Rechtspraak Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden 2017-11-22
ECLI:NL:GHARL:2017:10229
Afdeling strafrecht Parketnummer: 21-003934-15 Uitspraak d.d.: 22 november 2017 TEGENSPRAAK Verkort arrest van de meervoudige kamer voor strafzaken gewezen op het hoger beroep, ingesteld tegen het vonnis van de rechtbank Midden-Nederland van 30 juni 2015 met parketnummer 16-660002-14 in de strafzaak tegen [verdachte] , geboren te [geboorteplaats] op [geboortedatum] 1963, zonder bekende woon- of verblijfplaats hier te lande, volgens de opgave van zijn raadsman thans verblijvende op een hem onbekende plaats in [land] . Het hoger beroep De verdachte heeft tegen het hiervoor genoemde vonnis hoger beroep ingesteld. Onderzoek van de zaak Dit arrest is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting van het hof van 8 november 2017 en, overeenkomstig het bepaalde bij artikel 422 van het Wetboek van Strafvordering, het onderzoek op de terechtzitting in eerste aanleg. Het hof heeft kennisgenomen van de vordering van de advocaat-generaal, strekkende tot: - bevestiging van de bewezenverklaring van de rechtbank; - oplegging van een gevangenisstraf voor de duur van 9 maanden (uitgaande van een korting voor de duur van een maand vanwege overschrijding van de redelijke termijn in hoger beroep). Deze vordering is na voorlezing aan het hof overgelegd. Het hof heeft voorts kennis genomen van hetgeen namens verdachte door zijn raadsman, mr. T.J. Stapel, naar voren is gebracht. Het vonnis waarvan beroep De rechtbank heeft het onder 1 primair, 2 primair en 3 primair tenlastegelegde bewezen verklaard en telkens gekwalificeerd als smaadschrift. Verdachte is ter zake van die bewezen verklaarde feiten veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van 10 maanden. Het hof zal het vonnis waarvan beroep vernietigen, omdat het hof tot een andere bewezenverklaring en strafoplegging komt. Het hof zal daarom opnieuw rechtdoen. De tenlastelegging Aan verdachte is tenlastegelegd dat: 1 primair:hij op of omstreeks 18 december 2013 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland, opzettelijk, door middel van verspreiding van (een) geschrift(en) en/of door het openlijk tentoonstellen van een of meerdere geschriften en/of afbeeldingen, de eer en/of de goede naam van [slachtoffer 1] heeft aangerand door telastlegging van een of meer bepaalde feiten, met het kennelijk doel om daaraan ruchtbaarheid te geven, immers heeft verdachte met voormeld doel op zijn, verdachtes, althans een, internetsite [internetsite 1] en/of [internetsite 2] een artikel geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: "Direct verantwoordelijk voor de verwoeste levens van duizenden kinderen: NOS-hoofdredacteur [slachtoffer 1] ", terwijl verdachte wist dat dit/deze tenlastegelegde feit(en) in strijd met de waarheid was/waren; 1 subsidiair:hij op of omstreeks 18 december 2013 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland, opzettelijk een persoon genaamd [slachtoffer 1] in het openbaar bij geschrift heeft beledigd, door op zijn, verdachtes, althans een, internetsite [internetsite 1] en/of [internetsite 2] een artikel geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: "Direct verantwoordelijk voor de verwoeste levens van duizenden kinderen: NOS-hoofdredacteur [slachtoffer 1] ", althans woorden van soortgelijke aard en/of strekking; 2 primair:hij in of omstreeks de periode van 13 maart 2014 tot en met 16 maart 2014 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland opzettelijk, door middel van verspreiding van (een) geschrift(en) en/of door het openlijk tentoonstellen van een of meerdere geschriften en/of afbeeldingen, de eer en/of goede naam van [slachtoffer 1] heeft aangerand door telastlegging van een of meer bepaalde feiten, met het kennelijk doel daaraan ruchtbaarheid te geven, immers heeft verdachte met voormeld doel op zijn, verdachtes, althans een, internetsite [internetsite 1] en/of [internetsite 2] (een) artikel(en) en/of film en/of bericht op Twitter geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: - "In feite is het gedra 26-05-2014) en/of -"NOS-hoofdredacteur blijkt niet alleen criminele beschermer van kinderverkrachters, maar ook een overbetaalde PvdA-infiltrant" (artikel d.d. 28-05-2014) en/of -"NOS onder [slachtoffer 1] slaat nieuwe wegen in van list, bedrog, manipulatie en collaboratie" en/of "Hoe malicieus en crimineel moet je zijn als je met belastinggeld betaald medium weigert spijkerharde feiten tot je te nemen inzake de meest geruchtmakende moordzaak van de laatste decennia en in weerwil van deze feiten steeds blijft volhouden dat een onschuldige boer uit Friesland de dader is?" (artikel d.d. 07-06-2014) en/of - " [slachtoffer 1] : weer medeplichtig aan pedo-netwerken" en/of "Staatsomroep weigert ook te publiceren over de seksreizen van [naam 2] naar Slowakije en maakt zich daarmee eens te meer medeplichtig aan het verwoesten van de levens van duizenden kinderen wereldwijd" (artikel d.d. 22-06-2014) en/of -"NOS-voorman [slachtoffer 1] heeft meer dan bloed aan zijn handen: hij verschilt in niets van [naam 3] . De pedo-beschermende NOS-voorman [slachtoffer 1] die drie keer aangifte deed tegen [verdachte] opnieuw exposed als leugenaar en manipulator" en/of "Daar gaat ie dan, [slachtoffer 1] : door jouw misdadige collaboratie met de pedo-netwerken heb je niet alleen de levens verwoest van duizenden kinderen, door jouw oorlogspropaganda ben je ook mede-verantwoordelijk voor wellicht tienduizenden doden" (artikel d.d. 09-09-2014) en/of -" [naam 4] weigerde zich uit te spreken over de Poetin-manipulatie van zijn opvolger [slachtoffer 1] maar beschuldigde deze site er wel van 'totaal onbetrouwbaar' te zijn en 'demagogisch'" en/of "Niet alleen de supergetuige, maar ook onze eigen [slachtoffer 1] goes international. Nederlands exportproducten anno 2014: pedo-netwerken, corrupte staatsjournalisten en doofpot-commissies" en/of "Maar intussen: [slachtoffer 1] zit op staatskosten de boel te bedriegen en op te hitsen tot oorlog; als hij vervolgens wordt exposed als bedrieger laat hij zijn vijanden opnieuw op staatskosten vervolgen wegens 'smaad'!" (artikel d.d. 11-09-2014) en/of -"Niemand durft iets te zeggen over de propaganda en de manipulaties van [slachtoffer 1] en de NOS die zelfs tot over de grenzen de aandacht trekken" en/of "Waar blijft de politiek met commentaar over de misdadige rol van de NOS in onze samenleving?" (artikel d.d. 11-09-2014) , terwijl verdachte wist dat dit/deze tenlastegelegde feit(en) in strijd met de waarheid was/waren; 3 subsidiair:hij in of omstreeks de periode van 26 mei 2014 tot en met 11 september 2014 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland opzettelijk een persoon genaamd [slachtoffer 1] in het openbaar bij geschrift of afbeelding heeft beledigd, door op zijn, verdachtes, althans een, internetsite [internetsite 1] en/of [internetsite 2] (een) artikel(en) geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: -"Smerige NOS-crimineel en propagandist voor de pedo-netwerken vervalst nu ook de uitslagen van de EU-verkiezingen in opdracht van zijn kinderverkrachtende vrienden" en/of "De complete berichtgeving de eerste uren na het sluiten van de Nederlandse stemlokalen is vervalst en gemanipuleerd door de MSM, [slachtoffer 1] voorop" en/of "En [slachtoffer 1] maar blijven spinnen, liegen en bedriegen en zuipen en naaien op kosten van de burger met zijn pedo- en plunder-vrienden" (artikel d.d. 26-05-2014) en/of -"NOS-hoofdredacteur blijkt niet alleen criminele beschermer van kinderverkrachters, maar ook een overbetaalde PvdA-infiltrant" (artikel d.d. 28-05-2014) en/of "NOS onder [slachtoffer 1] slaat nieuwe wegen in van list, bedrog, manipulatie en collaboratie" en/of "Hoe malicieus en crimineel moet je zijn als je met belastinggeld betaald medium weigert spijkerharde feiten tot je te nemen inzake de meest geruchtmakende moordzaak van de laatste decennia en in weerwil van deze feiten steeds blijft volhouden dat een onschuldige boer uit Friesland de dader