reputatie heeft toegedicht (randnummer 27). En zonder nadere motivering zou ook onbegrijpelijk zijn dat het chapter Haarlem met de uit de krantenberichten blijkende reputatie van [betrokkene 1] wordt vereenzelvigd (randnummer 28). 19. Naar het mij voorkomt berust het middel in zoverre op een verkeerde lezing van de bewijsmotivering. Het hof leidt uit de uitlatingen van slachtoffers in diverse verklaringen en tapgesprekken af dat het charter een bedreigende en gewelddadige reputatie heeft. Dat de leden van de Hells Angels Haarlem zich bewust waren van deze reputatie leidt het hof vervolgens (onder meer) af uit een uitlating van [betrokkene 2] , de beschrijving door [betrokkene 1] van de gang van zaken op een clubavond en twee krantenberichten. De betreffende uitlating van [betrokkene 2] , inhoudend dat het chapter Haarlem in Holland bekend staat als kei- en keihard, is gedaan op de clubavond op 16 september 2016 waar de verdachte en de andere leden bij aanwezig waren, en draagt het karakter van een constatering. In de beide krantenberichten komt de naam van [betrokkene 1] voor, maar wordt ook gesproken over het ‘beruchte chapter’, van het uit zijn op oorlog en van het hanteren van een harde lijn. 20. Het hof heeft uit de vermelde feiten en omstandigheden kunnen afleiden dat de leden bekend waren met de reputatie van het chapter. Daarvoor is niet vereist dat expliciet blijkt dat alle leden de opvattingen van [betrokkene 1] en [betrokkene 2] deelden. Het hof behoefde dit oordeel voorts niet nader te motiveren. 21. De tweede deelklacht faalt. 22. De steller van het middel meent voorts dat de conclusie die het hof uit de oorkonde ‘Deathhead Purple Heart’, de patch ‘dequiallo’ en het symbool van de ‘ball peen hammer’ trekt, te weten dat daarmee strafbare gedragingen worden beloond en aangemoedigd, onvoldoende met redenen is omkleed (randnummer 30). Dat de oorkonde, de patch en het symbool in het bredere verband van de (wereldwijde) organisatie van de Hells Angels uitingen zijn waarmee geweld wordt beloond, zou nog niet betekenen dat dit ook binnen Hells Angels Haarlem gold noch dat daarnaar werd gehandeld. 23. Het hof wijst in de bewijsoverweging over ‘Belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen’ eerst op de oorkonde ‘Deathhead Purple Heart’ die in het clubhuis hangt, en stelt vast dat op die oorkonde in het Engels staat dat een ieder die dit heeft verdiend zijn bloed heeft gegeven ter verdediging en eer van de Hells Angels. Het hof heeft daaruit kennelijk afgeleid en kunnen afleiden dat de oorkonde een beloning is voor de toepassing van geweld en dat dit ook gold binnen de Hells Angels Haarlem. Geweldsdelicten zijn in de bewezenverklaring vermeld; bewezenverklaard is dat de organisatie onder meer het plegen van openlijke geweldpleging en de strafbaar gestelde vormen van mishandeling tot oogmerk had. De ‘ball peen hammer’ is, zo stelt het hof vast, een symbool bedoeld voor leden die geverifieerd geweld namens de club hebben gebruikt en is op de motor van medeverdachte [medeverdachte 2] aangetroffen. Het hof heeft kunnen oordelen dat ook dit symbool aldus een beloning is voor een geweldsdelict en dat dit ook zo gold binnen de Hells Angels Haarlem. 24. Het hof leidt verder uit het dossier af dat de zogenaamde patch ‘dequiallo’ verdiend kan worden door geweld dat clubleden van Hells Angels hebben toegepast richting overheidspersoneel. Deze patch is in het clubhuis op de muur geschilderd en vier leden droegen deze patch. Het hof overweegt voorts dat een andere betekenis van de term ‘dequiallo’ niet aannemelijk is, en wijst in die context op afgeluisterde uitlatingen van [betrokkene 1] en [betrokkene 3] en de ter terechtzitting in hoger beroep afgelegde verklaring van [betrokkene 2] . Het hof heeft daaruit kennelijk afgeleid en kunnen afleiden dat de patch een beloning is voor het toepassen van geweld tegen een ambtenaar in functie. In de bewezenverklaring is onder de geweldsdelicten expliciet ook (gekwalificeerde) mishandeling van ambtenaren gedurende of ter zake van de rechtmatige uitoefening van hun bediening opgenomen. 25. Aan de begrijpelijkheid en toereikendheid van ’s hofs overwegingen doet niet af dat het hof naar verklaringen en afgeluisterde gesprekken van [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] verwijst, waarvan door de verdediging is gesteld dat zij waar het ging om het plegen en beramen van misdrijven onafhankelijk van de Hells Angels Haarlem opereerden. Het hof heeft mede op basis van deze uitlatingen kennelijk geoordeeld en kunnen oordelen dat binnen de Hells Angels Haarlem aan de oorkonde, de patch en het symbool de vermelde betekenis werd gehecht. Ik wijs er daarbij op dat van de ‘oude garde’ de medeverdachten [medeverdachte 3] en [medeverdachte 1] de patch droegen, en dat de ‘ball peen hammer’ is aangetroffen op de motor van [medeverdachte 2] , eveneens lid van de ‘oude garde’. Dat door de verdediging is aangevoerd dat leden van de ‘oude garde’ hebben verklaard dat er steeds goed contact was tussen de Hells Angels Haarlem, de gemeente Haarlem en de politie doet evenmin af aan de begrijpelijkheid en toereikendheid van ’s hofs overwegingen. Dat de Hells Angels Haarlem in de bewezenverklaarde periode een goed contact zouden hebben gehad met de politie vindt daarbij zijn weerlegging in een voor het bewijs gebezigde uitlating van [betrokkene 1] tijdens de vergadering op 16 september 2016: ‘Wij zijn bij politie en justitie een doorn in het oog’. 26.

De derde deelklacht faalt. 27. De steller van het middel voert voorts aan dat ’s hofs oordeel dat het organiseren van inzamelingen voor gedetineerde leden en de regel dat het niet de bedoeling is dat leden van de Hells Angels Haarlem (met de politie) praten onder het belonen en aanmoedigen van geweld vallen onbegrijpelijk is (randnummer 35). Het hof zou ‘leunen’ op één inzameling voor [betrokkene 1] en op uitlatingen van [betrokkene 1] tijdens de clubvergadering van 16 september 2016. Uit die uitlatingen zou voorts niet kunnen worden afgeleid dat de aanwezige leden met een voorstel zouden hebben ingestemd. Zonder nadere motivering zou uit ’s hofs overwegingen niet zijn af te leiden dat binnen het chapter sprake is (geweest) van inzamelingen, terwijl daaruit evenmin zou kunnen volgen dat die zouden zijn te scharen onder het belonen en aanmoedigen van geweld. 28. Het hof heeft onder het kopje ‘Belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen’ overwogen dat ook uit de inzamelingen die voor gedetineerde leden worden georganiseerd, blijkt dat het plegen van strafbare feiten door de leden van de Hells Angels Haarlem volstrekt normaal wordt gevonden en geaccepteerd en daarmee indirect wordt aangemoedigd. Het hof wijst daarbij op ‘de zogenaamde Big House Crew’. Onder het kopje ‘Betalen voor een gedetineerd lid’ is overwogen dat bij de doorzoeking van het clubhuis op 26 januari 2017 twee ‘BHC-potten’ zijn aangetroffen, waarbij op één de naam ‘ [betrokkene 1] ’ is vermeld, en waarover medeverdachte [medeverdachte 2] als getuige heeft verklaard: ‘dit is een pot met geld voor jongens die vastzitten’. Het hof wijst voorts op een inzameling die op 23 juli 2016 plaatsvindt voor [betrokkene 1] , die op dat moment gedetineerd zat. En het hof wijst op uitlatingen van [betrokkene 1] tijdens de clubvergadering van 16 september 2016, waarin deze ingaat op het risico van vast komen te zitten. Van een voorstel waarmee de leden op die vergadering al dan niet zouden hebben ingestemd is geen sprake: het hof heeft de uitlatingen van [betrokkene 1] naar het mij voorkomt tot het bewijs gebezigd omdat zij wijzen op een staande praktijk waarin voor gedetineerde leden betaald wordt. Uit een proces-verbaal van bevindingen waarin verslag wordt gedaan van onderzoek naar bankafschriften van de Stichting Hells Angels Haarlem over de periode 1 januari 2013 t/m 10 juli 2015 blijkt dat in deze periode ‘diverse bedragen voor verschillende personen’ zijn overgemaakt naar verschillende penitentiaire inrichtingen. In 2013 is een bedrag van € 1.600,00 overgemaakt t.b.v. [betrokkene 21] . In 2014 is een bedrag van € 1.440,00 overgemaakt t.b.v. [medeverdachte 3] en [betrokkene 22] . En in 2015 is een bedrag van € 1.800,00 overgemaakt ten behoeve van [medeverdachte 3] en [betrokkene 1] (bewijsmiddel 3). Anders dan de steller van het middel meen ik dat uit de bewijsvoering blijkt van meerdere inzamelingen (via de Big House Crew en op 23 juli 2016 voor [betrokkene 1] ) en tevens van het daadwerkelijk ophalen van geld voor en het betalen van geld aan gedetineerde leden. 29. Het hof heeft uit de inzamelingen voor (en betalingen aan) gedetineerde leden kennelijk afgeleid en kunnen afleiden dat de mogelijke financiële gevolgen van detentie voor de leden niet of in mindere mate een reden behoefden te zijn om van het plegen van misdrijven die met het charter verband hielden af te zien. Het hof heeft in dat licht mede uit de inzamelingen voor en betalingen aan gedetineerde leden kunnen afleiden dat het plegen van strafbare gedragingen, met name geweld, door de Hells Angels Haarlem werd aangemoedigd en beloond. Dat oordeel behoefde geen nadere motivering. 30. De vierde deelklacht faalt. 31. De steller van het middel brengt ook bezwaren naar voren tegen ’s hofs overwegingen inzake een afspraak om niet (met de politie) te praten (randnummer 37). Dat er een clubregel was ‘dat wat er wordt besproken tussen de leden van de Hells Angels Haarlem blijft’ en dat het woord ‘omerta’ op de muur geschreven stond, zou zonder nadere motivering bezwaarlijk kunnen worden geduid als beloning en aanmoediging van geweld. Ook zou niet zijn in te zien dat hetgeen [medeverdachte 5] in de arrestantenbus heeft gezegd (‘zwijgen...met alles’) te scharen zou zijn onder het belonen en aanmoedigen van geweld. En dat zou ook gelden voor het spreken in een ruimte en over de telefoon waarbij kennelijk het sterke vermoeden bestaat dat er wordt meegeluisterd. Dat het daarbij zou gaan om zaken die betrekking hebben op het plegen dan wel beramen van misdrijven zou uit de bewijsvoering van het hof niet kunnen worden afgeleid; daardoor zou ook hier van een toereikende onderbouwing dat daarmee geweld wordt beloond of aangemoedigd geen sprake zijn. 32. Het hof heeft onder het kopje ‘Belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen’ overwogen dat de acceptatie van strafbare gedragingen door leden van de Hells Angels naar het oordeel van het hof eveneens blijkt uit de omstandigheid dat het niet de bedoeling was dat leden van de Hells Angels Haarlem (met de politie) praatten. Het hof wijst daarbij in de eerste plaats op regel 12 van de clubregels en op de tekst ‘omerta’ die op de muur van het clubhuis was geschilderd. Anders dan de steller van het middel meen ik dat het hof aan deze omstandigheid betekenis heeft kunnen hechten in verband met het oordeel dat het plegen van strafbare gedragingen door de Hells Angels Haarlem wordt aangemoedigd en beloond. Dat het niet de bedoeling is dat de leden met de politie praten brengt mee dat de kans wordt verkleind dat strafbare feiten waar andere leden kennis van dragen tot een veroordeling leiden . Hetzelfde geldt voor het beleid inzake het spreken in een ruimte en over de telefoon in verband met het risico afgeluisterd te worden. Het hof heeft kennelijk geoordeeld en kunnen oordelen dat van dat beleid, in samenhang met andere vaststellingen inzake het criminele oogmerk van de organisatie, een aanmoediging uitging om (in het bijzijn van andere leden) strafbare feiten te plegen. Het hof heeft bij de vaststellingen inzake dit beleid ook de uitlating van medeverdachte [medeverdachte 5] in de arrestantenbus kunnen betrekken. Uit de bewijsmiddelen volgt dat [medeverdachte 5] samen met de verdachte in het compartiment achter in de bus was geplaatst (bewijsmiddel 6). De gefluisterde mededeling van [medeverdachte 5] was kennelijk voor de verdachte bedoeld. 