ECLI:NL:RBDHA:2026:7105

=== VOLLEDIG === ECLI:NL:RBDHA:2026:7105 text/xml public 2026-03-30T10:11:35 2026-03-30 Raad voor de Rechtspraak nl Rechtbank Den Haag 2026-03-25 NL24.8632 Uitspraak Eerste aanleg - enkelvoudig NL Middelburg Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht Rechtspraak.nl http://deeplink.rechtspraak.nl/uitspraak?id=ECLI:NL:RBDHA:2026:7105 text/html public 2026-03-30T10:10:41 2026-03-30 Raad voor de Rechtspraak nl ECLI:NL:RBDHA:2026:7105 Rechtbank Den Haag , 25-03-2026 / NL24.8632 derdelander Oekraïne; ongegrond; PKV toegewezen. RECHTBANK DEN HAAG Zittingsplaats Middelburg Bestuursrecht zaaknummer: NL24.8632 uitspraak van de enkelvoudige kamer in de zaak tussen [eiser] , eiser V-nummer: [V-nummer] (gemachtigde: mr. P.H. Hillen), en de minister van Asiel en Migratie , voorheen de staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, verweerder. Inleiding In het besluit van 21 februari 2024 heeft verweerder bepaald dat eiser na 4 maart 2024 geen recht meer heeft op tijdelijke bescherming zoals bedoeld in de Richtlijn 2001/55/EG (Richtlijn Tijdelijke Bescherming, RTB), en dat hij binnen vier weken na die datum moet terugkeren naar zijn land van herkomst. Eiser heeft beroep ingesteld tegen dit besluit. De rechtbank heeft het beroep aangehouden in afwachting van de beantwoording van de aan het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ EU) gestelde prejudiciële vragen in de verwijzingsuitspraken van de rechtbank Den Haag, zittingsplaats Amsterdam, van 29 maart 2024, ECLI:NL:RBDHA:2024:4394, en van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) van 25 april 2024, ECLI:NL:RVS:2024:1742. Het HvJ EU heeft deze vragen beantwoord in het arrest van 19 december 2024, ECLI:EU:C:2024:1038, in de zaak [naam 1] en [naam 2] . Vervolgens zijn op 23 april 2025 de einduitspraken van de Afdeling verschenen (ECLI:NL:RVS:2025:1827, ECLI:NL:RVS:2025:1829 en ECLI:NL:RVS:2025:1836) en is op 10 juli 2025 de einduitspraak van de rechtbank Den Haag, zittingsplaats Amsterdam, verschenen (ECLI:NL:RBAMS:2025:4843). Naar aanleiding van deze uitspraken heeft verweerder op 18 juli 2025 een vervangend terugkeerbesluit genomen. Op grond van artikel 6:19, eerste lid, van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) heeft het beroep van rechtswege mede betrekking op dit besluit. Partijen zijn in de gelegenheid gesteld om schriftelijk op dit besluit en de hiervoor genoemde jurisprudentie te reageren. Hiervan is geen gebruik gemaakt. Beoordeling door de rechtbank 1. De rechtbank heeft het voornemen geuit om uitspraak te doen zonder een zitting te houden. Eiser heeft hiervoor toestemming gegeven. Verweerder heeft niet binnen de gegeven termijn gereageerd. De rechtbank kan dan op grond van artikel 8:57, eerste lid, van de Awb uitspraak doen zonder een zitting te houden, en maakt in deze zaak ook gebruik van deze bevoegdheid. 2. Eiser is geboren op [geboortedag] 2000 en heeft de Nigeriaanse nationaliteit. 3. Ten tijde van de inval in Oekraïne door Rusland op 24 februari 2022 verbleef eiser rechtmatig in Oekraïne op basis van een tijdelijke verblijfsvergunning. Na zijn vlucht naar Nederland vanwege deze inval heeft hij tijdelijke bescherming gekregen op grond van de facultatieve bepaling van de RTB als een zogenoemde ‘derdelander Oekraïne’ 4. In het besluit van 21 februari 2024 heeft verweerder bepaald dat eiser na 4 maart 2024 geen recht meer heeft op tijdelijke bescherming en Nederland binnen vier weken na die datum moet verlaten. Vervolgens is er onduidelijkheid ontstaan over de vraag of de tijdelijke bescherming van de ‘derdelanders Oekraïne’ eerder beëindigd mag worden dan die van ontheemden met de Oekraïense nationaliteit. Daarom heeft verweerder de gevolgen van dit besluit bevroren. Deze bevriezingsmaatregel is per 4 september 2025 gestopt, maar blijft gelden voor personen zoals eiser die nog een lopende procedure hebben. In het vervangende besluit van 18 juli 2025 heeft verweerder bepaald dat het eerdere besluit te vroeg is genomen en dat eiser binnen vier weken na deze uitspraak Nederland moet verlaten. 