ECLI:NL:RBUTR:1994:1

ARRONDISSEMENTSRECHTBANK TE UTRECHT Parketnummer 74104-92 Datum uitspraak: 2 juni 1994 TEGENSPRAAK raadsman: mr. M. Moszkovic, advocaat te Maastricht VONNIS van de arrondissementsrechtbank te Utrecht, meervoudige kamer voor strafzaken, in de zaak tegen: [verdachte] , geboren te [geboorteplaats] (Turkije) op [1966] , wonende te [woonplaats] , [adres] . Dit vonnis is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting van 19 mei 1994. 1 Tenlastelegging Aan de verdachte is tenlastegelegd wat in de dagvaarding is omschreven. Een kopie van deze dagvaarding is als bijlage I bij dit vonnis gevoegd en maakt daarvan deel uit. 2 Voorvragen De raadsman van verdachte heeft een beroep gedaan op nietigheid van het onder 1 tenlastegelegde feit, omdat niet blijkt op welke misdrijven de steller van de tenlastelegging doelt, waardoor deze tenlastelegging een onvoldoende duidelijke opgave van het feit is. De rechtbank verwerpt het verweer, nu de Hoge Raad bij arrest van 13 oktober 1987 (NJ 1988, nr. 425) heeft bepaald dat het bij dit feit -kort gezegd deelne­ ming aan een misdadige organisatie- niet gaat om het gepleegd zijn van misdrijven, maar om het oogmerk tot het plegen van misdrijven, welk oogmerk uit de bewijsmiddelen dient te blijken, maar niet in de tenlastelegging nader hoeft te worden omschreven. De rechtbank heeft ook overigens vastgesteld dat de dagvaarding van de verdachte geldig is en dat zijzelf bevoegd is tot kennisneming van de zaak. Uit het onderzoek ter terechtzitting is gebleken dat sinds de datum waarop verdachte op 24 april 1992 bij de rechter-commissaris is geweest niets meer in deze zaak is gebeurd tot de zitting van 18 maart 1993, waarna de verhoren bij de rechter-commissaris tot november 1993 hebben geduurd voor het onderzoek ter terechtzitting kon worden voortgezet. De rechtbank acht derhalve de redelijke termijn als bedoeld in artikel 6 EVRM geschonden. De rechtbank dient thans een afweging te maken tussen het belang van de samenleving en het geschonden belang van de verdachte . Naar het oordeel van de rechtbank prevaleert in dit geval het belang van de samenleving, waarbij de rechtbank in aanmerking heeft genomen dat de verdachte niet is gedetineerd en de zaak al eerder op 18 maart 1993 bij deze rechtbank is aangebracht, maar het onderzoek ter terechtzitting voor verhoren bij de rechter-commissaris werd geschorst. Gelet op het vorenstaande leidt voormelde schending niet tot de niet-ontvanke­ lijkheid van de officier van justitie en merkt de rechtbank thans reeds op dat bij een eventuele strafoplegging rekening zal worden gehouden met voornoemde schending van artikel 6 EVRM. De rechtbank heeft vastgesteld dat het openbaar ministerie ook overigens ontvankelijk is in zijn vervolging en dat er geen redenen zijn voor schorsing van de vervolging. 3 Bewijsbeslissing 3.1 Vrijspraak De rechtbank acht niet wettig en overtuigend bewezen hetgeen de verdachte onder 2 primair is tenlastegelegd. De verdachte moet daarvan worden vrijgesproken. 3.2 Gevoerd verweer De raadsman van verdachte heeft aangevoerd dat onder 3 en 4 is tenlastegelegd dat [slachtoffer 1] en [slachtoffer 2] door ondertekening van de garantverklaring hebben verklaard dat op het in de tenlastelegging vermelde adres het ver­blijf/woonadres van de vreemdeling was. In de garantverklaring staat echter slechts vermeld het woord "woonadres", zodat er geen sprake is van valsheid in geschrift, enerzijds omdat het verblijfadres niet in de garantverklaring wordt genoemd, anderzijds omdat de vreemdeling inderdaad op dat adres bij de gemeente was ingeschreven. De rechtbank verwerpt dit verweer, nu, gelet op het doel van de garantverkla­ ring en het systeem ter verkrijging van een verblijfsvergunning, kennelijk onder woonadres in ieder geval moet worden verstaan het adres van het feitelijk verblijf. 