Rechtspraak
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden
2025-05-08
ECLI:NL:GHARL:2025:3157
Strafrecht; Penitentiair strafrecht
Beschikking
2,654 tokens
Dictum
De kamer van het hof als bedoeld in artikel 67 van de Wet op de rechterlijke organisatie heeft te beslissen op het beroep van
[terbeschikkinggestelde]
,
geboren te [geboorteplaats] op [geboortedag] 1972,
verblijvende in Forensisch Psychiatrisch Centrum (FPC) [locatie] ,
verder te noemen: de terbeschikkinggestelde.
Het beroep is ingesteld tegen de beslissing van de rechtbank Den Haag, van 7 november 2023. Deze beslissing houdt in de verlenging van de terbeschikkingstelling met een termijn van twee jaren en afwijzing van het verzoek tot overbrenging ter observatie van de terbeschikkinggestelde naar het Pieter Baan Centrum.
Het hof heeft gelet op dezelfde stukken als de rechtbank, de stukken zoals genoemd in de tussenbeslissing van het hof van 16 mei 2024 en daarnaast op:
- het proces-verbaal van de zitting van het hof van 2 mei 2024;
- de tussenbeslissing van het hof van 16 mei 2024;
- het proces-verbaal van de zitting van het hof van 15 augustus 2024;
- het proces-verbaal van de zitting van het hof van 7 november 2024;
- het proces-verbaal van de zitting van het hof van 6 februari 2025;
- de Pro Justitia rapportage van het Pieter Baan Centrum d.d. 24 maart 2025;
- de reactie van FPC [locatie] op de rapportage van het Pieter Baan Centrum d.d. 18 april 2025.
Het hof heeft ter zitting van 24 april 2025 gehoord de advocaat-generaal, mr. A. Kooij, en de terbeschikkinggestelde, bijgestaan door zijn raadsman, mr. C.J.J. Kwint, advocaat te 's-Gravenhage.
Het hof heeft ter zitting tevens als deskundige gehoord de heer [naam] , klinisch psycholoog bij FPC [locatie] .
Overwegingen
Procesverloop
Het hof heeft bij tussenbeslissing van 16 mei 2024 het onderzoek heropend ent de stukken in handen gesteld van de raadsheer-commissaris in dit hof met het verzoek om zorg te dragen voor opname van de terbeschikkinggestelde in het Pieter Baan Centrum voor onderzoek.
Het standpunt van de deskundige
De deskundige heeft ter terechtzitting desgevraagd verklaard dat het advies ten aanzien van de duur van de verlenging gewijzigd dient te worden naar een verlenging met twee jaren, omdat inmiddels al meer dan een jaar is verstreken sinds de expiratiedatum van de vorige verlenging en daarbij aangegeven dat in dat tweede jaar de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege kan worden onderzocht. Daarnaast heeft hij verklaard dat voor zo’n beëindiging op voorhand goed helder moet zijn dat de terbeschikkinggestelde wil meewerken aan het reclasseringstoezicht en dat er een basisrelatie dient te zijn opgebouwd met de reclasseringswerker. Ook moet er duidelijkheid zijn over de voorwaarden en moet de terbeschikkinggestelde met die voorwaarden instemmen.
Het standpunt van de terbeschikkinggestelde
De terbeschikkinggestelde is het eens met de conclusies van het Pieter Baan Centrum, behalve met de diagnose van de parafiele stoornis. Hij staat ervoor open om behandeling te volgen bij [instelling] . Ook als de parafiele stoornis daarbij aan bod zal komen, is hij bereid daarover in gesprek te gaan. De terbeschikkinggestelde is bereid zich te houden aan eventuele voorwaarden. De raadsman heeft zich aangesloten bij de conclusie van de advocaat-generaal.
Het standpunt van het openbaar ministerie
De advocaat-generaal heeft verzocht de beslissing van de rechtbank te bevestigen voor wat betreft de verlenging van de maatregel en daarnaast de behandeling van de zaak aan te houden ten aanzien van de beslissing op de voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege voor maximaal drie maanden, zodat de reclassering in die periode onderzoek kan doen naar de mogelijkheden daarvan. Er is sprake van een stoornis en een verhoogd recidiverisico. Zowel het Pieter Baan Centrum als FPC [locatie] geven aan dat behandeling in een hoog intensief klimaat potentieel averechts kan werken. Een ambulant kader kan voldoende zijn, waarbij van belang is dat er een stevige samenwerkingsrelatie is met de reclassering. FPC [locatie] is voortvarend te werk gegaan en heeft zelfs al contact gelegd met [instelling] . De advocaat-generaal is daarom van mening dat de mogelijkheden van een voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege onderzocht moeten worden. Het heeft zijn voorkeur dat dit onderzoek plaats vindt in het kader van de procedure bij het hof zodat de terbeschikkinggestelde eindelijk duidelijkheid krijgt.
Beoordeling
Vernietiging van de beslissing van de rechtbank
Het hof zal de beslissing van de rechtbank vernietigen omdat inmiddels onderzoek is gedaan door het Pieter Baan Centrum en de uitkomst daarvan leidt tot een andere afweging.