33. Uit ’s hofs overwegingen volgt voorts dat het hof – niet onbegrijpelijk – heeft geoordeeld dat de geheimhoudingsplicht betrekking had op alle strafbare feiten. Regel 12 van de clubregels luidt: ‘Alles wat Hells Angels H’lem met elkaar bespreken blijft tussen ons; dus wordt op geen enkele manier naar buiten gebracht’. Juist dit algemene, ongeclausuleerde karakter van de zwijgplicht, en de handhaving via de clubregels, brengt mee dat het hof mede uit de zwijgplicht heeft kunnen afleiden dat het plegen van strafbare feiten door de organisatie werd aangemoedigd. Dat algemene karakter brengt voorts mee dat de zwijgplicht ook betrekking had op de in de bewezenverklaring omschreven misdrijven. 34. De vijfde deelklacht faalt. 35. De steller van het middel voert vervolgens aan dat de gepleegde misdrijven uitsluitend zagen op door ‘de groep van [betrokkene 1] c.s. gepleegde strafbare feiten’ (randnummer 38). Het toerekenen van het oogmerk van het plegen van strafbare feiten dat bij drie van de leden bestond aan de organisatie als geheel zou blijk geven van een onjuiste rechtsopvatting van art. 140 Sr en/of meebrengen dat de bewezenverklaring onvoldoende met redenen is omkleed (randnummer 43). 36. Anders dan de steller van het middel meen ik dat de misdrijven die het hof bespreekt niet uitsluitend zijn gepleegd door [betrokkene 1] , [betrokkene 2] en [betrokkene 3] . Ik wijs daarbij in het bijzonder op de afpersing van [betrokkene 9] .

Uit de bewijsmiddelen volgt dat [betrokkene 9] heeft verklaard dat zijn vestje van No Surrender is afgepakt door zes leden van de Hells Angels, dat zij op een donderdagavond omstreeks 21:30 uur in zijn café kwamen, dat donderdagavond een clubavond van de Hells Angels is, dat zij in full colours het café binnenkwamen en dat de Hells Angels hebben gezegd dat zij geen No Surrender in Haarlem wilden (bewijsmiddel 9). Uit de bewijsmiddelen kan niet worden afgeleid wie precies voor de afpersing van het betreffende vest verantwoordelijk waren. Wel volgt daaruit dat de afpersing in het teken stond van de doelstellingen van Hells Angels Haarlem en niet door alleen [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] is gepleegd. 37. Uit ‘s hofs bewijsvoering volgt voorts dat [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] bij hun criminele activiteiten niet op eigen houtje opereerden. De afpersing van [betrokkene 7] en daarmee de klap die in dat kader is uitgedeeld was uitvloeisel van een clubbesluit. Dat geldt ook voor de afpersing van [betrokkene 5] . De gewelddadigheden tegen leden van andere motorclubs zijn een uitvloeisel van wat [betrokkene 1] tijdens de clubvergadering van 16 september 2016 (bewijsoverwegingen onder het kopje ‘Afpersing, dwang, bedreiging en mishandeling’) omschrijft als ‘onze eigen houding’. Uit de bewijsvoering volgt ook dat meer leden van het charter bij acties in dit kader betrokken zijn. Als Mongols worden gespot in Zandvoort (dat de Hells Angels Haarlem als onderdeel van hun territorium zien) rijdt medeverdachte [medeverdachte 1] daar rond. En [betrokkene 2] geeft aan dat de verdachte ook komt (overwegingen onder het kopje ‘Communiceren met/ondersteunen van andere leden tijdens zoektocht naar leden van de Mongols’). De vriendin van medeverdachte [medeverdachte 1] waarschuwt [betrokkene 3] nadat deze [betrokkene 13] , lid van Satudarah, heeft mishandeld, dat ‘ze’ naar hem op zoek zijn (bewijsmiddelen 10 en 11). [betrokkene 1] wijst vier leden van het charter aan (waaronder zichzelf) die vast hadden gezeten als Van der Valk (waar een vechtpartij tussen de Hells Angels en de Mongols had plaatsgevonden) betere camera’s had gehad (bewijsoverweging onder het kopje ‘Vergadering 16 september 2016’). Na de mishandeling van [betrokkene 14] (lid van No Surrender) vindt een vergadering plaats waarover in ieder geval medeverdachte [medeverdachte 5] en de verdachte worden geïnformeerd (bewijsmiddelen 16 en 17). 38. Ook bij de gang van zaken rond andere misdrijven zijn meer leden van het charter betrokken. [betrokkene 8] , die wordt gedwongen om zijn tattooshop te sluiten, belt de verdachte, die in [plaats] een tattooshop heeft (bewijsmiddelen 7 en 8). [betrokkene 7] stuurt een appje naar medeverdachte [medeverdachte 1] en belt hem ook (bewijsmiddelen 12 en 13). De medeverdachten [medeverdachte 5] en [medeverdachte 3] krijgen na de inbeslagneming van een vuurwapen van [betrokkene 2] het advies om hun telefoon in het Noordzeekanaal te gooien (bewijsmiddelen 18. 19 en 20). En bij de andere misdrijven die het hof in aanmerking neemt ligt eveneens in de bewijsvoering besloten waarom deze met (het criminele oogmerk van) de organisatie verband houden. [betrokkene 12] is afgeperst uit hoofde van de positie die [betrokkene 1] en [betrokkene 2] binnen de Hells Angels Haarlem hadden, en heeft klappen gekregen in het clubhuis; [betrokkene 3] verwijst bij de afpersing van [betrokkene 10] in telefoongesprekken naar de Hells Angels en geeft aan dat de club ermee gemoeid is. En het hof koppelt de in de open haard van het clubhuis aangetroffen kogel aan het vuurwapen dat [betrokkene 1] en [betrokkene 3] voorhanden hadden. 39. De enkele omstandigheid dat de misdrijven die het hof opsomt voor het overgrote deel zijn begaan door [betrokkene 1] , [betrokkene 2] en [betrokkene 3] staat er in dit licht niet aan in de weg dat het hof het grotere verband van de Hells Angels Haarlem, samen met [betrokkene 4] en de Stichting, mede op grond van deze misdrijven heeft kunnen aanmerken als een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven. Van toerekening van het oogmerk van deze drie medeverdachten aan de in de bewezenverklaring omschreven organisatie is gelet op ’s hofs overwegingen geen sprake. Ik attendeer er in dat verband ook op dat het hof de bewezenverklaring van het oogmerk tevens baseert op (vaststellingen inzake) de bedreigende en gewelddadige reputatie alsmede het belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen. 40. De zesde deelklacht faalt. 41. De steller van het middel klaagt voorts over ’s hofs afsluitende overweging inzake het oogmerk, inhoudend dat uit ‘het voorgaande en de bewijsmiddelen in het dossier’ is gebleken dat door de leden van de Hells Angels Haarlem strafbare feiten worden gepleegd uit naam van het charter en niet op persoonlijke titel. Voor zover het hof zijn oordeel mede baseert op ‘bewijsmiddelen in het dossier’ zou dat volgens de steller van het middel kennelijk zien op bewijsmiddelen die niet in de overwegingen zijn genoemd, maar die zich wel in het dossier bevinden. Het (in hoger beroep bestreden) oordeel dat [betrokkene 1] , [betrokkene 3] en [betrokkene 2] uit naam van het charter hebben gehandeld zou daarmee op feiten en omstandigheden berusten die niet in het arrest zijn genoemd en waarbij het hof niet nader zou hebben aangegeven aan welk(e) bewijsmiddel(en) het die feiten en omstandigheden heeft ontleend. Ook in dat opzicht zou de bewezenverklaring derhalve onvoldoende met redenen zijn omkleed (randnummer 44). 42. Dat leden van de organisatie uit naam van het charter strafbare feiten hebben gepleegd heeft het hof uit de voorafgaande overwegingen kunnen afleiden. Uit de formulering van deze afsluitende overweging volgt mede in dat licht niet dat het hof met de ‘bewijsmiddelen in het dossier’ op andere bewijsmiddelen zou doelen dan die welke in de bewijsoverwegingen en de aanvulling zijn vermeld. Voor zover het middel daarvan uitgaat berust het op een onjuiste lezing van het arrest. 43. De zevende deelklacht faalt. 44. De eerste zeven deelklachten vormen een uitwerking van de (overkoepelende) klacht dat het hof ontoereikend heeft gemotiveerd dat de Hells Angels charter Haarlem (samen met [betrokkene 4] en de Stichting) een criminele organisatie vormden. In verband met die meer algemene klacht wijs ik nog op het ook door het hof en de steller van het middel genoemde arrest van Uw Raad van 15 mei 2007. Uw Raad gaf in dat arrest aan dat voor het bewijs van dit oogmerk onder meer betekenis zal kunnen toekomen aan, kort gezegd (1) misdrijven die in het kader van de organisatie reeds zijn gepleegd, (2) het meer duurzaam of gestructureerde karakter van de samenwerking, en (3) de planmatigheid of stelselmatigheid van de met het oog op het gemeenschappelijk doel van de organisatie verrichte activiteiten. Het hof heeft in de bewijsoverwegingen uiteengezet welke betekenis het heeft gehecht aan misdrijven die in het kader van de organisatie zijn gepleegd. Uit ‘s hofs overwegingen blijkt voorts dat de samenwerking een sterk gestructureerd karakter had. De Stichting vervulde een aantal functies, het charter had een strakke structuur met diverse functies, en er was structureel periodiek overleg waar beslissingen op democratische wijze werden genomen. De planmatigheid en stelselmatigheid van de met het oog op het plegen van misdrijven verrichte activiteiten van deelnemers binnen de organisatie komen alleen al uit de bewijsvoering inzake de bedreigende en gewelddadige reputatie van de Hells Angels Haarlem naar voren. 45. Al met al meen ik dat de bewezenverklaring van het criminele oogmerk van de organisatie ook in het licht van de vingerwijzing die Uw Raad in genoemd arrest heeft gegeven toereikend is gemotiveerd. Uit het verband tussen de door het hof in aanmerking genomen aanwijzingen en de vingerwijzing in dat arrest volgt ook reeds dat en waarom het hof bij de bewijsvoering van het oogmerk aan die aanwijzingen betekenis kon hechten. 46.