3.3 Bewezenverklaring De rechtbank acht wettig en overtuigend bewezen dat de verdachte de onder 1, 2 subsidiair, 3 en 4 tenlastegelegde feiten heeft begaan op de wijz Ik hoorde toen· dat er hard op de deur van de woning werd gehoosd. Ik zag twee mannen. De kleine man zei dat het over f 11.000,- ging en dat wij dit bedrag voor komende vrijdag moesten afgeven op het kantoor. blz. 108 De kleine man zei dat, mochten wij aankomende vrijdag het geld niet betalen , dan zouden er Turken komen, die een pistool tegen onze hoofden zouden houden, waarna zij de inhoud daarvan door onze koppen zouden schieten . Al die tijd heeft de grote man staan schoppen tegen de onderzijde van de deur en staan bonken tegen het raam. 4.3 Een geschrift, te weten een door de gemeentepolitie Amersfoort conform origineel gewaarmerkte fotocopie van een garantverklaring, ondertekend te Amersfoort op 22 maart 1989, als bladzijde 119 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. GPAMFT/92-000291, voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als verklaring van [slachtoffer 1] : blz. 119 Ondergetekende, [slachtoffer 1] , wonende te [woonplaats] , [adres] , stelt zich garant voor dé kosten, die door de staat en voor andere openbare lichamen kunnen voortvloeien uit het verblijf in Nederland van de vreemdeling [A] , verblijf te [woonplaats] , [adres] . 4.4 Een proces-verbaal d.d. 21 januari 1992, op ambtsbelofte opgemaakt en onderte­ kend door nader te noemen verbalisant [verbalisant 1] , als bladzijden 73 t/m 86 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. GPAMFT /92-000291, voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als de op 21 januari 1992 tegenover eerstgenoemde verbalisant afgelegde verkla­ring van [getuige 1] , wonende te [woonplaats] , [straat] : blz. 83 Op maandag 20 januari 1992 kwamen er twee body building figuren bij ons aan de deur. Ik hoorde dat men keihard op de deur stond te bonzen. De kleine man zei dat wijf 11.000,- moesten betalen. blz. 84 Hij zei dat wij komende vrijdag het geld op de [straat] moesten afgeven. Als er voor vrijdag niet was betaald, dan zouden er Turken komen en die zouden dan een pistool tegen onze hoofden houden en de inhoud daarvan door onze koppen schieten. De grote man zag ik voortdurend tegen de onderzijde van de deur en tegen de muur staan trappen en meerdere keren met zijn vuist tegen de ruit van de achterdeur staan bonzen. 4.5 Een proces-verbaal d.d. 26 februari 1992, op ambtsbelofte opgemaakt en onderte­ kend door verbalisant [verbalisant 1] voornoemd, als bladzijden 143 t/m 153 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. GPAMFT/92-000291 , voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als de op 26 februari 1992 tegenover voornoemde verbalisant afgelegde verklaring van [getuige 2] : blz. 144 Op een dag in Wormerveer kwam een man, die zich later voorstelde als [C] en een vrouw, die zich voorstelde als [verdachte] . blz. 145 De leiding berustte duidelijk bij die [verdachte] . Zij zei dat een vrouw genaamd [slachtoffer 1] op verzoek van hen een Turk genaamd [A] op naam had genomen. Die [slachtoffer 1] wilde stoppen met de procedure met die Turk en [verdachte] zei dat zij dit niet pikte. [C] was het hiermee eens en stemde steeds met alles in. [verdachte] vertelde mij dat die [slachtoffer 1] een vriend had die [getuige 1] was genaamd. Zij wilde hebben dat ik die [slachtoffer 1] bang zou gaan maken. [verdachte] zei tegen mij dat het haar niet uitmaakte hoe ik het deed. blz. 148 In december 1991 nam [verdachte] contact met mij op en vertelde dat [slachtoffer 1] haar moest betalen. Zij was achter het adres van [getuige 1] en [slachtoffer 1] gekomen. In [woonplaats] aangekomen vroeg [verdachte] of ik naar [slachtoffer 1] wilde gaan. Wij moesten haar zo bang maken dat zij f 11.000,- aan [verdachte] zou betalen. blz. 149 Op een maandag in januari 1992 ben ik met [getuige 3] naar het bedrijf van [verdachte] aan de [straat] te Amersfoort gereden blz. 150 [verdachte] schreef op een geel briefje het adres van [getuige 1] en [slachtoffer 1] op. [C] heeft uitgelegd hoe wij het beste naar [slachtoffer 1] woning konden rijden. Hierna ben ik met [getuige 3] naar de [straat] te [woonplaats] gereden. Ik zag [getuig 