5. Eiser is het niet eens met dit terugkeerbesluit. Hij voert aan dat verweerder zijn tijdelijke bescherming niet mag beëindigen. De Afdeling heeft ten onrechte geoordeeld dat dit onderscheid naar doelgroepen kan worden gemaakt. Eiser stelt verder dat bij de totstandkoming van de uitspraken van 17 januari 2024 geen sprake is geweest van hoor en wederhoor, nu partijen niet in de gelegenheid zijn gesteld te reageren op het besluit van de Raad van de Europese Unie (de Raad) van 19 oktober 2023. Volgens eiser bevat het Verlengingsbesluit van de Raad geen enkele beperking van de doelgroep en geldt de verlenging ook voor derdelanders die onder de facultatieve bepaling zijn gebracht. De a-contrario-redenering van de Afdeling wordt als ondeugdelijk aangemerkt en in strijd geacht met de tekst en strekking van het Verlengingsbesluit en de toelichting daarop. Daarnaast wordt aangevoerd dat de Afdeling buiten de omvang van het geding is getreden en dat haar oordeel over het einde van de tijdelijke bescherming slechts obiter dictum is. Daarmee is volgens eiser gehandeld in strijd met de beginselen van een eerlijk proces en artikel 8:69 van de Awb. De rechtbank oordeelt als volgt. 6. In het arrest [naam 1] en [naam 2] en de daarop gevolgde einduitspraken is geoordeeld dat de tijdelijke bescherming van ‘derdelanders Oekraïne’ eerder dan die van Oekraïners mag worden beëindigd, zij het niet vóór 4 maart 2024. Met het vervangende besluit is de tijdelijke bescherming van eiser na die datum beëindigd. Niet gebleken is dat eiser op dat moment of sindsdien in het bezit is geweest van een verblijfsvergunning, dan wel dat hij een aanvraag daartoe heeft lopen. Het vervangende besluit vermeldt dat hij binnen vier weken moet terugkeren naar Nigeria. Daarmee voldoet het vervangende besluit aan de vereisten van de Richtlijn 2008/115/EG (Terugkeerrichtlijn). 7. De rechtbank ziet geen grond om het oordeel van de Afdeling onjuist te achten. De Afdeling is gemotiveerd tot haar oordeel gekomen en de rechtbank kan deze motivering volgen. In deze motivering is betrokken dat verweerder op grond van een facultatieve bepaling heeft besloten om het Uitvoeringsbesluit (EU) 2022/382 van 4 maart 2022 ook toe te passen op een groep personen die door de Raad niet is aangewezen als groep die tijdelijke bescherming moest krijgen. Bij het facultatieve karakter van deze bepaling hoort de bevoegdheid om de tijdelijke bescherming van de desbetreffende groep te beëindigen. De door eiseres aangehaalde voetnoot in het voorstel van de Europese Commissie van 19 september 2023, COM(2023)546, is geen dragend onderdeel van deze motivering. Dat het op 24 oktober 2023 gepubliceerde uitvoeringsbesluit 2023/2409 van de Raad van de Europese Unie na de zitting bij de Afdeling is verschenen is geen aanleiding voor een ander oordeel, omdat dit niet wezenlijk afwijkt van het voorstel dat ten tijde van de procedure bij de Afdeling al bekend was. 8. Eisers beroepsgrond dat hij niet is gehoord voordat een terugkeerbesluit is genomen slaagt niet. De rechtbank stelt vast dat verweerder op 4 juni 2025 een voornemen tot het nemen van een terugkeerbesluit heeft uitgebracht. Vervolgens heeft eiser geen gebruikt gemaakt op dit voornemen te reageren met een zienswijze. Niet is gebleken dat eiser door het betrekken van het besluit van de Raad van 19 oktober 2023 in zijn processuele rechten is geschaad. Eiser heeft in de procedure voldoende gelegenheid gehad om zijn standpunten naar voren te brengen en toe te lichten. Van een schending van het beginsel van hoor en wederhoor of van artikel 8:69 van de Awb is daarom geen sprake. 9. De rechtbank ziet ambtshalve geen aanleiding om het terugkeerbesluit onrechtmatig te achten vanwege strijd met het beginsel van non-refoulement, en verwijst hierbij naar het arrest van het HvJ EU van 17 oktober 2024, ECLI:EU:C:2024:892, in de zaak [naam 3] . 10. Dit leidt tot de conclusie dat het beroep ongegrond moet worden verklaard. Dit betekent dat eiser geen gelijk krijgt. Het aangevulde terugkeerbesluit blijft in stand. 11.