De steller van het middel formuleert vervolgens een aantal deelklachten die op de bewijsvoering van deelneming aan de in de bewezenverklaring omschreven criminele organisatie betrekking hebben. Alvorens op die deelklachten in te gaan merk ik het volgende op. 47. Van deelneming aan een organisatie als bedoeld in art. 140 Sr is sprake ‘indien de betrokkene behoort tot het samenwerkingsverband en een aandeel heeft in, dan wel ondersteunt, gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het in dat artikel bedoelde oogmerk’. Ook betrekkelijk passieve gedragingen kunnen de kwalificatie ‘deelneming’ rechtvaardigen. Van het hebben van een aandeel in dan wel ondersteunen van dergelijke gedragingen is geen sprake als de vastgestelde activiteiten van de betrokkene verband houden met aspecten van de organisatie die los staan van het criminele oogmerk. A-G Hofstee heeft het wel aldus geformuleerd dat ‘de deelnemers aan een organisatie die in de criminele tak ervan geen enkele rol spelen buiten schot blijven’. 48. De steller van het middel meent dat uit ’s hofs bewijsvoering niet kan blijken dat de verdachte een aandeel heeft gehad in dan wel heeft ondersteund, gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het criminele oogmerk (randnummer 48). In dit verband wordt herhaald dat de verdachte geen deel uitmaakte van het samenwerkingsverband van [betrokkene 1] , [betrokkene 3] , [betrokkene 2] en [betrokkene 4] . 49. Het hof heeft geconcludeerd dat sprake is van een duurzaam en gestructureerd samenwerkingsverband tussen de leden van de Hells Angels Haarlem, de Stichting Hells Angels Haarlem en [betrokkene 4] . Die gevolgtrekking wordt in cassatie niet bestreden. De steller van het middel heeft met diverse deelklachten bestreden dat deze organisatie het plegen van misdrijven tot oogmerk heeft. In het voorgaande is aangegeven dat en waarom deze deelklachten falen. Dat de verdachte geen deel uitmaakte van het door de steller van het middel genoemde viertal is niet van belang in verband met de beoordeling van de bewijsvoering inzake het deelnemen aan de genoemde organisatie. 50. De achtste deelklacht faalt. 51. De steller van het middel voert vervolgens aan dat uit het deelnemen door de verdachte aan vergaderingen van de Hells Angels Haarlem niet kan volgen dat door de verdachte is (mee)beslist over zaken die met het bewezenverklaarde oogmerk verband houden en dat hij daarvan wetenschap had (randnummer 52). In het bijzonder zou uit ’s hofs overwegingen niet kunnen volgen dat (in een vergadering) is besloten dat [betrokkene 7] zijn motor diende in te leveren en dat [betrokkene 5] een boete diende te betalen (randnummers 55.1 en 55.2). 52. Uit ’s hofs vaststellingen volgt dat de verdachte één van de negen deelnemers aan de vergaderingen van de Hells Angels Haarlem was. Die vergaderingen werden (in beginsel) eens per twee weken gehouden. Het hof heeft voorts verklaringen en bescheiden voor het bewijs gebezigd waaruit blijkt dat besluiten alleen werden genomen als alle leden aanwezig waren. Anders dan de steller van het middel meen ik dat het hof in de wijze waarop voorafgaand aan een vergadering de opvatting van [betrokkene 1] werd gepeild, de uitzondering heeft kunnen zien die deze regel bevestigt. Een en ander brengt mee dat de aanwezigheid van de verdachte bij de vergaderingen waar werd beslist over het door [betrokkene 7] achter moeten laten van zijn motor en over het opleggen van een boete aan [betrokkene 5] , cruciaal was. 53. Dat door alle leden en dus ook door de verdachte is vergaderd over het door [betrokkene 7] moeten inleveren van zijn motor heeft het hof afgeleid en kunnen afleiden uit de drie aangehaalde OVC-gesprekken. Het eerste is het gesprek tussen [betrokkene 4] en [betrokkene 1] waarin [betrokkene 1] over de motor van [betrokkene 7] zegt: ‘lekker laten staan’. [betrokkene 4] zegt tegen [betrokkene 1] dat zij aan [betrokkene 2] zal doorgeven hoe [betrokkene 1] over de kwestie denkt en merkt vervolgens op: ‘ze kunnen niks beslissen zonder jou’. In het tweede gesprek, eveneens tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] , wordt gesproken over het voorstel om de motor van [betrokkene 7] te verkopen. In dat gesprek vertelt [betrokkene 4] tegen [betrokkene 1] dat [betrokkene 3] een bestemming van een deel van de opbrengst van de motor heeft genoemd en heeft aangegeven dat als [betrokkene 1] dat wil, hij ‘het in de groep (gaat) gooien’. In het derde gesprek, tussen [betrokkene 3] en [betrokkene 1] , bespreekt [betrokkene 3] een appje van [betrokkene 7] dat hij heeft ontvangen. [betrokkene 1] herinnert [betrokkene 3] aan ‘wat we hebben afgesproken’. [betrokkene 3] zegt dat hij het met ‘de gasten’ over het appje zal hebben. Hij geeft aan dat [betrokkene 1] niet hoeft ‘te bellen en te doen. Terwijl wij misschien een andere koers gaan varen’. 54. Inzake het opleggen van de boete aan [betrokkene 5] heeft het hof gewezen op een gesprek van 10 december 2015 tussen [betrokkene 1] , [betrokkene 2] en een NN-man dat over [betrokkene 5] ging. Het hof heeft uit dat gesprek afgeleid en kunnen afleiden dat door alle leden van de Hells Angels Haarlem, dus ook door de verdachte, is vergaderd en gestemd over het opleggen van een boete aan [betrokkene 5] . Ik wijs er daarbij in het bijzonder op dat [betrokkene 1] in dat gesprek heeft gezegd: ‘maar ik sta gewoon achter de jongens die een beslissing hebben genomen’ en ‘Maar op het moment dat er beslissingen zijn genomen dan eh kan ik er ook niks meer aan doen. Want wij zijn mannen van ons woord en als er ehh met zijn allen wordt gezegd van zo gaat het gebeuren dan gaat het uiteindelijk zo gebeuren’. Dat de uitlatingen van [betrokkene 1] in het tapgesprek ‘door geen enkel ander bewijsmiddel gestaafd’ worden, zoals de steller van het middel aanvoert, staat er niet aan in de weg dat het hof daar de in het arrest vermelde vaststellingen op heeft kunnen baseren. Tot nadere motivering was het hof niet gehouden. 55. Het hof heeft voorts uit de bewijsmiddelen kunnen afleiden dat de beslissingen die door de vergadering genomen werden de leden sterk bonden. Ik wijs daarbij op de opmerkingen van medeverdachte [betrokkene 1] naar aanleiding van de aan [betrokkene 5] opgelegde boete. De beslissingen waar de verdachte aan meewerkte door aan de vergaderingen deel te nemen en aldaar te stemmen waren de grondslag voor de daaropvolgende (strafbare) gedragingen jegens [betrokkene 7] en [betrokkene 5] . Het hof heeft in dat licht kunnen oordelen dat de verdachte door het deelnemen aan deze vergaderingen en door daarin te stemmen een aandeel had in (dan wel ondersteunde) gedragingen die strekten tot (of rechtstreeks verband hielden met) de verwezenlijking van het bewezenverklaarde oogmerk van de organisatie (het plegen van onder meer bedreiging met geweld en afpersing). 56. Daarbij kan ook met een schuin oog worden gekeken naar rechtspraak en literatuur over het begrip feitelijke leidinggeven. Ook daar kan het gaan om persoonlijke verantwoordelijkheid voor gedragingen die in de context van een organisatie worden begaan. Van feitelijke leidinggeven kan volgens Uw Raad onder meer sprake zijn ‘bij de verdachte die bevoegd en redelijkerwijs gehouden is maatregelen te treffen ter voorkoming of beëindiging van verboden gedragingen en die zulke maatregelen achterwege laat’. De Hullu meent dat een taakverdeling binnen een bestuur van een rechtspersoon bij het gehouden zijn tot ingrijpen relevant kan zijn. Van een taakverdeling was in dit verband geen sprake, het ging om democratisch genomen beslissingen. En de verdachte bleef na de vergaderingen waarin de betreffende beslissingen werden genomen lid, en was (uitgaande van de normering van het feitelijke leidinggeven) ook na de vergaderingen gehouden maatregelen te treffen ter voorkoming van de voorgenomen misdrijven. 57. Ik merk nog op dat deelneming aan een criminele dan wel terroristische organisatie ook in een arrest van 3 juli 2012 (mede) uit het deelnemen aan bijeenkomsten was afgeleid.