5 maart 1992, op ambtsbelofte opgemaakt en ondertekend door verbalisant [verbalisant 1] voornoemd, als bladzijden 160 t/m 169 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. GPAMFT/92-000291 , voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als de op 5 maart 1992 tegenover voornoemde verbalisant afgelegde verklaring van [getuige 5] : blz. 160 In 1988 vertelde [C] dat hij illegale Turken aan een verblijfsver­ gunning hielp door Nederlandse vrouwen op papier samen te laten wonen met een illegale Turk. [C] bood mij voor iedere vrouw die ik bereid zou vinden zich daarvoor te lenen een geldbedrag. Die vrouw zou f 5.000,- krijgen als beloning. blz. 161 Enige maanden later heb ik daarover een gesprek gehad met [C] en [verdachte] bij mij in [woonplaats] . [C] vroeg of hij met mij mee mocht naar een dancing in Hoofddorp om alleenstaande vrouwen te vinden voor zijn verblijfsvergunningenproblematiek. blz. 162 Aldaar bracht ik een vrouw in contact met [C] , die haar vertelde dat zij een illegale Turk op papier op haar woonadres moest laten inschrijven en dat zij naar de vreemdelingenpolitie moest gaan met die Turk. Hij beloofde haar een geldbe­ drag. Ik heb later van [C] en [verdachte] gehoord dat die vrouw, die in [woonplaats] woont, daarmee akkoord was gegaan. Ik kreeg van [C] mijn/ 1.000,- belo- ning. [C] vroeg het geld aan [verdachte] , die een portemonnaie aan [C] gaf. blz. 164 Eind 1988 heb ik aan [E] gevraagd of zij op papier wilde samenwonen met een Turkse man. Ik heb [E] met [C] en [verdachte] in contact gebracht en hebben zij de zaak verder met [E] afgemaakt. blz. 165 Eind 1988 of begin 1989 sprak ik met [slachtoffer 1] . Ik heb haar op de mogelijkheid gewezen om een illegale Turk op naam te nemen door die Turk op papier bij haar in huis te nemen, waarvoor zij geld zou krijgen. Ik heb een afspraak gemaakt voor [slachtoffer 1] met [C] en [verdachte] in januari 1989 in [woonplaats] . [C] legde haar uit wat er van haar verlangd werd. Hij bood haar/ 5.000,- als beloning aan. [verdachte] zei tegen [slachtoffer 1] dat zij al een Turk voor had, genaamd [A] . [verdachte] gaf enige tips aan [slachtoffer 1] met het oog op controle door de vreemdelingen­politie. Tijdens het aanmelden van de Turkse vreemdeling op het politiebureau is [verdachte] met [slachtoffer 1] meegeweest. [verdachte] vertelde die avond tegen [slachtoffer 1] dat zij haar gedurende die periode zou begeleiden en mee zou gaan naar het politiebureau. [C] en [verdachte] deden alles samen. Het was een hechte eenheid. 4.9 Een proces-verbaal d.d. 13 maart 1992, op ambtseed opgemaakt en ondertekend door verbalisant [verbalisant 2] voornoemd, als bladzijden 339 t/m 344 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. GPAMFT/92-000291 , voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als de op 13 maart 1992 tegenover voornoemde verbalisant afgelegde verklaring van [getuige 6] : blz. 339 Half oktober 1990 vertelde [F] dat er door zijn buren, die [C] en [verdachte] waren genaamd, een voorstel was gedaan om een illegale Turkse jongen op papier in huis te nemen. blz. 340 Enkele dagen later verschenen [F] ", [C] , [verdachte] en een Turkse jongen genaamd [G] bij mij thuis. [C] heeft een en ander uitgelegd en zei dat ik met die [G] een keer naar de vreemdelingenpolitie behoefde te gaan om hem aan te melden. Er werd door [C] en [verdachte] gezegd dat die [G] niet bij mij hoefde te wonen. Het zou alleen op papier moeten gebeuren. blz. 341 [C] en [verdachte] vertelden dat ik bij de aanmelding van [G] bij de vreemdelingenpolitie een verklaring moest ondertekenen. blz. 342 Op 14 november 1990 ben ik met [G] naar de vreemdelingenpolitie gegaan, waar alle formaliteiten werden vervuld. Daarna heeft [C] mij een deel van de beloofde f 5.000,- gegeven. 