Rechtspraak Parket bij de Hoge Raad 2022-02-25

ECLI:NL:PHR:2022:181

Civiel recht; Burgerlijk procesrecht, Civiel recht; Intellectueel-eigendomsrecht 51,843 tokens

Anders dan de rechtbank acht het hof de door de curator gestelde feiten niet voldoende om af te wijken van de hoofdregel dat de bewijslast op de curator rust. Dat feitelijke oordeel is niet onbegrijpelijk en behoefde ook geen nadere motivering, zoals we in 2.42 hebben gezien. 2.45 Subonderdeel 3.2 klaagt dat het hof in rov. 3.84 geheel voorbij gaat aan de gronden die de curator ten grondslag heeft gelegd aan zijn beroep op omkering van de bewijslast op grond van de redelijkheid en billijkheid, te weten dat: i. De curator door toedoen van Converse c.s. in een onredelijk zware bewijspositie is geraakt; ii. Converse c.s. zich onbehoorlijk heeft gedragen; en iii. Converse c.s. al jarenlang op het bewijs zit, maar weigert dat in te brengen. Ook hierom is het hofoordeel volgens de klacht onvoldoende (begrijpelijk) gemotiveerd en/of onjuist in het licht van Mecadox. 2.46 Deze klacht mist ook feitelijke grondslag, wat zich per grond als volgt laat toelichten.Ad ii: Deze grond heeft het hof behandeld in rov. 3.26-3.29. In rov. 3.29 oordeelt het hof dat, anders dan de curator had bepleit als reactie op de schendingen van de waarheidsplicht, een omkering van de bewijslast in onze zaak te ver gaat. Ad i. en iii.: Ter onderbouwing van deze grond(en) heeft de curator vooral betoogd dat hij geen toegang heeft tot de in beslag genomen schoenen en dat hij die toegang van Converse c.s. ook niet krijgt, zodat de curator niet bij de tonglabelcodes kan en dus ook niet kan aantonen dat de merkrechten ten aanzien van de inbeslaggenomen schoenen zijn uitgeput (mva 9.5.14). Blijkens rov. 3.94 (“Het argument van de curator dat hij geen bewijs kan leveren omdat Converse c.s. weigert toegang te geven tot de schoenen die onder beslag liggen, wat overigens door Converse c.s. ten aanzien van de in 2018 gelegde beslagen wordt betwist, kan hem dus niet baten.”) heeft het hof de stelling van de curator dat hij door toedoen van Converse c.s. geen bewijs kan leveren uitdrukkelijk onder ogen gezien. Kennelijk heeft het hof (ook) daarin geen aanleiding gezien om de bewijslast anders te verdelen dan volgens de hoofdregel van art. 150 Rv. Dit feitelijke oordeel is niet onbegrijpelijk, en behoefde ook geen nadere motivering, vgl. hiervoor in 2.42. 2.47 Voor zover de klacht zich beroept op Mecadox gaat dat evenmin op. In Mecadox heeft het BenGH geoordeeld dat de bewijslast met betrekking tot de omstandigheid dat het merk wordt gebruikt voor waren 'die de merkhouder of zijn licentiehouder onder het bedoelde merk in het verkeer heeft gebracht', in beginsel rust op de wederpartij van de merkhouder, maar dat dat de rechter niet belet om, rekening houdend met de stellingen van partijen en de omstandigheden van het geval, de merkhouder geheel of gedeeltelijk met bewijs te belasten. In rov. 3.84 heeft het hof onderkend dat de omstandigheden van het geval kunnen nopen tot een omkering van de bewijslast, maar geoordeeld dat deze omstandigheden zich in onze zaak niet voordoen. Van strijd met Mecadox lijkt mij dan ook geen sprake. 2.48 Onderdeel 4 komt op tegen het oordeel in rov. 3.108 dat, ook indien zou moeten worden geoordeeld dat Converse c.s. de partij is op wie de bewijslast rust, dit geen andere uitkomst zou hebben opgeleverd. Het onderdeel bestaat uit drie subonderdelen. 2.49 Het onderdeel faalt volgens mij al bij gebrek aan belang, nu het is gericht tegen een zuivere overweging ten overvloede (“Het hof overweegt ten overvloede dat (…)”). Voor zover daar niettemin aan zou worden toegekomen, bespreek ik de klachten ook inhoudelijk. 