is?" (artikel d.d. 07-06-2014) en/of -" [slachtof Het hof zal bij de beoordeling of telkens is voldaan aan de criteria voor laster of smaad zoals door de Hoge Raad gesteld, de afzonderlijke zinnen op zichzelf beschouwen. Indien geen sprake is van laster of smaad (telkens als primaire feiten tenlastegelegd), zal het hof beoordelen of de bedoelde zinsneden als beledigend (telkens als subsidiaire feiten tenlastegelegd) moeten worden beschouwd. Het hof leidt uit de opzet van de tenlastelegging af dat wordt beoogd de teksten aldus te beoordelen. Met deze lezing van de tenlastelegging wordt verdachte naar het oordeel van het hof niet in zijn belang geschaad. Toetsingskader Het hof dient aldus vervolgens te beoordelen of bedoelde uitingen uit artikelen, een twitterbericht en een film als laster dan wel smaad(schrift) of eenvoudige belediging kunnen worden gekwalificeerd. Laster Laster is een gekwalificeerde vorm van smaad(schrift) en is opgenomen in artikel 262 van het Wetboek van Strafrecht (Sr). Er is sprake van laster wanneer degene die het misdrijf van smaad(schrift) pleegt, weet dat het bepaalde feit waarvan hij de beledigde beschuldigt in strijd met de waarheid is. Uit de rechtspraak van de Hoge Raad volgt dat blijkens de wetsgeschiedenis het bestanddeel "wetende dat" in artikel 262 Sr een bijzondere, beperkte betekenis van daadwerkelijke wetenschap heeft, waarvoor voorwaardelijk opzet niet toereikend is. Smaad(schrift) Smaad(schrift) – opgenomen in artikel 261 Sr – is een specifieke vorm van belediging, waarbij strafbaar is gesteld de aanranding van iemands eer of goede naam door middel van de tenlastelegging van een bepaald feit met het kennelijke doel het geven van ruchtbaarheid. Bij de beantwoording van de vraag of sprake is van smaad(schrift) gaat het hof uit van het toetsingskader dat de Hoge Raad heeft gegeven in zijn arrest van 11 oktober 2016 : "Vooropgesteld moet worden dat sprake is van tenlastelegging van een "bepaald feit" als bedoeld in artikel 261 van het Wetboek van Strafrecht (Sr), indien het feit op een zodanige wijze door de verdachte is tenlastegelegd dat het een duidelijk te onderkennen concrete gedraging aanwijst. Daarvan is bijvoorbeeld geen sprake indien het "feit" niet het gedrag van de betrokkenen betreft maar een eigenschap die hem wordt toegedicht en evenmin, zo het wel gaat om diens gedrag, indien het gedrag slechts in algemene termen wordt geduid en derhalve niet wordt toegespitst op een voldoende geconcretiseerde gedraging. Opmerking verdient nog dat dit vereiste niet geldt bij de - van een lichter strafmaximum voorziene - strafbaarstelling van belediging in artikel 266, eerste lid, Sr (volgens HR 14 juni 2016, ECLI:Nl:HR:2016:1198, NJ 2016/346)". Belediging Van eenvoudige belediging (artikel 266 Sr) is sprake wanneer door een uiting iemands eer of goede naam wordt aangerand. Deze uiting kan zowel mondeling, bij geschrift dan wel bij een afbeelding geschieden. De rechter dient in de eerste plaats te oordelen over de vraag of de uiting op zichzelf beledigend is, oftewel: of deze al dan niet op zichzelf geschikt is om iemands waardigheid die hem in het maatschappelijk verkeer toekomt, aan te randen. In de tweede plaats is het de vraag of de context waarin de uiting is gedaan het beledigend karakter van de uiting wegneemt dan wel of die context aan de uiting die op zichzelf niet beledigend is, dat karakter wel verleent. Ten slotte komt de vraag aan de orde of de uiting al dan niet onnodig grievend is. Dit toetsingskader leidt tot de onderstaande overwegingen. Verweren verdediging De raadsman heeft ter zitting van het hof bepleit dat algehele vrijspraak moet volgen. Daartoe heeft de raadsman onder meer aangevoerd dat de tenlastegelegde teksten weliswaar beschuldigend en onaangenaam zijn, maar dat er sprake is van een bepaald stijlmiddel en niet van smaad. De teksten zijn bedoeld om discussie op gang te brengen en zaken aan de kaak te stellen. De website van verdachte heeft geen duizenden bezoekers per dag en de uitingen zijn