4.10 Een proces-verbaal d.d. 11 maart 1992, op ambtsbelofte resp. ambtseed opgemaakt en ondertekend door verbalisanten [verbalisant 1] en [verbalisant 2] voornoemd, als bladzijden 294 t/m 298 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. GPAMFT/92-000291 , voor zover -zak Ik heb een garantverklaring ondertekend om op die manier [getuige 8] aan een verblijfsvergunning te helpen. blz. 17 Ik heb van [C] het afgesproken bedrag uitgekeerd gekregen. [getuige 8] en ik hebben nooit een dag samengewoond. Een geschrift, te weten een garantverklaring, ondertekend te [woonplaats] op 2 januari 1990, als bladzijde 23 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. RPALKM/92- 011912, voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als verklaring van [slachtoffer 2] : blz. 23 Ondergetekende, [slachtoffer 2] , woonplaats [woonplaats] , adres [adres] , stelt zich garant voor de kosten, die door de staat en voor andere openbare lichamen kunnen voortvloeien uit het verblijf in Nederland van de vreemdeling [getuige 8] , woonplaats [woonplaats] , adres [adres] . 4.14 Een proces-verbaal d.d. 18 juni 1992, op ambtseed resp. ambtsbelofte opgemaakt en ondertekend door verbalisanten [verbalisant 3] en [verbalisant 4] voornoemd, als bladzijden 150 t/m 152 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. RPALKM/92-011912, voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als de op 18 juni 1992 tegenover voornoemde verbalisanten afgelegde verklaring van [getuige 8] : blz. 150 Ik leerde [verdachte] kennen. [verdachte] was op de hoogte van mijn situatie dat ik illegaal in Nederland verbleef. Zij bood mij aan een relatie te regelen met een Nederlandse vrouw. Ik moest [verdachte] daarvoor f 30.000,- betalen. Eind 1989 ben ik samen met [verdachte] en [C] naar [woonplaats] gereden, waar ik [slachtoffer 2] ontmoette. [I] , de zuster van [verdachte] , trad op als tolk. Ik wist dat ik op papier een relatie met [slachtoffer 2] aan zou gaan om een verblijfsvergun­ ning te krijgen. blz. 51 Ik heb aan [verdachte] een aanbetaling gedaan. De volgende dag ben ik met [C] en [I] teruggekeerd naar [woonplaats] . [slachtoffer 2] , [I] en ikzelf zijn naar het gemeente­ huis in [woonplaats] gegaan, waar ik een verblijfsvergunning heb aangevraagd. 4.15 Een proces-verbaal d.d. 18 juni 1992, op ambtseed resp. ambtsbelofte opgemaakt en ondertekend door verbalisanten [verbalisant 5] en [verbalisant 4] voornoemd, als bladzijden 179 t/m 180 gevoegd bij voormeld proces-verbaal nr. RPALKM/92-011912 , voor zover -zakelijk weergegeven- inhoudende: als de op 18 juni 1992 tegenover voornoemde verbalisanten afgelegde verklaring van [getuige 9] : blz. 179 In de loop van 1989 heb ik [J] verteld over de situatie van illegale Turken en de mogelijkheid van een relatie met als doel een verblijfsvergunning voor deze mensen. Ik heb met hem over vergoedingen gesproken die de mensen in het vooruitzicht worden gesteld, in dit geval bedragen van ongeveer f 5.000,-. Later heeft [J] mij gezegd dat hij iemand kende die een dergelijke relatie wenste aan te gaan. Hij noemde een mevrouw uit [woonplaats] genaamd [slachtoffer 2] . 5 De strafbaarheid van de feiten De bewezenverklaarde feiten leveren op: Ten aanzien van het onder 1 bewezenverklaarde: Deelneming aan een organisatie die tot oogmerk heeft het plegen van misdrijven. Ten aanzien van het onder 2 subsidiair bewezenverklaarde : Medeplegen van het door beloften en door het verschaffen van inlichtingen opzettelijk uitlokken van poging tot afpersing, terwijl het feit wordt gepleegd door twee of meer verenigde personen. Ten aanzien van het onder 3 en 4 bewezenverklaarde : Medeplegen van het door beloften en door het verschaffen van inlichtingen opzettelijk uitlokken van valsheid in geschrift, meermalen gepleegd. De bewezenverklaarde feiten leveren strafbare feiten op. 6 De strafbaarheid van de verdachte De raadsman van verdachte heeft voor wat betreft het onder 2 tenlastegelegde een beroep gedaan op noodtoestand dan wel putatieve noodtoestand, nu verdachte door [K] werd bedreigd en zij uit angst voor haar leven en dat van haar kind heeft gehandeld dan wel omdat zij redelijkerwijs mocht veronderstellen dat zij in een noodtoestand verkeerde. De rechtbank verwerpt het verweer, aangezien de door de raadsman aangevoer­ de