De misdrijven waarop het oogmerk was gericht waren (kort gezegd) opruiing (de artt. 131 en 132 Sr), het aanzetten tot haat en geweld (art. 137d Sr), en bedreiging (art. 285 Sr). Uw Raad overwoog dat het hof blijkens de gebezigde bewijsmiddelen had vastgesteld dat de verdachte ‘met enige regelmaat bijeenkomsten bijwoonde waarbij de gewelddadige verspreiding van de islam werd gepropageerd en waarbij beeldmateriaal van onthoofdingen werd vertoond’. En voorts dat de verdachte ‘zelf voor zulke bijeenkomsten wel eens beeldmateriaal meebracht van het afslachten van vrouwen en kinderen en van het opblazen van Russische tanks, teneinde het gedachtegoed van de jihad uit te dragen’. Het hof had voorts vastgesteld dat de verdachte ‘actief heeft willen bijdragen aan het propageren van de islam door aan bedoelde bijeenkomsten deel te nemen en mee te werken aan de verspreiding van een geschrift met radicale inhoud, getiteld "How to catch a wolf", waarin tot de gewapende jihad wordt opgeroepen’ (rov. 2.5). ’s Hofs oordeel ‘dat de verdachte door zo te handelen daadwerkelijk een aandeel heeft gehad in, of heeft ondersteund, gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het binnen de organisaties bestaande oogmerk en derhalve aan die organisaties heeft "deelgenomen" in de hiervoor bedoelde betekenis’ was volgens Uw Raad niet onbegrijpelijk (rov. 2.6). 58. Keijzer stelde in zijn noot onder het arrest dat de term ‘ondersteunt’ veronderstelt ‘dat de betrokkene het plegen van misdrijven als door de organisatie beoogd bevordert, in die zin dat het gevaar van verwezenlijking van die misdrijven wordt vergroot’. Voor zover die eis van ‘bevordering’ (ook in deze context) geldt, is daar naar het mij voorkomt in de onderhavige zaak aan voldaan: door deel te nemen aan besluitvorming inzake deze beslissingen, die de basis vormden voor de daaropvolgende (strafbare) gedragingen jegens [betrokkene 7] en [betrokkene 5] , heeft de verdachte het gevaar van verwezenlijking vergroot. Keijzer wees in verband met de uit de bewijsvoering blijkende gedragingen van de verdachte op het proefschrift van De Vries-Leemans, die schreef: ‘Zo zal bijvoorbeeld het spreken op vergaderingen alleen dan strafbare deelneming kunnen opleveren indien met het betoog ook daadwerkelijk een bijdrage wordt geleverd aan de verwezenlijking van het oogmerk, bijvoorbeeld door het opruien van de toehoorders tot het plegen van de beoogde misdrijven of door het bewust verschaffen van informatie welke op het plegen van die misdrijven betrekking heeft’. Deze passage illustreert dat het mede van het tenlastegelegde delict en de (andere) omstandigheden van het geval afhangt, of en zo ja welke gedragingen van de verdachte op een bijeenkomst als deelneming in de zin van art. 140 Sr kunnen gelden. Als opruien één van de door de organisatie beoogde misdrijven is, kan het verspreiden van (opruiende) geschriften op een bijeenkomst deelneming opleveren. Het kan dat ook zijn als de opruiing ertoe strekt de door de organisatie beoogde misdrijven door derden (die daartoe opgeruid worden) te laten verwezenlijken. In de context van de onderhavige zaak, waarin door negen leden van de Hells Angels werd besloten over jegens [betrokkene 7] en [betrokkene 5] te plegen strafbare feiten, heeft het hof kunnen oordelen dat het mogelijk maken en deelnemen aan die besluitvorming deelneming in de zin van art. 140, eerste lid, Sr oplevert. 59. Ik merk ten slotte op dat in hoger beroep niet is aangevoerd dat de verdachte tegen heeft gestemd of nadien de uitvoering van de genomen besluiten heeft getracht te verhinderen. Daarvan blijkt ook niets uit de bewijsvoering van het hof. De raadsman heeft in hoger beroep over het door [betrokkene 5] betaalde bedrag alleen aangevoerd dat daar bij vergaderingen niet over is gesproken of beslissingen over zijn genomen. 60. De negende deelklacht faalt. 61. De steller van het middel voert wat betreft de mishandeling van [betrokkene 14] door [betrokkene 2] aan dat niet kan worden geconcludeerd dat de verdachte, door de enkele kennisneming van die mishandeling achteraf, een aandeel heeft gehad in die gedraging, dan wel die gedraging zou hebben ondersteund (randnummer 55.3). En dat zou ook gelden voor de zoektocht naar de Mongols. Uit de bewijsvoering zou voorts niet kunnen blijken dat de verdachte daadwerkelijk is gekomen om mee te zoeken of een ‘duimpje’ heeft gestuurd. En daaruit zou ook niet kunnen volgen dat ‘men uit was op een gewelddadige confrontatie’. De uitspraak van [betrokkene 3] in de onderlinge communicatie zou bezwaarlijk anders op te vatten zijn dan dat het de bedoeling was dat wanneer de motoren waarop de Mongols reden ergens zouden staan, die door [betrokkene 3] zouden worden omgetrapt. Dat zou evenwel vernieling opleveren, en dat feit is niet in de bewezenverklaring vermeld als een door de organisatie beoogd misdrijf. 62. Onder het kopje ‘De relatie met andere motorclubs’ maakt het hof er in de eerste plaats melding van dat de verdachte met andere leden dan wel een ander lid van de Hells Angels Haarlem heeft gesproken over de mishandeling op 17 december 2015 door [betrokkene 2] van een lid van No Surrender, [betrokkene 14] . Het hof maakt vervolgens melding van het communiceren met en ondersteunen van andere leden tijdens de zoektocht naar leden van de Mongols op 9 juni 2016. [betrokkene 2] heeft in de afgeluisterde gesprekken aangegeven dat de verdachte ook zou komen. Onder het kopje ‘Aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handelingen?’ overweegt het hof vervolgens dat de verdachte heeft ‘bijgedragen aan/ondersteund de vijandigheid en de gewelddadigheid van de Hells Angels Haarlem richting onder meer Satudarah, No Surrender en de Mongols. Hij heeft zich heeft laten informeren over de mishandeling van een lid van No Surrender en hij heeft de zoektocht van andere leden van de Hells Angels Haarlem naar leden van de Mongols ondersteund’. Het hof vermeldt voorts dat de verdachte door zijn aanwezigheid bij de vergadering van 16 september 2016 betrokken is geweest bij gesprekken over de vijandige verstandhouding van de Hells Angels Haarlem tot onder meer Satudarah, No Surrender en de Mongols. Het hof overweegt vervolgens dat het kennelijk ook aan de verdachte te danken is dat deze motorclubs niet in het ‘territorium’ van de Hells Angels Haarlem aanwezig zijn. 63. Voor zover het middel klaagt dat het hof zou hebben geoordeeld dat de verdachte een aandeel heeft gehad in de mishandeling van [betrokkene 14] of dat hij die mishandeling zou hebben ondersteund, berust de klacht op een onjuiste lezing van het arrest. De vermelding van de gesprekken over de mishandeling van [betrokkene 14] is in het geheel van ‘s hofs overwegingen relevant omdat mede daaruit kan worden afgeleid wat [verdachte] voor ogen stond toen hij een half jaar later aangaf naar Zandvoort te zullen komen. Met die toezegging heeft hij gedragingen ondersteund die strekten tot of rechtstreeks verband hielden met de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie. Hij heeft de leden van Hells Angels Haarlem die reeds ter plekke aanwezig waren daarmee gesterkt in het voornemen tot het plegen van gewelddadigheden die met het criminele oogmerk van de organisatie verband hielden. Dat uit de bewijsvoering niet kan worden afgeleid of de verdachte daadwerkelijk is gekomen doet daar niet aan af. 64. Wat de voorgenomen inhoud van de gewelddadigheden betreft is van belang dat het hof uit een in de auto opgenomen gesprek van 9 juni 2016 afleidt dat [medeverdachte 1] , [betrokkene 3] , [betrokkene 2] alsmede twee niet-leden van het charter Hells Angels Haarlem in Zandvoort op zoek zijn gegaan naar leden van de Mongols die daar rondreden. Dat werd niet getolereerd want Zandvoort was het territorium van de Hells Angels Haarlem. Ook uit de verdere context van het gesprek blijkt volgens het hof dat men uit was op een gewelddadige confrontatie.

