ECLI:NL:GHDHA:2026:534

GERECHTSHOF DEN HAAG Civiel recht Team Handel Zaaknummer hof : 200.332.345/02 Zaak- en rolnummer rechtbank : C/09/608733 / HA ZA 21-248 Arrest van 14 april 2026 in de zaak van Amsterdam Meat Company Ameco B.V. , gevestigd in Apeldoorn, appellante, advocaat: mr. J. Jansen, kantoorhoudend in Amsterdam, tegen de Staat der Nederlanden (Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit) , zetelend in Den Haag, geïntimeerde, advocaat: mr. A.J. de Heer, kantoorhoudend in Den Haag. Het hof noemt partijen hierna Ameco en de Staat. 1 De zaak in het kort 1.1 Deze zaak gaat over de inzet van keuringsmedewerkers door de Staat (meer bepaald de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA)) in de slachterij van Ameco. Ameco wil de keurtijd op haar bedrijf structureel verlengen van 9 naar (eerst 10 en nu) 9,5 uur per werkdag. De Staat vindt dat hij niet aan de verlenging hoeft mee te werken omdat het voorstel van Ameco niet voldoet aan de gemaakte maatwerkafspraken en omdat voor de uitvoering extra keuringscapaciteit benodigd is, die niet beschikbaar is. De rechtbank heeft de vordering van Ameco afgewezen. 1.2 Het hof wijst de vordering van Ameco alsnog toe omdat haar voorstel voldoet aan de maatwerkafspraken en niet is gebleken dat voor de uitvoering extra keuringscapaciteit benodigd is. 2 Procesverloop in hoger beroep 2.1 Het verloop van de procedure in hoger beroep blijkt uit de volgende stukken: de dagvaarding van 1 mei 2023, waarmee Ameco in hoger beroep is gekomen van het vonnis van de rechtbank Den Haag van 1 februari 2023, met bijlagen; de memorie van grieven van Ameco, met bijlagen; de memorie van antwoord van de Staat, met bijlagen; de akte houdende overlegging productie van de Staat van 31 oktober 2024; met bijlage die ter gelegenheid van de mondelinge behandeling is overgelegd; de akte houdende overlegging producties van de Staat van 14 november 2024, met bijlagen; de akte houdende overlegging producties van Ameco van 15 november 2024, met bijlagen; de antwoordakte van Ameco van 21 november 2024. 2.2 Op 11 november 2024 heeft een mondelinge behandeling plaatsgevonden. De advocaten hebben de zaak toegelicht aan de hand van pleitaantekeningen die zij hebben overgelegd. De procedure is (na de aktewisseling) op verzoek van partijen aangehouden voor schikkingsonderhandelingen. Partijen hebben begin augustus 2025 arrest gevraagd. 2.3 Omdat tussentijds een rechterswissel heeft plaatsgevonden (mr. Welters is niet meer werkzaam bij het hof) zijn partijen in de gelegenheid gesteld een nieuwe mondelinge behandeling te vragen. Partijen hebben het hof laten weten van die gelegenheid af te zien. 3 Feitelijke achtergrond 3.1 Ameco is een bedrijf dat runderen inkoopt voor de slacht en rundvlees produceert, verwerkt en verhandelt. Zij is een levensmiddelenbedrijf in de zin van Verordening (EG) 178/2002, Verordening (EG) 853/2004 en Verordening (EU) 2017/625. 3.2 Ameco is onderworpen aan permanent toezicht van de NVWA. Dit toezicht bestaat erin dat een officiële dierenarts van de NVWA, bijgestaan door meerdere assistenten, op dagelijkse basis toezicht houdt op de slachtactiviteiten van Ameco. Het keuringsteam van de NVWA dat dagelijks bij Ameco aanwezig is, bestaat uit twee dierenartsen van de NVWA en vier keuringsmedewerkers van B.V. Kwaliteitskeuring Dierlijke Sector (hierna: KDS). 3.3 Keuringsmedewerkers van KDS vallen onder de cao-bepalingen van de Collectieve Regeling Aanvullende Arbeidsvoorwaarden (hierna: CRAA). Artikel 11 CRAA luidt, voor zover relevant, als volgt: “De medewerker van BV KDS (…) kan op vrijwillige basis structureel in 10-uursdiensten werken op vaste locaties, maximaal 60 kilometer van zijn woonadres (…)” 3.4 Tussen de NVWA en Ameco zijn maatwerkafspraken gemaakt over de inspectie- en keuringswerkzaamheden op het bedrijf van Ameco (hierna: de maatwerkafspraken). Op grond van die maatwerkafspraken voert de NVWA gedurende 9 uur per dag en vijf werkdagen per week keuringswerkzaamheden uit bij Ameco. 