Indexdelict
Het hof stelt vast dat de terbeschikkinggestelde bij vonnis van de rechtbank Den Haag van 7 september 2021 is veroordeeld voor:
met iemand die de leeftijd van twaalf jaren maar nog niet die van zestien jaren heeft bereikt, buiten echt, ontuchtige handelingen plegen die bestaan uit of mede bestaan uit het seksueel binnendringen van het lichaam, terwijl de schuldige het feit begaat tegen een aan zijn zorg, opleiding of waakzaamheden toevertrouwde minderjarige;
ontucht plegen met zijn minderjarig kind;
verkrachting;
ontucht plegen met zijn minderjarig kind;
Dit zijn misdrijven die zijn gericht tegen of gevaar veroorzaken voor de onaantastbaarheid van het lichaam van een of meer personen. De terbeschikkingstelling is daarom niet in duur beperkt.
Stoornis en recidivegevaar
Uit de Pro Justitia rapportage van het Pieter Baan Centrum van 24 maart 2025 volgt dat bij de terbeschikkinggestelde sprake is van ADHD, van het overwegend onoplettend type en een parafiele stoornis.
Uit diezelfde rapportage volgt dat in een situatie uit zorg het recidiverisico laag wordt geacht op de korte termijn en laag tot matig op de langere termijn. Indien de terbeschikkinggestelde nu uit zorg raakt, is het mogelijk dat hij bij toenemende gevoelens van stress of eenzaamheid gespannen en onzeker raakt. Vanuit deze negatieve gevoelens kunnen de lichamelijke en psychische klachten toenemen en is het niet ondenkbaar dat hij tegen de achtergrond van deze (pijn)klachten onvoldoende oog heeft voor de grenzen van anderen, wat kan leiden tot seksueel grensoverschrijdend gedrag.
Het hof neemt deze bevindingen van het Pieter Baan Centrum over en maakt die tot de zijne.
Verlenging
Gelet op de adviezen van het Pieter Baan Centrum en de FPC [locatie] , stelt het hof vast dat bij de terbeschikkinggestelde sprake is van een stoornis en dat de veiligheid van anderen dan wel de algemene veiligheid van personen verlenging van de terbeschikkingstelling eist. Mede omdat inmiddels al meer dan een jaar is verstreken sinds de expiratiedatum van de vorige verlenging, is verlenging van de terbeschikkingstelling met een termijn van twee jaren aangewezen.
Onderzoek naar de mogelijkheden van een voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege.
Het Pieter Baan Centrum acht een intensieve behandeling met een (zeer) hoog beveiligingsniveau niet noodzakelijk. Volgens het Pieter Baan Centrum kan in een voortvarend tempo worden toegewerkt naar een terugkeer in de maatschappij. Een ambulante behandeling bij [instelling] zou een verantwoord traject kunnen zijn. Het Pieter Baan Centrum adviseert dan ook de mogelijkheden van een voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege te onderzoeken, omdat dat het meest recht doet aan de vastgestelde diagnostiek, in combinatie met het laag tot laag-matige recidiverisico.
De FPC [locatie] onderschrijft de rapportage en de adviezen van het Pieter Baan Centrum en adviseert ambulante behandeling (bij [instelling] ) vorm te geven in combinatie met reclasseringstoezicht.
Gelet op deze adviezen acht het hof het noodzakelijk dat de mogelijkheid van een voorwaardelijke beëindiging van de verpleging van overheidswege wordt onderzocht en dat het als onderdeel daarvan voor de vorming van zijn eindoordeel wordt voorgelicht over de wijze waarop en de voorwaarden waaronder de terbeschikkinggestelde in de samenleving zou kunnen terugkeren. Het hof zal daarom het onderzoek met dat doel heropenen. Met toepassing van artikel 6:6:13, zesde lid, van het Wetboek van Strafvordering, zal het hof zijn beslissing in zoverre voor onbepaalde tijd aanhouden, maar voor maximaal drie maanden. Het stelt de stukken voor dit onderzoek in handen van de advocaat-generaal. Ook als de reclassering adviseert de verpleging van overheidswege niet voorwaardelijk te beëindigen, wordt verwacht dat zij adviseert over de eventuele voorwaarden waaronder zo’n beëindiging kan plaatsvinden.
Tussenbeslissing
Het hof:
Vernietigt de beslissing van de rechtbank Den Haag van 7 november 2023 met betrekking tot de terbeschikkinggestelde [terbeschikkinggestelde] ;
Verlengt de terbeschikkingstelling met een termijn van twee jaar;
Heropent het onderzoek met voormeld doel en schorst het onderzoek voor onbepaalde tijd, maar voor niet langer dan drie maanden;
Stelt de stukken in handen van de advocaat-generaal om de reclassering een onderzoek te laten verrichten zoals hiervoor beschreven;
Beveelt de oproeping van de terbeschikkinggestelde tegen het nog nader te bepalen tijdstip, met tijdige kennisgeving hiervan aan de raadsman;
Beveelt de oproeping tegen dat tijdstip van:
- de reclasseringswerker die voornoemd onderzoek zal uitvoeren.
Houdt iedere verdere beslissing aan.
Aldus gedaan door
mr. W.A. Holland, voorzitter,
mr. M.J. Vos en mr. E.A.K.G. Ruys, raadsheren,
en drs. D.M.L. Versteijnen en drs. C.J.J.C.M. van Gestel, raden,
in tegenwoordigheid van mr. I.M.G. van der Lee, griffier,
en op 8 mei 2025 in het openbaar uitgesproken.
mr. E.A.K.G. Ruys en de raden zijn buiten staat deze beslissing mede te ondertekenen.