Het hof wijst erop dat uit het gesprek volgt dat de telefoons niet meegaan en dat er kennelijk ook een vuurwapen in de auto aanwezig is. Dat sluit aan bij uitlatingen van [betrokkene 2] ( [betrokkene 2] ): ‘Zou mooi zijn op de Zeeweg pik. Als ze weggaan. Taktaktak’. Het hof heeft op grond van deze vaststellingen kunnen oordelen dat de voorgenomen confrontatie niet enkel gericht was op vernieling van motoren, al kon deze daar wel onderdeel van zijn. 65. De tiende deelklacht faalt . 66. De steller van het middel voert in verband met het deelnemen door de verdachte aan het landelijk overleg tussen de Nederlandse Hells Angels charters en aan de vergadering van 16 september 2016 voorts aan dat nergens uit blijkt dat het onderwerp van die vergaderingen het plegen van strafbare feiten was. Voorts zou wat betreft die laatste vergadering niet blijken dat hetgeen [betrokkene 1] aldaar heeft verwoord de instemming had van de bij de vergadering aanwezige leden en/of dat men daarover beslissingen heeft genomen (randnummer 55.4). 67. Het hof heeft vastgesteld dat de verdachte namens het charter Hells Angels Haarlem heeft deelgenomen aan de Holland Meeting van 24 februari 2016 en dat hij deze vergadering eerder die dag inhoudelijk met [betrokkene 2] heeft voorbesproken. Het hof heeft onder het kopje ‘Aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handelingen?’ overwogen dat de verdachte daar de lijn van het charter Haarlem naar voren heeft gebracht. Het hof heeft dat naar het mij voorkomt kunnen aanmerken als het hebben van een aandeel in (of ondersteunen van) gedragingen die (strekken tot of) rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. De Hells Angels Haarlem maakten deel uit van een bredere organisatie; voor de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de Hells Angels Haarlem is van belang dat die bredere organisatie daarvoor ruimte liet. 68. De onderwerpen die op de vergadering van de Hells Angels Haarlem van 16 september 2016 aan de orde kwamen, hadden een ander karakter dan de besluitvorming over de motor van [betrokkene 7] en de boete van [betrokkene 5] . Het ging blijkens de bewijsvoering van het hof over de relatie met andere motorclubs, de koers/toekomst van de organisatie zelf (in verband met het werven van nieuwe leden) en het verhullen en afdekken van gedragingen die met de verwezenlijking van dat oogmerk verband houden. Deze onderwerpen staan alle drie in verband met de koers van de organisatie. Het bepalen van de koers kan gezien worden als een gedraging die rechtstreeks verband houdt met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. Ik neem daarbij in aanmerking dat art. 140, vierde lid, Sr bepaalt dat de gevangenisstraffen ten aanzien van de leiders met een derde kunnen worden verhoogd. Deze formulering maakt duidelijk dat ook de leider wordt gezien als iemand die aan de organisatie deelneemt. Uit de parlementaire behandeling van de wijziging van art. 140 Sr waardoor dit begrip in de strafverzwaringsgrond werd ingevoegd, kan worden afgeleid dat voor het zijn van ‘leider’ doorslaggevend is het hebben van een bepaalde macht, dan wel gezag, en dat in dat verband van belang is of de betrokkene dwingende aanwijzingen kan geven. Die macht en dat gezag en de bevoegdheid om dwingende aanwijzingen te geven, lagen bij de Hells Angels Haarlem in belangrijke mate bij de vergadering waar alle leden aan deelnamen. Mede tegen die achtergrond heeft het hof het deelnemen aan een vergadering waar de koers van het chapter aan de orde was en het deelnemen aan een vergadering (de Holland Meeting) waarin de lijn van het chapter naar voren werd gebracht, kunnen aanmerken als het hebben van een aandeel in (dan wel ondersteunen van) gedragingen die (strekken tot of) rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. 69. Daaraan doet niet af dat niet expliciet blijkt dat hetgeen [betrokkene 1] en [betrokkene 2] hebben verwoord de instemming van de andere leden van het chapter had. [betrokkene 1] koppelt het ‘kunnen zeggen dat wij die kankerhonden hier niet hebben’ aan ‘onze eigen houding’ en uit de bewijsvoering blijkt niet dat hij daarin wordt weersproken. Dat geldt ook voor zijn uitlatingen voor zover die met verhullen en afdekken verband houden (‘hier niet praten’; ‘als er echt wat te bespreken valt (…) gaan we ergens anders heen simpel zat’). De uitlating van [betrokkene 2] , inhoudend dat het chapter Haarlem in Holland bekend staat als kei- en keihard, draagt het karakter van een constatering en wordt evenmin weersproken. Uit de weergave van het tijdens de vergadering besprokene blijkt meer in het algemeen niet dat de koers wezenlijk zou zijn bijgesteld. 70. De elfde deelklacht faalt. 71. De steller van het middel klaagt vervolgens over ’s hofs afsluitende overweging (randnummer 55.5). De conclusie dat de verdachte met andere leden zou hebben vergaderd en gestemd over concrete, door de organisatie te plegen strafbare feiten en over gepleegde strafbare feiten zou uit de daaraan voorafgaande overwegingen van het hof niet kunnen worden getrokken. Daaruit zou evenmin kunnen blijken dat hij heeft bijgedragen aan gewelddadigheid jegens Satudarah, No Surrender en de Mongols. Voorts zou het hof ten onrechte de in de vergadering van 16 september 2016 door [betrokkene 1] en [betrokkene 2] gedragen lijn als door de vergadering gedragen hebben geïnterpreteerd. Dat de verdachte op de landelijke vergadering een ‘lijn’ van het chapter naar voren heeft gebracht zou niet blijken. En uit ’s hofs overwegingen zou evenmin kunnen blijken dat de verdachte aan de op de vergadering van 16 september 2016 uitgedragen handelwijze met betrekking tot het verhullen/afdekken heeft bijgedragen. 72. Deze klachten zijn deels een herhaling van voorgaande deelklachten. Uit de bespreking van die deelklachten volgt reeds dat en waarom het hof uit de vastgestelde feiten en omstandigheden heeft kunnen afleiden dat de verdachte met andere leden heeft vergaderd en gestemd over concrete, door de organisatie te plegen strafbare feiten jegens [betrokkene 7] en [betrokkene 5] . En dat het hof uit de toezegging van de verdachte om naar Zandvoort te komen heeft kunnen afleiden dat hij gedragingen heeft ondersteund die strekten tot (of rechtstreeks verband hielden met) de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie. Dat de verdachte meer in het algemeen instemde met gewelddadigheden jegens leden van Satudarah, No Surrender en de Mongols als zij zich in het territorium van de Hells Angels Haarlem ophielden, heeft het hof ook kunnen afleiden uit de uitlatingen van [betrokkene 1] tijdens de vergadering van 16 september 2016, die aan ‘onze eigen houding’ toeschrijft dat andere OMG’s niet in Haarlem komen. Voorts heeft het hof mede gelet op de omstandigheid dat de verdachte de landelijke vergadering met [betrokkene 2] heeft voorbesproken kunnen aannemen dat de verdachte daar de lijn van het chapter naar voren heeft gebracht. Dat uit de bewijsoverwegingen niet blijkt van specifieke verhullende gedragingen van de verdachte doet er voorts niet aan af dat het hof het deelnemen door de verdachte aan een vergadering waar de koers en toekomst van de organisatie en (in samenhang daarmee) het verhullen en afdekken van strafbare feiten aan de orde waren heeft kunnen zien als het hebben van een aandeel in gedragingen die (strekken tot of) rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het oogmerk van de organisatie. 73. De twaalfde deelklacht faalt. 74. De steller van het middel voert voorts aan dat het door het hof vastgestelde (extra) wachtlopen bezwaarlijk als een verwezenlijking van een crimineel oogmerk kan worden beschouwd. Om die reden zou het oordeel van het hof dat de verdachte door aan het wachtlopen een bijdrage te leveren een crimineel oogmerk van de organisatie zou hebben ondersteund, onbegrijpelijk en/of onvoldoende gemotiveerd zijn.

Dat de verdachte of andere leden bij dat wachtlopen beschikten over een wapen of dat zij dat zouden tolereren, zou niet kunnen blijken (randnummer 57). 75. Met betrekking tot het doel van het wachtlopen citeert het hof een passage uit een gesprek tussen de medeverdachten [betrokkene 1] en [betrokkene 2] van 4 januari 2016. Daarin wordt in relatie tot de club gesproken over een vuurwapen. Het hof citeert voorts een passage uit een gesprek dat later die dag tussen de medeverdachten [betrokkene 1] en [betrokkene 4] is gevoerd. Daarin wordt gesproken over het gebruiken van ‘dat ding’ als iemand voor de deur staat. Vervolgens citeert het hof een passage uit een gesprek tussen de medeverdachten [betrokkene 2] , [betrokkene 3] en [betrokkene 1] van 30 november 2015 waarin [betrokkene 2] aangeeft dat met de Kerst en Oud en Nieuw wachtgelopen zal moeten worden, en een passage uit een gesprek tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] van 18 december 2015, de dag na de mishandeling van No Surrenderlid [betrokkene 14] , waarin [betrokkene 1] aangeeft dat het ‘ons’ goed leek om die avond ‘bemand’ te zijn ‘hier’. 76. Het hof heeft uit deze gesprekken in combinatie met het criminele oogmerk van de organisatie afgeleid dat het doel van het wachtlopen de beveiliging van het clubhuis is. Het hof heeft daarbij in de eerste plaats gewezen op de aanwezigheid ‘op enig moment’ van een vuurwapen in het clubhuis, dat gebruikt kan worden in geval van eventuele indringers, in de tweede plaats op het wachtlopen met Kerst en Oud en Nieuw, ‘dagen waarop het onwaarschijnlijk is dat een buitenlands member spontaan zou langskomen’ en in de derde plaats op de ‘extra’ beveiliging na de mishandeling van een lid van No Surrender. Anders dan de steller van het middel meen ik dat het hof het wachtlopen, in het licht van deze doelstelling, heeft kunnen aanmerken als het hebben van een aandeel in (dan wel ondersteunen van) gedragingen die (strekken tot of) rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie. Het zijn de misdrijven waarvan de organisatie het plegen tot oogmerk heeft die het wachtlopen ter beveiliging noodzakelijk maken. 77. Aan de begrijpelijkheid van ’s hofs oordeel doet niet af dat uit ’s hofs vaststellingen niet volgt dat de verdachte over het wapen beschikte als hij wacht liep. Het wachtlopen was niet gekoppeld aan het beschikken over het wapen, maar aan de beveiliging van het clubhuis. En aan de begrijpelijkheid van ’s hofs oordeel doet evenmin af dat, zoals de steller van het middel aanvoert, niet alle leden mogelijk hetzelfde dachten over het voorhanden hebben van een vuurwapen. 78. De dertiende deelklacht faalt. 79. De steller van het middel voert voorts aan dat de vaststelling van het hof dat de verdachte voor [betrokkene 1] zou hebben betaald tijdens diens detentie niet uit de daarop betrekking hebbende overwegingen kan worden afgeleid; die vaststelling zou daarom onbegrijpelijk zijn (randnummer 60). En zelfs als de verdachte wel betaald zou hebben voor [betrokkene 1] tijdens diens detentie zou dit niet het oordeel rechtvaardigen dat daarmee een bijdrage aan of ondersteuning van een crimineel oogmerk van de organisatie werd geleverd (randnummer 62). Niet zou immers blijken dat het strafbare feit waarvoor [betrokkene 1] vast zat, was gepleegd uit naam van Hells Angels Haarlem of daarmee in verband te brengen was. 80. Het hof heeft in verband met het ‘betalen voor een gedetineerd lid’ gewezen op de verklaring die medeverdachte [medeverdachte 2] ter terechtzitting in hoger beroep als getuige over de ‘BHC-potten’ heeft afgelegd: ‘dit is een pot met geld voor jongens die vastzitten’. Het hof vermeldt daarbij dat op één van de potten de naam ‘ [betrokkene 1] ’ staat. Het hof heeft daarna gewezen op hetgeen tijdens de vergadering van 16 september 2016 is gezegd door [betrokkene 1] , die op dat moment met verlof uit detentie was: ‘Kijk wij hebben een huurhuis ja? En wij redden het financieel wel (..) Maar ik weet ook, ik zie hier ook mensen die een fucking baan hebben met een contract, fucking hypotheken hebben, die echt fucking gezeik krijgen wanneer ze een tijdje weggaan en weet je wat het allerergste dan is dan moet het niet zo zijn dat nu moeten jullie voor mij betalen (…)’. Het hof heeft uit ‘het voorgaande, in onderlinge samenhang’ afgeleid dat de verdachte voor [betrokkene 1] heeft betaald tijdens diens detentie. Het hof stelt voorts vast dat [betrokkene 1] was gedetineerd in verband met een veroordeling voor bezit van diverse zware wapens. Het hof overweegt vervolgens dat [betrokkene 1] vanuit detentie, via [betrokkene 4] en [betrokkene 3] , zijn invloed en stemrecht uitoefende bij de Hells Angels Haarlem. Naar ’s hofs oordeel is de betaling door de verdachte voor [betrokkene 1] ‘aan te merken als ondersteunend/bijdragend aan het criminele oogmerk van de organisatie’. 