2.50 Subonderdeel 4.1 klaagt dat het hof met zijn oordeel in rov. 3.108 “dat, zoals in rov. 3.87-3.97 is besproken, voor veel zendingen de concrete onderbouwing van het uitputtingsverweer ontbreekt, terwijl die wel van de curator mocht worden verlangd” heeft miskend dat de omkering van de bewijslast, althans de van de hoofdregel afwijkende bewijsregel uit Van Doren/Lifestyle, meebrengt dat het aan Converse c.s. is om te stellen en bij gemotiveerde betwisting te bewijzen dat de waren aanvankelijk door haarzelf of met haar toestemming buiten de EER in de handel zijn gebracht en het dus – anders dan het hof volgens de klacht in rov. 3.87-3.97 tot uitgangspunt heeft genomen – niet aan de curator is om het uitputtingsverweer te onderbouwen. De curator hoeft volgens de klacht slechts (gemotiveerd) te betwisten dat de waren aanvankelijk door Converse c.s. zelf of met haar toestemming buiten de EER in de handel zijn gebracht. Dit heeft het hof volgens de rechtsklacht miskend. 2.51 Dit mist in mijn ogen feitelijke grondslag. Uit de passage “Bovendien geldt ten aanzien van de drie onder 3.98.-3.107. besproken zendingen dat Converse c.s. uitgebreid heeft laten zien en met bewijsstukken heeft onderbouwd dat de schoenen niet door haar of met haar toestemming zijn ingevoerd en in de handel gebracht in de EER. De reactie daarop van de curator levert geen voldoende gemotiveerde weerspreking op, waardoor (verdere) bewijslevering niet aan de orde is” volgt volgens mij dat het hof juist niet heeft miskend dat de omkering van de bewijslast volgens Van Doren/Lifestyle meebrengt dat Converse c.s. moet stellen en zo nodig bewijzen dat de waren aanvankelijk door haar of met haar toestemming buiten de EER in de handel zijn gebracht en de curator (in zoverre) slechts (gemotiveerd) hoeft te betwisten dat de waren aanvankelijk door Converse c.s. zelf of met haar toestemming buiten de EER in de handel zijn gebracht. De strekking van de overweging van het hof is hier dat in deze hypothetische situatie de betwisting door de curator onvoldoende gemotiveerd wordt geoordeeld om aan bewijslevering toe te komen; de zaak blijft in de fase van stellen/betwisten hangen. 2.52 Subonderdeel 4.2 richt zich tegen het oordeel “in rov. 3.108 jo 3.104 dat Converse c.s. met de in rov. 3.98-3.107 besproken zendingen uitgebreid heeft laten zien en met bewijsstukken heeft onderbouwd dat de schoenen niet door haar of met haar toestemming zijn ingevoerd en in de handel zijn gebracht in de EER”. Volgens de klacht is dit oordeel kennelijk gebaseerd op rov. 3.104 waar het hof “heeft vastgesteld dat de beweging van de goederen begint in Singapore”. De klacht is dat dit oordeel onvoldoende (begrijpelijk) is gemotiveerd in het licht van de stellingen van de curator dat: i. Alle originele Converse-schoenen (onder andere) via Singapore worden verscheept en dat het enkele feit dat schoenen uit Singapore zijn gekomen dus helemaal niet betekent dat deze schoenen niet voor de EER bestemd zijn; en ii. Immers ook legale goederenstromen voor Converse via Singapore naar Europa gaan. Het hof heeft volgens de klacht niet (voldoende) kenbaar op deze stellingen gerespondeerd. In ieder geval kwalificeert de passage uit rov. 3.108 “dat de reactie daarop van de curator geen voldoende gemotiveerde weerspreking oplevert” volgens de klacht niet als voldoende (begrijpelijke) verwerping van deze stellingen van de curator. 2.53 Ook deze klachten missen feitelijke grondslag. Zij berusten op de volgens mij onjuiste lezing dat het oordeel in rov. 3.108 dat Converse c.s. uitgebreid heeft laten zien en met bewijsstukken heeft onderbouwd dat de schoenen niet door haar of met haar toestemming zijn ingevoerd en in de handel gebracht in de EER, is gebaseerd op de passsage (‘vaststelling’) in rov. 3.104 dat de beweging van de schoenen begint in Singapore. Bedoelde ‘vaststelling’ is in mijn optiek maar een deel van de beschrijving van de gemotiveerde stellingname van Converse c.s. dat de zendingen aan Sporttrading zijn voorzien van vervalste CMR-vrachtbrieven, waardoor ten onrechte de indruk werd gewekt dat de goederen van licentienemer Infinity afkomstig waren.