niet in de landelijke per Bewezenverklaring en strafbaarheid van het bewezenverklaarde Door wettige bewijsmiddelen, waarbij de inhoud van elk bewijsmiddel - ook in onderdelen - slechts wordt gebezigd tot het bewijs van dat tenlastegelegde feit waarop het blijkens de inhoud kennelijk betrekking heeft, en waarin zijn vervat de redengevende feiten en omstandigheden waarop de bewezenverklaring steunt, acht het hof wettig en overtuigend bewezen: Laster * tenlastegelegd onder 3 primair dat: hij in de periode van 26 mei 2014 tot en met 11 september 2014 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland opzettelijk, door het openlijk tentoonstellen van een geschrift, de eer en goede naam van [slachtoffer 1] heeft aangerand door telastlegging van een bepaald feit, met het kennelijk doel daaraan ruchtbaarheid te geven, immers heeft verdachte met voormeld doel op zijn, verdachtes internetsite [internetsite 2] een artikel geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: -"Smerige NOS-crimineel en propagandist voor de pedo-netwerken vervalst nu ook de uitslagen van de EU-verkiezingen in opdracht van zijn kinderverkrachtende vrienden", terwijl verdachte wist dat dit tenlastegelegde feit in strijd met de waarheid was; te kwalificeren als laster; Smaadschrift * tenlastegelegd onder 2 primair dat: hij in of omstreeks de periode van 13 maart 2014 tot en met 16 maart 2014 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland opzettelijk, door middel van het openlijk tentoonstellen van een geschrift en afbeeldingen, de eer en goede naam van [slachtoffer 1] heeft aangerand door tenlastelegging van een of meer bepaalde feiten, met het kennelijk doel daaraan ruchtbaarheid te geven, immers heeft verdachte met voormeld doel op zijn, verdachtes internetsite [internetsite 2] een film en bericht op Twitter geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: - " Ik durf wel nu te zeggen dat dus de MSM mede verantwoordelijk zijn voor deze moord, en dan denk ik met name aan [slachtoffer 1] van de NOS en [slachtoffer 2] van Elsevier die gewoon zelf banden hebben met het pedonetwerk en die gewoon geweigerd hebben en daar echt tot op dit moment mee door gaan om de zaak te ontkennen en gewoon de kinderverkrachters te beschermen. Dus bij deze, [slachtoffer 1] en [slachtoffer 2] , en ook het NRC handelsblad en de Volkskrant: jullie zijn mede verantwoordelijk voor de dood van [naam 1] " (film d.d. 15-03-2014). en -" @ [slachtoffer 1] @ [slachtoffer 2] @nrc @volkskrant jullie zijn mede verantwoordelijk voor de dood van [naam 1] " (Twitterbericht d.d. 16-03-2014). * tenlastegelegd onder 3 primair dat: hij in de periode van 26 mei 2014 tot en met 11 september 2014 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland opzettelijk, door het openlijk tentoonstellen van meerdere geschriften en/of afbeeldingen, de eer en goede naam van [slachtoffer 1] heeft aangerand door telastlegging van een of meer bepaalde feiten, met het kennelijk doel daaraan ruchtbaarheid te geven, immers heeft verdachte met voormeld doel op zijn, verdachtes internetsite [internetsite 2] artikelen geplaatst/laten plaatsen met daarin onder meer de tekst: - " De complete berichtgeving de eerste uren na het sluiten van de Nederlandse stemlokalen is vervalst en gemanipuleerd door MSM, [slachtoffer 1] voorop" (artikel d.d. 26-05-2014) en - " [slachtoffer 1] : weer medeplichtig aan pedo-netwerken" (artikel d.d. 22-06-2014) en - " Daar gaat ie dan, [slachtoffer 1] : door jouw misdadige collaboratie met de pedo-netwerken heb je niet alleen de levens verwoest van duizenden kinderen, door jouw oorlogspropaganda ben je ook mede-verantwoordelijk voor wellicht tienduizenden doden" (artikel d.d. 09-09-2014) telkens te kwalificeren als smaadschrift ; Belediging * tenlastegelegd onder 1 subsidiair dat: hij op 18 december 2013 te [plaats 1] en/of [plaats 2] en/of elders in Nederland, opzettelijk een persoon genaamd [slachtoffer 1] in het openbaar bij geschrift heeft beledigd, door op zijn, verdachtes internetsite [