81. Uit de bewijsvoering van het hof volgt dat de leden van de club in zijn algemeenheid met een financiële bijdrage zorgden voor andere leden wanneer deze gedetineerd raakten. Ik wijs in dat verband op ‘s hofs overwegingen onder het kopje ‘Belonen en aanmoedigen van strafbare gedragingen’. Het hof heeft naar het mij voorkomt ook uit de bewijsvoering kunnen afleiden dat de verdachte voor [betrokkene 1] heeft betaald tijdens diens detentie. Dat volgt niet alleen uit de uitlatingen van [betrokkene 1] ; uit de bewijsmiddelen, in hun geheel beschouwd, volgt ook dat van het sociale verband van de Hells Angels Haarlem een betrekkelijk grote druk op de leden uitging. Ik neem voorts in aanmerking dat uit de bewijsmiddelen volgt dat de Stichting Hells Angels in 2015 in totaal € 1.200 overmaakte aan [betrokkene 1] (bewijsmiddel 4). En dat uit de bewijsoverwegingen volgt dat op 23 juli 2016 een inzameling voor medeverdachte [betrokkene 1] plaatsvond en dat bij de doorzoeking van het clubhuis op 26 januari 2017 een BHC-pot is aangetroffen met daarop de naam ‘ [betrokkene 1] ’. 82. Het hof heeft het betalen voor een gedetineerd lid voorts als het hebben van een aandeel in (dan wel ondersteunen van) gedragingen die (strekken tot of) rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het in art. 140 Sr omschreven oogmerk kunnen aanmerken. Die betalingen maakten duidelijk dat de mogelijke financiële gevolgen van detentie niet of in mindere mate een reden behoefden te zijn om van het plegen van misdrijven die met het charter verband hielden af te zien. Door voor een gedetineerd lid te betalen, bevorderde de verdachte aldus het plegen van misdrijven als door de organisatie beoogd; het gevaar van verwezenlijking van die misdrijven werd vergroot. Dat brengt mee dat het niet relevant is of [betrokkene 1] op dat moment gedetineerd zat voor een strafbaar feit dat gerelateerd kan worden aan de Hells Angels Haarlem. 83. De veertiende deelklacht faalt. 84. De steller van het middel voert daarna aan dat het feit dat [betrokkene 1] via [betrokkene 4] en [betrokkene 3] vanuit detentie invloed had op en zijn stemrecht binnen het charter kon uitoefenen, evenmin toereikend is voor de conclusie dat met het tijdens detentie betalen voor [betrokkene 1] een bijdrage/ondersteuning werd geleverd aan enig crimineel oogmerk (randnummer 64). 85. Uit ’s hofs overwegingen kan, meen ik, niet worden afgeleid dat het door de verdachte tijdens diens detentie betalen voor [betrokkene 1] als een ‘deelneming’ opleverende gedraging is aangemerkt in verband met het tijdens detentie uitoefenen van invloed dan wel stemrecht door [betrokkene 1] . In zoverre gaat de steller van het middel naar het mij voorkomt uit van een verkeerde lezing van het arrest. 86. De vijftiende deelklacht faalt. 87. De steller van het middel voert inzake het betalen van contributie door de verdachte aan dat uit de overwegingen van het hof niet zou kunnen volgen dat de contributie ook diende voor betaling van het ‘sweepen’ en het bewaken van het clubhuis, of voor betalingen aan gedetineerde leden (randnummer 67).

Zonder nadere motivering zouden de conclusies met betrekking tot de contributiebetaling als bijdragende/ondersteunende handelingen voor het criminele oogmerk onbegrijpelijk zijn (randnummer 70). 88. Het hof heeft vastgesteld dat de verdachte contributie heeft betaald voor het lidmaatschap van de Hells Angels Haarlem. Het hof heeft daarbij gewezen op de verklaring die medeverdachte [medeverdachte 2] in hoger beroep als getuige heeft afgelegd, inhoudend dat hiermee de vaste lasten voor het clubhuis werden betaald; gas, water, licht, internet en de gemeentelijke belastingen. Het hof heeft vervolgens overwogen dat het clubhuis het hart vormde van de Hells Angels Haarlem. De leden kwamen daar samen, er werden besluiten genomen en allerlei andere gesprekken gevoerd in verband met het criminele oogmerk van de organisatie. Het clubhuis moest worden ‘gesweept’ en bewaakt en er werd geld ingezameld voor gedetineerde leden. Het hof concludeert dat het betalen van de vaste lasten voor dit clubhuis kan worden beschouwd als ondersteunend/bijdragend aan het criminele oogmerk van de organisatie. 89. Uit de bewijsvoering van het hof volgt dat de leden samenkwamen in het clubhuis, dat daar onder meer werd vergaderd en gestemd, en dat daar gesprekken werden gevoerd die verband hielden met het criminele oogmerk van de organisatie. Als de leden geen contributie hadden betaald waaruit de vaste lasten voldaan konden worden, zou de Stichting Hells Angels Haarlem het clubhuis niet beschikbaar hebben kunnen houden voor de leden. Dat brengt mee dat het hof het betalen van de contributie heeft kunnen aanmerken als (het hebben van een aandeel in dan wel) het ondersteunen van gedragingen die (strekken tot of) rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het in art. 140 Sr bedoelde oogmerk. Door het betalen van de contributie is het gevaar van verwezenlijking van het criminele oogmerk vergroot. Daaraan doet niet af dat uit de bewijsvoering geen verband blijkt tussen het betalen van contributie en het sweepen en bewaken van het clubhuis alsmede het doen van betalingen aan gedetineerde leden. 90. Ik wijs er in dit verband ook op dat in art. 140 Sr expliciet is bepaald: ‘Onder deelneming als omschreven in het eerste lid wordt mede begrepen het verlenen van geldelijke of andere stoffelijke steun aan alsmede het werven van gelden of personen ten behoeve van de daar omschreven organisatie’. Uit rechtspraak van Uw Raad volgt dat deze omschrijving niet afdoet aan de eis dat de betrokkene dient te behoren tot het samenwerkingsverband. De verduidelijking heeft volgens Uw Raad betrekking op het vereiste van een aandeel in of ondersteunen van bepaalde gedragingen. Zij kan naar het mij voorkomt aldus worden begrepen dat – volgens de wetgever – aan die eis voldaan is indien van één van de in dit lid genoemde handelingen sprake is, zonder dat nadere vaststellingen vereist zijn over een specifiek doel waarvoor de geldelijke of andere steun is aangewend dan wel de gelden of personen zijn geworven. 91. De zestiende deelklacht faalt. 92. Ten slotte voert de steller van het middel aan dat uit de bewijsvoering niet zou kunnen volgen dat de verdachte de gedragingen die naar ’s hofs oordeel strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het binnen de organisatie bestaande oogmerk heeft verricht en/of dat de door hem verrichte gedragingen noch kunnen strekken tot noch rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het binnen de organisatie bestaande oogmerk. Daarom zou de bewezenverklaring van deelneming aan een organisatie met als oogmerk het plegen van misdrijven onvoldoende met redenen zijn omkleed (randnummer 71). 93. Voor zover de steller van het middel ervan uitgaat dat uit de bewijsvoering dient te volgen dat de verdachte gedragingen heeft verricht die strekken tot of rechtstreeks verband houden met de verwezenlijking van het criminele oogmerk stelt zij een eis die het recht niet kent. Uit de bewijsvoering behoeft slechts te kunnen volgen dat de verdachte een aandeel heeft gehad in dergelijke gedragingen dan wel dergelijke gedragingen heeft ondersteund. 94. Mij komt het voor dat het hof uit de vastgestelde feiten en omstandigheden heeft kunnen afleiden dat de verdachte een aandeel heeft gehad in gedragingen die strekken tot of rechtstreeks verband houden met het criminele oogmerk van de organisatie en/of deze gedragingen heeft ondersteund, en dat het hof de bewezenverklaring in zoverre toereikend met redenen heeft omkleed. 95. De zeventiende deelklacht faalt, dat brengt mee dat het eerste middel faalt. 96. Ik merk nog op dat het hof van een aantal gedragingen van de verdachte separaat heeft vastgesteld dat deze deelneming door de verdachte aan een criminele organisatie opleveren. Uw Raad heeft eerder ook wel beoordeeld of een samenstel van door het hof vastgestelde gedragingen als deelneming kan worden aangemerkt. Beide benaderingen zijn mijns inziens verenigbaar met de interpretatie die Uw Raad aan het begrip ‘deelneming’ heeft gegeven. Anders dan bij medeplegen behoeft niet een bijdrage van ‘voldoende gewicht’ te worden vastgesteld. Het optellen van verschillende gedragingen teneinde aan dit gewicht te komen is zo bezien niet noodzakelijk. In beide benaderingen geldt mede in dat licht naar het mij voorkomt dat in het geval Uw Raad van oordeel zou zijn dat één van de door het hof in aanmerking genomen gedragingen niet zelfstandig als ‘deelneming’ kan worden aangemerkt, dit nog niet behoeft mee te brengen dat voldoende belang bij cassatie bestaat. Het tweede middel 97. Het tweede middel bevat de klacht dat het onderzoek ter terechtzitting aan nietigheid leidt doordat de door de raadsman ter terechtzitting in hoger beroep overgelegde pleitnota in het ongerede is geraakt. Blijkens de toelichting op het middel heeft de klacht betrekking op de ter terechtzitting van 22 januari 2021 door de raadsman van de verdachte overgelegde pleitnota. In de pleitnota zou alinea 13 midden in een zin zijn afgebroken, waarna de volgende pagina verder gaat met alinea 15. Dit zou het ernstige vermoeden doen rijzen dat de pleitnota niet compleet is. Daardoor zou niet zijn na te gaan of ter terechtzitting meer verweren zijn gevoerd of meer uitdrukkelijk onderbouwde standpunten naar voren zijn gebracht dan in de zich in het dossier bevindende pleitnota. 98. De steller van het middel wijst erop dat bij bericht van 18 augustus 2021 is verzocht de complete pleitnota in het digitaal portaal te plaatsen. Op dit verzoek was ten tijde van de indiening van de schriftuur op 6 september 2021 nog geen reactie gekomen. Bij schrijven van 19 augustus 2021 heeft een medewerker dossierbehandeling van de Hoge Raad bij het hof ‘De volledige pleitnotitie in hoger beroep d.d. 22 januari 2021 (de tekst van het randnr. 13/14 ontbreekt)’ opgevraagd. Dit heeft geleid tot een brief van mr. M.J.A. Plaisier, raadsheer bij het hof, van 4 oktober 2021. Deze houdt onder meer in: ‘Bijgevoegd zijn de volledige pleitnota én de door de raadsman ter terechtzitting van 22 januari 2021 overgelegde schriftelijke aanvulling daarop. De door de raadsman overgelegde aanvulling betreft een aanvulling op randnummer 13 van de pleitnota, waarbij het hof opmerkt dat randnummer 10 van de aanvulling (vermoedelijk) als randnummer 14 van de pleitnota dient te worden beschouwd’. De brief vermeldt voorts hetgeen de raadsman blijkens de zittingsaantekeningen van de griffier ter terechtzitting van 22 januari 2021 als aanvulling op de pleitnota én op de door hem overgelegde aanvulling heeft opgemerkt. 99.