feiten en omstandigheden, we Zij beveelt dat de tijd die de veroordeelde voor de tenuitvoerlegging van deze uitspraak in verzekering heeft doorgebracht, bij de tenuitvoerlegging van het onvoorwaardelijk gedeelte van de thans opgelegde gevangenisstraf in mindering wordt gebracht, voorzover die tijd niet reeds op een andere vrijheidsstraf in mindering is gebracht. een geldboete van f 100.000,-. Zij beveelt dat bij gebreke van volledige betaling en volledig verhaal van dit bedrag vervangende hechtenis zal worden toegepast voor de duur van 180 dagen. Dit vonnis is gewezen door mrs. R.J.A. Meertens-Zeeman, W.H.B. den Hartog Jager en J. Goudswaard, bijgestaan door S.L.M. Schatz als griffier en uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank van 2 juni 1994. Mr. Goudswaard is buiten staat dit vonnis mede te ondertekenen. ' Bijlage Aan bovenbedoelde gedagvaarde persoon wordt tenlastegelegd dat 1. Zij in of omstreeks de periode van 1 januari 1988 tot en met 21 apri1 1992 1n het arrondissement Utrecht en/of Haarlem en/of Alkmaar, in elk geval in Nederland, heeft deelgenomen aan een organisatie die gevormd werd door (ondermeer) verdachte en/of [getuige 9] en/of [getuige 4] en/of [J] en/of [B] , weike organisatie tot oogmerk had het plegen van misdrijven, namelijk - het (meermalen/eenmaal)plegen van (uitlokking van) valsheid in geschrifte en/of - het (meermalen/eenmaal) plegen van (uitlokking van) oplichting en/of - het (meermalen/eenmaal) plegen van (uitlokking van) afpersing en/of - het (meermalen/eenmaal) plegen van (uitlokking van ) bedreiging; 2. Primair zij op of omstreeks 20 januari 1992 te [woonplaats] , althans in het arrondissement Utrecht, ter uitvoering van het door verdachte voorgenomen misdrijf om tezamen en 1n vereniging met een ander of anderen, althans alleen, met het oogmerk om zich en/ of (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordel en door geweld en/ of bedreiging met geweld [getuige 1] en/of [slachtoffer 1] te dwingen tot de afgifte van een geldbedrag van fl. 11.000,--, althans een hoeveelheid geld, geheel of ten dele toebehorende aan die [getuige 1] en/of die [slachtoffer 1] , 1n elk geval aan een ander of anderen dan aan verdachte en/ of haar mededader(s), tezamen en 1n vereniging met een ander of anderen, althans alleen. als volgt heeft gehandeld: zijnde en/of hebbende zij, verdachte, en/of (één of meer van) haar mededader(s) zich, conform een tevoren met (onder meer) haar, verdachte, gemaakte afspraak, naar de woning van die [getuige 1] en/of [slachtoffer 1] begegeven en/of tegen de/een deur(en) van die woning geschopt en/of getrapt en/of tegen de/een ruit(en) van die woning geslagen/gestompt en/of van/tegen die [getuige 1] en/of [slachtoffer 1] . gezegd dat het geld vÓÓr/op “komende vrijdag" moest worden afgegeven op de [straat] en/of dat als er niet zou worden betaald Turken/Turkse Mafia zou(den) komen , die gewoon een pistool tegen hun koppen zou(den) leegschieten, althans woorden van gelijke aard en/of strekking, zijnde de uitvoering van dat voorgenomen misdrijf niet voltooid, al leen tengevolge van de van haar en/of van één of meer van haar mededader(s) wil onafhankelijke omstandigheid dat die [getuige 1] en/of die [slachtoffer 1] niet hebben betaald, in elk geval al leen tengevolge van een van haar en/of van één of meer van haar mededader(s) wil onafhankelijke omstandigheid; Subsidiair [getuige 2] en/of [getuige 3] op of omstreeks 20 januari 1992 te [woonplaats] , althans in het arrondissement Utrecht, ter uitvoering van het door die [getuige 2] en/of die [getuige 3] voorgenomen misdrijf om tezamen en in vereniging met elkaar, althans alleen, met het oogmerk om zich en / of (een) ander(en) wederrechtelijk te bevoordelen door geweld en/ of bedreiging met geweld [getuige 1] en/of [slachtoffer 1] te dwingen tot de afgifte van een geldbedrag van fl. 11.000,--, althans een hoeveelheid geld, geheel of ten dele toebehorende aan die [getuige 1] en/of die [slachtoffer 1] , in elk geval aan een ander of anderen dan aan die [getuige 2]