3.5 In juli 2020 heeft Am 6.2 De rechtbank heeft geoordeeld dat, als Ameco niet overgaat tot vlinderen, uit de CRAA volgt dat de werkdag van een KDS-medewerker maximaal 12,5 uur mag duren, waarvan 9,5 uur wordt gekeurd (inclusief 15 minuten omkleedtijd). Dit oordeel is in hoger beroep niet bestreden en staat dus vast. Dit betekent dat roostervoorstellen waarin niet langer dan 9,5 uur per KDS-medewerker wordt gekeurd, de maximale werktijd uit de CRAA niet overschrijden. 6.3 Het hof beoordeelt hierna of de voorstellen van Ameco ook voldoen aan de maatwerkafspraken. Voldoen voorstellen Ameco aan de maatwerkafspraken? 6.4 Ameco heeft meerdere roostervoorstellen gedaan om 9,5 uur keurtijd op haar bedrijf te realiseren. Het eerste voorstel (weergegeven in punt 36 van de memorie van grieven) houdt in dat de vier op het bedrijf van Ameco aanwezige KDS-medewerkers hun werkdagen ‘gefaseerd’ starten en eindigen: KDS-medewerkers 1 en 2 werken van 06:15-16:15 uur, KDS-medewerker 3 van 06:35-16:35 uur en KDS-medewerker 4 van 06:55-16:55 uur (inclusief een kwartier omkleedtijd en één uur pauze). Bij het hanteren van dit rooster zijn er gedurende het opstarten en afsluiten van de slachtlijn gedurende 20 minuten twee KDS-medewerkers aanwezig. 6.5 Ameco heeft ter onderbouwing van dit voorstel aangevoerd dat de maatwerkafspraken niet gelden in de opstart- en afsluitfase van de slachtlijn. In die fases worden minder dieren geslacht en is daarom geen volledige KDS-bezetting vereist. De Staat betwist deze lezing van de maatwerkafspraken. Volgens de Staat zijn altijd drie keuringsmedewerkers benodigd aan de slachtlijn zolang deze draait. Dit is volgens de Staat noodzakelijk om kwalitatief goed toezicht te houden op dierenwelzijn en voedselveiligheid. 6.6 Het hof volgt de lezing van de Staat. Uit de maatwerkafspraken volgt dat bij de verwerking van 70 runderen en/of 80 kalveren per uur (zoals bij Ameco het geval is), drie keuringsmedewerkers benodigd zijn aan de slachtband: één bij de koppen, één bij de organen en één bij de karkassen. Een vierde medewerker staat ‘van de band af’. Deze bezettingsnorm is gebaseerd op de door de NVWA landelijk gehanteerde Normbezetting runderslachthuis (hierna: de normbezetting). Anders dan Ameco stelt, bevatten de maatwerkafspraken geen aanwijzingen dat de normbezetting niet geldt in de opstart- en afsluitfase van de slachtlijn. Daar komt bij dat Ameco niet heeft onderbouwd dat in de opstart- en afsluitfase van de slachtlijn daadwerkelijk structureel minder dieren worden geslacht. De conclusie is daarom dat het eerste voorstel van Ameco niet voldoet aan de maatwerkafspraken, en dat de Staat dat voorstel niet hoeft te honoreren. 6.7 Bij pleidooi in hoger beroep heeft Ameco een tweede voorstel gedaan (punt 10 van de pleitnota), dat zij ook al eerder (per e-mail op 15 maart 2023) aan de NVWA heeft voorgelegd. Dit voorstel houdt in dat het huidige rooster van 9 uur keuren per werkdag met een half uur wordt verlengd. Dit betekent dat drie KDS-medewerkers een roostertijd hebben van 6:15-16:45 uur en dat de vierde KDS-medewerker een roostertijd heeft van 6:30-17:00 uur (alle vier inclusief 15 minuten omkleedtijd en één uur pauze). Dit rooster resulteert erin dat aan het einde van de werkdag (tussen 16:45 en 17:00 uur) gedurende 15 minuten één KDS-medewerker aanwezig is. 6.8 Naar oordeel van het hof voldoet dit voorstel (anders dan de Staat heeft betoogd) wel aan de maatwerkafspraken. Ook bij het huidige rooster van Ameco, waarmee 9 uur per dag wordt gekeurd, eindigt de werkdag van drie KDS-medewerkers om 16:00 uur en die van de vierde KDS-medewerker om 16:15 uur. De Staat heeft dat rooster als volgt toegelicht in de akte na comparitie van 14 juni 2022 (onder 4.2): “Alleen de vierde officiële assistent komt een kwartier later en die werkt tot 16.15 uur en maakt het werk aan het einde van de dag af. (…) Hieruit blijkt dat in de praktijk conform voormelde maatwerkafspraken en de normbezetting wordt gehandeld.” Het hof leidt hieruit af dat de maatwerkafs