Aan de indiener van de schriftuur is op 21 maart 2022 medegedeeld dat een afschrift van de door haar opgevraagde stukken in het digitaal dossier is geplaatst, dat door een administratieve misslag de stukken helaas niet tijdig in het webportaal beschikbaar zijn gesteld en dat gelet daarop door de rolraadsheer is beslist dat een nadere termijn wordt verleend teneinde de indiener van de schriftuur in de gelegenheid te stellen om – met betrekking tot hetgeen door haar is opgevraagd – de eerder ingediende schriftuur te wijzigen, aan te vullen dan wel een of meer middelen in te trekken. De indiener van de schriftuur heeft op 8 april 2022 (binnen de verleende nadere termijn) een ‘nadere toelichting schriftuur van cassatie (middel II)’ ingediend. Deze houdt onder meer in dat de op 21 maart 2022 in het digitaal portaal geplaatste pleitnota aan hetzelfde euvel lijdt als de pleitnota waar het middel over gaat. Nu een nadere toelichting over de (mogelijke) oorzaak van het ontbreken van genoemde passages zou ontbreken, wordt het middel gehandhaafd. 100. Ik wijs in dit verband op de hiervoor vermelde brief van mr. M.J.A. Plaisier, de daarbij gevoegde pleitnota en de daarbij gevoegde schriftelijke aanvulling op de pleitnota die door de raadsman ter terechtzitting van 22 januari 2021 is overgelegd. Deze stukken zijn naast en na de pleitnota zonder aanvullingen op 21 maart 2022 in het digitaal dossier geplaatst. De steller van het middel voert niets aan dat de inhoud van deze stukken bestrijdt. Nu de volledige pleitnota in hoger beroep zich (thans) bij de stukken bevindt, mist het middel feitelijke grondslag, zodat het niet tot cassatie kan leiden . 101. Het tweede middel faalt. Het derde middel 102. Het derde middel bevat een klacht over de strafmotivering. Het hof zou bij het bepalen van de straf vaststellingen hebben gedaan die niet zijn terug te vinden in de bewijsvoering noch uit de processen-verbaal van de terechtzittingen kunnen blijken. Het in de overwegingen van het hof besloten liggende oordeel dat het feit de verdachte zwaarder wordt aangerekend omdat hij zou hebben geweten dat enkele leden van het charter strafbare feiten pleegden en op meerdere momenten zouden hebben deelgenomen aan de besluitvorming in het kader van bijvoorbeeld afpersingen, zou niet begrijpelijk en/of ontoereikend gemotiveerd zijn. 103. Het hof heeft in het kader van de strafmotivering onder meer het volgende overwogen: ‘Het hof heeft daarbij vastgesteld, dat in de bewezenverklaarde periode meerdere ernstige geweldsincidenten waaronder afpersingen, mishandelingen en brandstichtingen hebben plaatsgevonden die direct gerelateerd kunnen worden aan de club Hells Angels charter Haarlem. Op meerdere momenten zijn de geweldsacties besproken binnen het charter. Alle ‘full colour members’ zijn ervan op de hoogte geweest dat door enkele leden van het charter, tegen de achtergrond van hun lidmaatschap van de Hells Angels, strafbare feiten werden gepleegd. De ‘full colour members’ hebben op meerdere momenten deelgenomen aan de besluitvorming die plaatsvond in het kader van bijvoorbeeld afpersingen.’ 104. De steller van het middel voert aan dat het hof bij de bepaling van de straf rekening heeft gehouden met het feit dat alle ‘full colour members’, en dus ook verdachte, ervan op de hoogte zijn geweest dat door enkele leden van het charter, tegen de achtergrond van hun lidmaatschap van de Hells Angels, strafbare feiten werden gepleegd en dat zij op meerdere momenten hebben deelgenomen aan de besluitvorming die plaatsvond in het kader van bijvoorbeeld afpersingen, terwijl dit niet zou blijken uit de bewijsvoering of de processen-verbaal van de zittingen. De strafmotivering zou derhalve niet begrijpelijk en/of onvoldoende met redenen omkleed zijn. 105. Het hof heeft bewezen verklaard dat de verdachte in de periode van 1 mei 2014 tot en met 26 januari 2017 heeft deelgenomen aan een organisatie die tot oogmerk had het plegen van misdrijven, te weten (kort samengevat) openlijke geweldpleging, brandstichting, dwang, bedreiging, (zware) mishandeling (met voorbedachte raad en van ambtenaren), afpersing en het voorhanden hebben van (een) wapen(s) en munitie. Deze organisatie bestond uit de full members van het charter Hells Angels Haarlem, waaronder de verdachte, alsmede [betrokkene 4] en de Stichting Hells Angels Haarlem. Het hof heeft onder het kopje ‘1. Deelnemen aan vergaderingen: besluitvorming/koersbepaling’ onder het subkopje ‘Aan de verwezenlijking van het criminele oogmerk van de organisatie bijdragende of ondersteunende handelingen’ onder meer vastgesteld dat de verdachte ‘met de andere leden van de Hells Angels Haarlem (heeft) vergaderd en gestemd over concrete, door de organisatie te plegen strafbare feiten en heeft vergaderd over gepleegde strafbare feiten’ en dat hij zich heeft ‘laten informeren over de mishandeling van een lid van No Surrender’. Daarin ligt, zo stelt het hof onder het kopje ‘Conclusie met betrekking tot wetenschap’ vast, wetenschap van de verdachte van het criminele oogmerk van de organisatie besloten. 106. Daarmee vindt de door het hof in aanmerking genomen omstandigheid dat de verdachte ervan op de hoogte is geweest ‘dat door enkele leden van het charter, tegen de achtergrond van hun lidmaatschap van de Hells Angels, strafbare feiten werden gepleegd’ een toereikende basis in de feiten die het hof in de bewijsmotivering heeft vastgesteld. En dat geldt ook voor de omstandigheid dat hij ‘op meerdere momenten (heeft) deelgenomen aan de besluitvorming die plaatsvond in het kader van bijvoorbeeld afpersingen’. Van belang is in de eerste plaats de besluitvorming inzake de afpersing van [betrokkene 7] en [betrokkene 5] . Mede in aanmerking genomen dat door de ledenvergadering genomen beslissingen de leden in sterke mate bonden, heeft het hof daaruit kunnen afleiden dat de verdachte wist dat door andere leden ‘strafbare feiten werden gepleegd’. Ik wijs er daarbij op dat voorbereiding van en poging tot afpersing reeds strafbaar is. Wat de gepleegde strafbare feiten betreft wijs ik voorts op de vergadering van 16 september 2016, waar ‘onze eigen houding’ tegen andere motorclubs, het beleid dat ‘te donker’ is, het vast kunnen komen te zitten naar aanleiding van de vechtpartij met de Mongols in het Van der Valk hotel in Rotterdam en het verhullen/afdekken voorbij kwamen. Tegen die achtergrond meen ik dat de klacht, die ik aldus begrijp dat deze door het hof in aanmerking genomen omstandigheid geen toereikende basis zou hebben in de door het hof vastgestelde feiten, faalt. 107. Het derde middel faalt. Afronding 108. Alle middelen falen en kunnen in beginsel worden afgedaan met de aan art. 81, eerste lid, RO ontleende formulering. Ambtshalve heb ik geen gronden aangetroffen die tot vernietiging van de bestreden uitspraak aanleiding behoren te geven. 109. Deze conclusie strekt tot verwerping van het beroep. De Procureur-Generaal bij de Hoge Raad der Nederlanden AG Proces-verbaal van bevindingen van verbalisanten [verbalisant 2] en [verbalisant 3] d.d. 11 mei 2017, p. H199. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 4] d.d. 9 juli 2014, p. F0429. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisanten [verbalisant 5] en [verbalisant 6] d.d. 9 september 2014, p. F0592-0593 en proces-verbaal gesprek [betrokkene 9] van verbalisanten [verbalisant 2] en [verbalisant 3] d.d. 22 mei 2017, p. H213-214. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisanten [verbalisant 4] en [verbalisant 7] d.d. 22 augustus 2015, p. F1162-1163. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 8] d.d. 5 januari 2016, p. F1199-1200. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 9] d.d. 7 juni 2017, p. F2429. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisanten [verbalisant 10] en [verbalisant 4] d.d. 16 februari 2017, p.

H175-178. De verklaring van getuige [betrokkene 8] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 12 november 2020, p. 65-66. De verklaring van getuige [betrokkene 11] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 12 november 2020, p. 61-65. De verklaring van getuige [betrokkene 5] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 19 november 2020, p. 111. De verklaring van getuige [betrokkene 12] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 10 november 2020, p. 55-56. Proces-verbaal terechtzitting in hoger beroep van 2 november 2020, p. 19. De verklaring van getuige [betrokkene 7] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 17 november 2020, p. 92. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisanten [verbalisant 4] en [verbalisant 11] d.d. 7 maart 2017, p. H186. De verklaring van getuige [betrokkene 6] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 9 november 2020, p 45-46. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/197. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Brandaris van verbalisanten [verbalisant 6] en [verbalisant 13] , p. K2.7/105, 106 en 111. Proces-verbaal van bevindingen spoedtaps n.a.v. krantenbericht van verbalisant [verbalisant 14] d.d. 13 mei 2015, p F0006. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 15] d.d. 7 juni 2017, F2414-2415. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 16] d.d. 22 mei 2017, p. F2356. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 16] d.d. 22 mei 2017, p. F2363. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p C-27/66. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] d.d. 22 april 2016, p. L1.2/771-772. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Arrestantenbus van verbalisanten [verbalisant 13] en [verbalisant 17] d.d. 20 februari 2018, p. K2.10/004. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC VW Golf van verbalisanten [verbalisant 6] en [verbalisant 18] d.d. 10 november 2015, p. K2.3/0038. De verklaring van getuige [betrokkene 2] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 2 november 2020, p. 12. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/176. Proces-verbaal van bevindingen bolhamers van verbalisant [verbalisant 11] d.d. 28 maart 2017, p. F1976 en 1981. Proces-verbaal van doorzoeking ter inbeslagneming van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 22 maart 2017, p. P/A en proces-verbaal van bevindingen bolhamers van verbalisant [verbalisant 11] d.d. 28 maart 2017, p. F1978-1980. Proces-verbaal van bevindingen toezicht [a-straat 1] Haarlem van verbalisant [verbalisant 19] d.d. 2 augustus 2016, p. F0207. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/196. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/199. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 8] d.d. 3 april 2017, p. F1950. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p. C-27/66. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Arrestantenbus van verbalisanten [verbalisant 13] en [verbalisant 17] d.d. 20 februari 2017, p. K2.10/012. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/201-202. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/082 en een proces-verbaal van bevindingen aanvulling OVC Clubhuis van verbalisant [verbalisant 20] d.d. 1 mei 2017, p. K2.6/230-231. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [medeverdachte 4] en [alias 2] d.d. 14 januari 2017, p. L1.2/699-700 en proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 15] d.d. 28 februari 2017, p. F1854-1855. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p. C-27/5 en 6. De verklaring van verdachte [verdachte] ter terechtzitting in hoger beroep van 18 en 21 januari 2021, p. 24. De verklaring van getuige [medeverdachte 4] ter terechtzitting in hoger beroep van 19 januari 2021, p. 40. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC VW Golf van verbalisant [verbalisant 18] d.d. 12 juni 2016, p. K2.3/1323. De verklaring van getuige [medeverdachte 5] ter terechtzitting in hoger beroep van 19 januari 2021, p. 55. De verklaring van verdachte [verdachte] ter terechtzitting in hoger beroep 18 en 21 januari 2021, p. 24. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 21] d.d. 22 november 2016, p. F0331 en de verklaring van getuige [betrokkene 6] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 9 november 2020, p. 43, 46 en 47. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p. C-27/10. De verklaring van getuige [betrokkene 17] , afgelegd ter terechtzitting in hoger beroep van 19 november 2020, p. 104. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 3] en [betrokkene 1] d.d. 9 augustus 2015, p. L1.2/653-654. Zie de uitwerking van de bewijsmiddelen in de bewijsmiddelenbijlage onder zaaksdossier C14 Uitkijk. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 4] d.d. 30 juni 2015, p. L1.1/027-028. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren PI Zwaag van verbalisanten [verbalisant 14] en [verbalisant 22] d.d. 24 juli 2015, p. K2.1/041-042. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 1] en [betrokkene 3] d.d. 13 augustus 2015, p. I.1.2/455. Zie de uitwerking van de bewijsmiddelen in de bewijsmiddelenbijlage onder zaaksdossier C17 Millennium. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Seat van verbalisant [verbalisant 23] d.d. 17 juli 2017, p. K 2.4/608-609. Zie de uitwerking van de bewijsmiddelen in de bewijsmiddelenbijlage onder zaaksdossier C15 Martini. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 1] en [alias 3] d.d. 17 december 2015, p. L1.2/764. De verklaring van verdachte [verdachte] ter terechtzitting in hoger beroep 18 en 21 januari 2021, p. 29. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 1] en [verdachte] d.d. 17 december 2015, p. L1.2/502. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC VW Golf van verbalisanten [verbalisant 18] , [verbalisant 24] en [verbalisant 25] d.d. 15 juli 2016, p. K2.3/1290-1300. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p. C-27/52. Proces-verbaal van verhoor van verdachte van verbalisanten [verbalisant 26] en [verbalisant 27] d.d. 3 mei 2017, p. VE-02/53. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [verdachte] en [betrokkene 2] d.d. 24 februari 2016 p. L1.2/604-605. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 11] d.d. 13 juni 2017, p. F2534-2536. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/170-204. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p.

C-27/180. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 11] d.d. 13 december 2016, p. F0253-0261. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/171. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/183 en 185. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/196. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/197. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/198. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/199. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016, p. K2.6/200-201. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 16] d.d. 22 mei 2017, p. F2352. De verklaring van getuige [medeverdachte 5] ter terechtzitting in hoger beroep van 19 januari 2021, p. 56. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 3] en [verdachte] d.d. 16 augustus 2015 d.d. 24 februari 2016, p. L1.2/457. Proces-verbaal bevindingen uitluisteren OVC Mercedes van verbalisanten [verbalisant 28] en [verbalisant 29] d.d. 14 oktober 2016, p. K2.2/506-507. Proces-verbaal van bevindingen uitluisteren OVC Mercedes van verbalisanten [verbalisant 28] en [verbalisant 29] d.d. 14 oktober 2016, p. K2.2/509. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 3] en [betrokkene 2] d.d. 30 november 2015, p. L1.2/583. Een schriftelijk bescheid, zijnde een tapgesprek tussen [betrokkene 4] en [betrokkene 1] d.d. 18 december 2015, p. L1.2/545. De verklaring van getuige [medeverdachte 2] ter terechtzitting in hoger beroep van 19 januari 2021, p. 52. Proces-verbaal van bevindingen van verbalisant [verbalisant 16] d.d. 22 mei 2017, p. F2358. Proces-verbaal bevindingen uitluisteren Clubhuis van verbalisanten [verbalisant 12] en [verbalisant 3] d.d. 6 december 2016. p. K2.6/196. Zaaksrelaas C-27 Criminele Organisatie van Politie Eenheid Noord-Holland d.d. 1 augustus 2017, p. C-27/94. De verklaring van verdachte [verdachte] ter terechtzitting in hoger beroep van 18 en 21 januari 2021, p. 23. De verklaring van getuige [medeverdachte 5] ter terechtzitting in hoger beroep van 19 januari 2021, p. 54. De verklaring van getuige [medeverdachte 2] ter terechtzitting in hoger beroep van 19 januari 2021, p. 45. Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 15 december 2020, ECLI:NL:GHARL:2020:10406. Zie de conclusie van A-G Assink van 25 maart 2022, ECLI:NL:PHR:2022:296. Zie Gerechtshof Amsterdam 10 maart 2021, ECLI:NL:GHAMS:2021:636, 637, 639, 644, 645, 646 en Rechtbank Noord-Holland 18 juli 2018, ECLI:NL:RBNHO:2018:6115, 6181, 6188, 6251, 6252, 6260, 6266, 6268, 6273, 6277, 6280. Rechtbank Limburg 9 juli 2021, ECLI:NL:RBLIM:2021:5442, 5443, 5458, 5465, 5484, 5488, 5489, 5490, 5491, 5492, 5505, 5512, 5524, 5525, 5533, 5544, 5546, 5570, 5571, 5572 (Bandidos); Rechtbank Noord Nederland 13 november 2020, ECLI:RBNNE:2020:3888, 3889, 3892, 3893 (No Surrender); Rechtbank Limburg 22 februari 2019, ECLI:RBLIM:2019:1676 (Satudarah). HR 22 januari 2008, ECLI:NL:HR:2008:BB7134, NJ 2008/72, rov. 4.3; HR 2 februari 2010, ECLI:NL:HR:2010:BK5189, NJ 2010/687, rov. 4.3; HR 17 oktober 2017, ECLI:NL:HR:2017:2631, rov. 7.4; HR 20 maart 2018, ECLI:NL:HR:2018:378, NJ 2018/169, rov. 2.3.2. Het criterium is in de kern reeds te vinden in HR 16 oktober 1990, ECLI:NL:HR:1990:AD1248, NJ 1991/442 m.nt. Corstens (Mariënburcht), rov. 13.1-13.3. HR 26 februari 1991, ECLI:NL:HR:1991:ZC8741, NJ 1991/499, rov. 5.3; HR 6 oktober 1992, ECLI:NL:HR:1992:AB9524, NJ 1993/100, rov. 6.3; HR 15 mei 2007, ECLI:NL:HR:2007:BA0502, NJ 2008/559 m.nt. Mevis rov. 3.4; HR 15 juni 2010, ECLI:NL:HR:2010:BK6148, NJ 2010/357, rov. 2.3.4. De bewezenverklaring spreekt van het charter Haarlem; het hof en de stellers van de middelen gebruiken ook wel de term chapter. Ik zal in deze conclusie ook beide termen gebruiken. HR 22 januari 2008, ECLI:NL:HR:2008:BB7134, NJ 2008/72. Vgl. ook eerdere arresten betreffende mededaders: HR 19 september 2006, ECLI:NL:HR:2006:AX9220 en HR 19 september 2006, ECLI:NL:HR:2006:AX9222. Vgl. in dat verband Gerechtshof Amsterdam 15 juni 2007, ECLI:NL:GHAMS:2007:BA7689, NJ 2009/370 m.nt. Buruma. Annotator Buruma beschrijft hoe de omerta er in deze zaak toe leidde dat twaalf leden van het Limburgse chapter van de Hells Angels werden vrijgesproken van het medeplegen van moord dan wel doodslag op drie clubgenoten. De omerta is een breder probleem bij opsporing in verband met Outlaw Motorcycle Gangs; vgl. de Voortgangsrapportage Outlaw Motorcycle Gangs 2017 van het Landelijk Strategisch Overleg Integrale aanpak OMG’s, p. 7. ECLI:NL:HR:2007:BA0502, NJ 2008/559 m.nt. Mevis. Vgl. onder meer HR 18 november 1997, ECLI:NL:HR:1997:ZD0858, NJ 1998/225 m.nt. De Hullu, rov. 5.3; HR 21 december 2010, ECLI:NL:HR:2010:BM4415, NJ 2011/21, rov. 3.5.2; HR 10 februari 2015, ECLI:NL:HR:2015:264, rov. 4.3 en HR 15 maart 2016, ECLI:NL:HR:2016:406, rov. 2.3. Vgl. HR 10 februari 2015, ECLI:NL:HR:2015:264. Het hof leidde het vereiste opzet af uit het bewust een bedrijfscultuur laten ontstaan en voortbestaan waarin de regels omtrent het melden van ongebruikelijke transacties structureel niet werden nageleefd. Vgl. HR 16 oktober 1990, NJB 1990, nr. 154. Zie daarover nader M.J.H.J. de Vries-Leemans, Art. 140 Wetboek van Strafrecht. Een onderzoek naar de strafbaarstelling van deelneming aan misdaadorganisaties, Arnhem: Gouda Quint 1995, p. 52. Zie ook HR 29 januari 1991, DD 91.169 (Vredesactiekamp). Ook in HR 3 juli 2012, ECLI:NL:HR:2012:BW5161, NJ 2012/657 m.nt. Keijzer werd de bewijsvoering van deelneming ontoereikend geoordeeld.